Sejm uchwalił obniżenie limitu uprawniającego do opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych z 2 mln euro do 250 tys. euro. To znacznie ograniczy liczbę podmiotów mogących skorzystać z tego formy rozliczania podatków. Dane przekazane przez Ministerstwo Finansów pokazują, jak duży będzie skutek tej zmiany. Uprawnienie do ryczałtu zostanie zablokowane dla prawie 50 tys. firm.
Ministerstwo Finansów otrzymuje wiele pytań na temat zmian w podatkach, które mają zostać wprowadzone w 2027 r. Ostatnio wpłynęła do niego interpelacja od posła Jarosława Krajewskiego. Dotyczy ona projektowanego obniżenia limitu przychodów uprawniającego do ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.
Poseł zwraca uwagę, że rządowy projekt przewiduje obniżenie od 1 stycznia 2027 r. limitu przychodów umożliwiającego stosowanie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych z 2 mln euro do 250 tys. euro oraz zastosowanie stawki 17 proc. do nadwyżki przychodów przekraczającej 300 tys. euro. Zaznacza, że przy kursie z 1 października 2026 r. oznaczałoby to obniżenie limitu uprawniającego do ryczałtu z 8 754 000 zł do 1 094 250 zł, podczas gdy zgodnie z obecnie obowiązującym art. 6 ust. 4 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym limit wynosi nadal 2 mln euro.
Utrata uprawnienia do ryczałtu
Poseł przypomina, że projektowane rozwiązanie ma być stosowane już przy ocenie wysokości przychodów osiągniętych przez przedsiębiorców w 2026 r., co może spowodować utratę prawa do ryczałtu od 1 stycznia 2027 r. przez podatników, którzy w trakcie znacznej części 2026 r. prowadzili działalność przy obowiązującym limicie 2 mln euro. Równocześnie pozostają w mocy inne limity ustalane na podstawie kursu euro, w tym dwa odrębne kryteria istotne dla zastosowania 9-proc. stawki CIT – status małego podatnika ustalany według przychodów poprzedniego roku oraz limit przychodów osiągniętych w samym roku podatkowym.
Jego zdaniem tak znacząca zmiana limitu ryczałtu, odnosząca skutek do przychodów osiąganych jeszcze przed wejściem nowych regulacji w życie, może rodzić wątpliwości z punktu widzenia przewidywalności warunków prowadzenia działalności gospodarczej i odpowiedniego czasu na dostosowanie sposobu rozliczeń. Dodatkowym ryzykiem – podkreśla poseł – jest zwiększenie kosztów księgowych i administracyjnych dla przedsiębiorców zmuszonych do zmiany formy opodatkowania od początku 2027 r.
W związku z powyższym poseł pyta, ilu podatników rozliczających działalność gospodarczą ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych osiągnęło w 2025 r. przychody przekraczające równowartość 250 tys. euro, lecz nieprzekraczające 2 mln euro, oraz ilu podatników – według danych lub prognoz ministerstwa – znajdzie się w takim przedziale w 2026 r.
Chciałby też poznać odpowiedź na pytanie, z jakich względów projekt UD458 przewiduje zastosowanie nowego limitu 250 tys. euro już przy ocenie przychodów osiągniętych przez podatników w 2026 r. i czy ministerstwo analizowało wprowadzenie przepisów przejściowych pozwalających podatnikom, którzy spełniają limit obowiązujący w 2026 r., zachować prawo do ryczałtu przez okres przejściowy.
Co odpowiedziało ministerstwo?
Odpowiedzi na pytania posła udzielił Jarosław Neneman, podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów. Podkreślił on, że obniżenie limitu warunkującego opodatkowanie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych z 2 mln euro do 250 tys. euro ograniczy skalę korzystania z preferencyjnych rozwiązań przez podmioty o wysokich przychodach. Ma przyczyni się także do powrotu do pierwotnych założeń opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, gdyż – co zaznaczył wiceminister – ryczałt to uproszczona forma opodatkowania, która była adresowana do przedsiębiorców prowadzących działalność w niewielkich rozmiarach.
Jarosław Neneman zwrócił uwagę, że obniżenie limitu z 2 mln euro do 250 tys. euro należy rozpatrywać w korespondencji z innymi zmianami proponowanymi w ustawie, zawartymi w druku nr 3147. Wśród tych zmian jest m. in. zmiana parametrów skali podatkowej. Ustawa wprowadza skalę podatkową z trzema przedziałami dochodów. Pierwszy do 130 tys. zł ze stawką 12 pro., drugi będzie obejmował dochody w przedziale ponad 130 tys. zł do 150 tys. zł ze stawką 24 proc., a trzeci przedział będzie obejmował dochody przekraczające 150 tys. zł ze stawką 32 proc.
Równoważenie zapowiadanych zmian
Wiceminister zaznaczył, że korzystne zmiany w zakresie skali podatkowej są równoważone, w kontekście skutków budżetowych, m. in. zmianami w zakresie obniżenia limitu warunkującego stosowanie opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Z tego względu ustawa zakłada, że zarówno zmiany w zakresie skali podatkowej, jak i zmiany dotyczące limitu warunkującego opodatkowanie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych wchodzą w życie w tym samym terminie, tj. 1 stycznia 2027 r. Nie ma zatem uzasadnienia do wprowadzania „przepisów przejściowych pozwalających podatnikom, którzy spełniają limit obowiązujący w 2026 r., zachować prawo do ryczałtu przez okres przejściowy.”
Prawo do ryczałtu straci ponad 49 tys. firm
Jednocześnie wiceminister podał dane o liczbie firm, która po zmianach mogłaby stracić możliwość korzystania z ryczałtu. Jak wynika z danych z zeznań podatkowych PIT-28 i PIT-28S, złożonych za 2025 r., liczba podatników uzyskujących przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej powyżej 250 tys. euro wyniosła 49,7 tys. Podatników uzyskujących przychody od 250 tys. euro do 2 mln euro było 49,3 tys., natomiast powyżej 2 mln euro – 0,4 tys.
Ile państwo zyska na zmianie przepisów?
Szacowany skutek fiskalny obniżenia limitu przychodów warunkującego opodatkowanie ryczałtem do 250 tys. euro w ujęciu kasowym, zgodnie z OSR, wynosi +5,5 mld zł w 2027 r., +7,7 mld zł w 2028 r., +8,2 mld zł w 2029 r. oraz +8,7 mld zł w 2030 r. Natomiast skutek dla budżetu państwa w ujęciu kasowym oszacowano na poziomie +3,3 mld zł w 2027 r., +4,0 mld zł w 2028 r., +1,3 mld zł w 2029 r. oraz +1,3 mld zł w 2030 r., a dla jednostek samorządu terytorialnego (JST) +3,0 mld zł w 2029 r. i +3,2 mld zł w 2030 r.
Z uwagi na obowiązujący w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego mechanizm obliczania udziałów JST, wzrost tych udziałów z PIT wystąpi począwszy od 2029 r. – zaznaczył Jarosław Neneman.