Darmowy program do rozliczania PIT

wersja na Windows

Przycisk pobierania programu e-pity

lub uruchom online

Darmowy program do rozliczania PIT
Pobierz e-pity 2022
Darmowy program do rozliczania PIT
Przycisk pobierania programu e-pity
Pobierz e-pity 2022

Rozliczanie VAT przez grupy VAT

Gazeta Podatkowa 12.01.2023 08:45 (aktualizacja: )

Z dniem 1 stycznia 2023 r. weszły w życie przepisy ustawy o VAT umożliwiające uzyskanie statusu podatnika VAT i wspólne rozliczanie się przez kilka podmiotów w ramach tzw. grupy VAT. Zatem obecnie szczególnym rodzajem podatnika VAT istniejącym tylko dla celów VAT jest także grupa podmiotów powiązanych finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie, które zawarły umowę o utworzeniu grupy VAT.

Tworzenie grupy VAT

Grupę VAT (GV) mogą utworzyć podatnicy posiadający siedzibę na terytorium kraju lub nieposiadający takiej siedziby (w zakresie, w jakim prowadzą działalność gospodarczą w Polsce za pośrednictwem oddziału położonego w Polsce). Podmiot może być członkiem tylko jednej grupy VAT, a podmiotem reprezentującym grupę VAT w zakresie obowiązków tej grupy jest jej przedstawiciel.

Należy podkreślić, że zawiązanie GV ma charakter dobrowolny i podmioty same podejmują decyzję, czy skorzystają z tego rodzaju rozwiązania.

GV nabywa status podatnika z dniem wskazanym w umowie o utworzeniu grupy VAT, nie wcześniej jednak niż z dniem rejestracji, o której mowa w art. 96 ust. 4 ustawy o VAT. Istotne zatem jest odpowiednio wcześniejsze złożenie zgłoszenia rejestracyjnego, tak by umożliwić naczelnikowi urzędu skarbowego weryfikację przesłanek utworzenia grupy VAT, aby rejestracja mogła nastąpić w terminie określonym w umowie o jej utworzeniu.

W przypadku grupy VAT właściwym organem podatkowym jest naczelnik urzędu skarbowego właściwy dla przedstawiciela GV. Tak więc to przedstawiciel grupy VAT musi wystąpić o nadanie NIP grupie VAT. NIP ten będzie służył do identyfikacji grupy VAT w zakresie dotyczącym VAT, natomiast członkowie grupy w zakresie odnoszącym się do innych podatków nadal korzystają ze swoich indywidualnych NIP, które cały czas pozostaną ważne i niezmienione.

Składając zgłoszenie rejestracyjne GV na formularzu VAT-R, przedstawiciel grupy musi do niego dołączyć umowę o utworzeniu grupy VAT (patrz ramka). MF w objaśnieniach podatkowych z dnia 11 października 2022 r. udostępnionych na stronie internetowej www.gov.pl wyjaśniło, że przy składaniu przy rejestracji grupy VAT formularza VAT-R wskazane jest również przedstawienie naczelnikowi urzędu skarbowego stosownego zbioru dokumentów i informacji wykazujących występowanie wszystkich rodzajów powiązań. Ma to usprawnić proces rejestracji, gdyż naczelnik urzędu skarbowego nie będzie musiał występować o uzupełnienie informacji w tym zakresie.

W przypadku gdy warunki utworzenia GV nie zostaną spełnione, naczelnik urzędu skarbowego nie dokona rejestracji GV jako podatnika VAT, zawiadamiając o tym fakcie jej przedstawiciela.

Trzeba pamiętać, że także przed dniem dokonania pierwszej WDT lub WNT grupa VAT musi, co do zasady, zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego w zgłoszeniu rejestracyjnym o zamiarze wykonywania tych czynności w celu rejestracji jako podatnika VAT UE.

Rozliczanie transakcji przez GV

Dostawa towarów i świadczenie usług dokonane:

  • przez członka GV na rzecz innego członka tej samej GV nie podlegają opodatkowaniu,
  • przez członka GV na rzecz podmiotu spoza tej grupy uważa się za dokonane przez tę GV,
  • na rzecz członka GV przez podmiot spoza tej GV uważa się za dokonane na rzecz tej GV.

Tak więc brak opodatkowania czynności dokonywanych wewnątrz grupy oznacza neutralność podatkową wewnątrz grupy i brak możliwości wystawiania faktur pomiędzy członkami GV. MF w objaśnieniach podatkowych wyjaśniło, że możliwe jest wystawienie w takiej sytuacji np. noty księgowej. Ponadto MF wskazało, że faktury, które będą wystawiane przez grupę VAT, mają zawierać dane identyfikujące grupę VAT (w tym jej NIP), ale nie ma przeszkód, aby zawierały one dodatkowo dane podmiotów ekonomicznie wykonujących czynności w ramach GV. Natomiast w przypadku korekt wystawianych w okresie trwania GV do faktur wystawionych przed zawiązaniem GV, faktura korygująca powinna odnosić się do danych wskazanych w fakturze pierwotnej, zatem po stronie sprzedawcy powinny być wskazane dane członka GV, który wystawił fakturę pierwotną ze wskazaniem GV jako wystawcy faktury korygującej.

Należy zaznaczyć, że po utworzeniu grupy VAT to GV wstępuje w prawa i obowiązki poszczególnych członków w zakresie VAT na okres, w jakim GV posiadała status podatnika. Zdaniem MF GV po jej utworzeniu ma obowiązek rozliczenia VAT należnego zgodnie z momentem powstania obowiązku podatkowego również w zakresie czynności dokonanych przez poszczególnych członków.

Jednocześnie grupa VAT w zakresie odliczenia VAT przejmuje prawa i obowiązki poszczególnych członków tej grupy związane z fakturami wystawionymi na tych członków i nieujętymi w ich rozliczeniach przed powstaniem grupy VAT.

Weryfikacja grup VAT

Zgodnie z art. 96 ust. 7ba ustawy o VAT obowiązującym od 1 stycznia 2023 r., z chwilą rejestracji grupy VAT jako podatnika naczelnik urzędu skarbowego, z urzędu, wykreśli z rejestru jako podatnika VAT członka grupy VAT. Z tego też względu podmioty wchodzące w skład grupy będą widoczne w wykazie podatnika jako podmioty wykreślone. Jednak dane podmiotu tworzącego grupę VAT, o których mowa w art. 96b ust. 3 pkt 13 ustawy o VAT, tj. numery rachunków rozliczeniowych, będą uwidocznione w wykazie jako dane grupy VAT. Określa to art. 96b ust. 3c ustawy o VAT. MF w objaśnieniach podatkowych wskazało, że od momentu rejestracji GV weryfikacja w wykazie podatników będzie dotyczyła GV. Kontrahenci nie będą dokonywać weryfikacji poszczególnych jej członków, gdyż w tym wypadku podatnikiem widniejącym w wykazie będzie GV. Dane dotyczące rachunków członków VAT będą przypisane do grupy, co umożliwi ich weryfikację, mając na względzie obowiązek realizacji zapłaty na rachunek widniejący w wykazie.

Ewidencja

Członkowie grupy VAT mają obowiązek prowadzenia w formie elektronicznej odrębnej ewidencji transakcji pomiędzy sobą, czyli wewnątrz GV. Przy czym od 1 stycznia do 30 czerwca 2023 r. ewidencja ta jest prowadzona na podstawie art. 77a ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw. Natomiast od 1 lipca 2023 r. ewidencja ta będzie prowadzona na podstawie art. 109 ust. 11g ustawy o VAT.

Grupa VAT jest traktowana jak nowy podatnik. W związku z tym jest obowiązana do stosowania zasad ogólnych dotyczących kas rejestrujących. Jeżeli więc dokonuje sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych, to grupa VAT, co do zasady, ma obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących.

Umowa o utworzeniu grupy VAT jest sporządzana na piśmie i zawiera co najmniej:

1)nazwę grupy VAT z dodatkowym oznaczeniem "grupa VAT" lub "GV",
2)dane identyfikacyjne podatników tworzących grupę VAT, w tym dane dotyczące oddziału w przypadku podatnika nieposiadającego siedziby w Polsce, oraz wysokość kapitału zakładowego każdego z tych podatników,
3)wskazanie przedstawiciela GV wyznaczonego spośród jej członków,
4)dane identyfikacyjne udziałowców (akcjonariuszy) i wysokość ich udziału w kapitale zakładowym podatników tworzących grupę VAT, posiadających ponad 50% udziałów (akcji) w kapitale zakładowym tych podatników,
5)wskazanie okresu, na jaki GV została utworzona, nie krótszego niż 3 lata.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 11.03.2004 r. o VAT (Dz. U. z 2022 r. poz. 931 ze zm.)


autor: Aleksandra Węgielska
Gazeta Podatkowa nr 4 (1983) z dnia 2023-01-12

Wydatki na samochody osobowe - objaśnienia podatkowe Ministerstwa Finansów. Wszystko na ten temat w poradniku na GOFIN.pl

VATZmiany w VAT