Zmiana formy opodatkowania działalności w 2022 roku a prawo do ulg i odliczeń w PIT

Iwona Maczalska

Wielu przedsiębiorców rozważa zmianę formy opodatkowania za 2022 rok. Będą mieli na to szansę w sezonie rocznych rozliczeń podatku PIT w 2023 roku. Czy przejście na skalę umożliwi skorzystanie z ulg i odliczeń, które dotychczas niedostępne były z powodu opodatkowania ryczałtem bądź podatkiem liniowym?

» Zmiana formy opodatkowania 2022 - 2023 rok

Za sprawą nowych przepisów podatkowych zwanych Polskim Ładem, które weszły w życie z dniem 1 lipca 2022 roku, firmy zyskały prawo do zmiany formy opodatkowania obowiązującej w 2022 roku. Przedsiębiorcy chcący przejść na skalę będą mieli taką możliwość w trakcie sezonu rozliczeń podatku PIT. Czy przejście na skalę spowoduje zyskanie prawa do zastosowania ulg podatkowych, właściwych dla skali podatkowej?

Zmiana formy opodatkowania 2022 a PIT 2023

Źródło: shutterstock

» Zmiana formy opodatkowania w 2022 roku. MF tłumaczy, co robić krok po kroku

Nowa forma opodatkowania w 2022 roku - jak dokonać zmiany?

Za sprawą Polskiego Ładu przedsiębiorcy dotychczas opodatkowani ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych bądź podatkiem liniowym, mogą zmienić opodatkowanie w całym 2022 roku na skalę podatkową. Aby jednak to zrobić muszą poczekać do sezonu rozliczeń podatku PIT, który rozpocznie się już w styczniu. W jaki sposób będą mogli dokonać zmiany?

Za pośrednictwem deklaracji PIT-36, która w 2023 roku odegra dodatkową rolę. Będzie nie tylko deklaracją właściwą do rozliczenia przychodów opodatkowanych skalą podatkową, lecz posłuży również zmianie formy opodatkowania. Co to oznacza?

Przedsiębiorca opodatkowany ryczałtem, chcąc zmienić formę opodatkowania, w sezonie rozliczeń PIT zamiast dotychczasowego druku PIT-28 złoży druk PIT-36 i właśnie na nim rozliczy swoje przychody za 2022 rok. Podobnie powinien zachować się przedsiębiorca na podatku liniowym, chcący przejść na opodatkowanie na zasadach ogólnych. On z kolei zamiast dotychczasowego druku PIT-36L rozliczy druk PIT-36.

Warto zatem zachować szczególną ostrożność. Jeśli wspominani przedsiębiorcy przez pomyłkę rozliczą PIT-28 lub PIT-36L zamiast PIT-36 – bezpowrotnie utracą prawo do zmiany formy opodatkowania na skalę w 2022 roku.

Przejście na skalę podatkową - co z ulgami w PIT?

Wątpliwości przedsiębiorców budzi kwestia tego, czy zmiana formy opodatkowania w 2022 roku, odblokuje możliwość rozliczenia ulg i odliczeń, które dotychczas były po zasięgiem przedsiębiorcy. Odpowiedzi dostarcza samo Ministerstwo Finansów, na przykładzie przedsiębiorcy chcącego skorzystać z ulgi dla samotnego rodzica:

Do Ministerstwa zgłosił się przedsiębiorca dotychczas opodatkowany podatkiem liniowym. Z uwagi na formę opodatkowania nie mógł on rozliczyć się jako samotny rodzic. Dzięki nowym przepisom Polskiego Ładu postanowił jednak przejść na skalę. Czy może on zatem skorzystać z ulgi dla samotnego rodzica?

Jak odpowiada Ministerstwo Finansów ,, Tak, możesz skorzystać z tej preferencji, ponieważ dochody z działalności gospodarczej za 2022 roku opodatkujesz na zasadach ogólnych według skali podatkowej, a nie podatkiem liniowym. Przed zastosowaniem preferencji upewnij się, że spełniasz także pozostałe warunki do takiego rozliczenia”.

Skorzystanie z ulg po zmianie formy opodatkowania nie zawsze możliwe

Zanim przedsiębiorca rozliczy ulgi w swoim PIT-36 musi pamiętać o ważnej kwestii. Aby mógł bez przeszkód skorzystać z odliczeń dotychczas dla niego niedostępnych, musi dokonać zmiany formy opodatkowania w całym 2022 roku. Jeżeli zmienił formę opodatkowania od 1 lipca na skalę, a do 30 czerwca stosował ryczał od przychodów ewidencjonowanych (miał taką możliwość za sprawą Polskiego Ładu) – nie może np. rozliczyć się jako samotny rodzić, bądź wspólnie z małżonkiem*. Wynika to z faktu, że przez pierwszą połowę roku stosował on formę opodatkowania, która uniemożliwia zastosowanie wspomnianych odliczeń.

Potwierdza to samo Ministerstwo Finansów. Na pytanie podatnika, który dokonał zmiany formy opodatkowania od 1 lipca i ma wątpliwości co do możliwości rozliczenia wspólnie z małżonkiem, odpowiada ,, Nie, nie będziesz mógł. Ponieważ w pierwszym półroczu 2022 roku osiągałeś przychody podlegające opodatkowaniu ryczałtem ewidencjonowanym i jesteś zobowiązany za tę część roku złożyć PIT-28, nie spełniasz warunków do wspólnego opodatkowania dochodów małżonków w PIT-36 za 2022 rok”.

Uważaj na zmianę formy opodatkowania. Nie każemu się to opłaca

Rozliczenie ulg podatkowych w deklaracji PIT, to preferencja podatkowa, z której warto skorzystać. Nie można jednak traktować jej jako główny powód dla zmiany formy opodatkowania. Krok ten powinien być dobrze przeliczony i przemyślany przez przedsiębiorcę. Z przejściem na skalę podatkową wiąże się  bowiem wiele bardzo ważnych kwestii, które z pewnością wpłyną na kondycję finansową firmy. O pułapkach zmiany formy opodatkowania za 2022 rok dowiesz się w artykule ,,Polski ład 2.0 Czy zmiana formy opodatkowania za 2022 r. może się opłacać?". 

* wyjątek, gdy w 2022 roku nie uzyskał żadnego dochodu. Więcej na ten temat w artykule ,,4 ważne zmiany w PIT dla małżonków rozliczających się wspólnie za 2022 r.". 

Rozliczenie roczneSkala podatkowaRyczałtPodatek liniowyPolski ŁadFormy zatrudnieniaPIT-36Odliczenia w PIT