Nie wiesz, jak rozliczyć podatek, zastosować ulgę albo opodatkować planowaną transakcję? Zamiast ryzykować spór z urzędem skarbowym, możesz wystąpić o indywidualną interpretację podatkową. Koszt wniosku zaczyna się od 40 zł, a Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej ma zasadniczo trzy miesiące na odpowiedź. Wyjaśniamy, kto może złożyć wniosek, jak opisać sprawę i kiedy interpretacja rzeczywiście chroni podatnika.
Czym jest indywidualna interpretacja podatkowa?
Indywidualna interpretacja podatkowa to oficjalna ocena sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego w konkretnej sprawie przedstawionej przez podatnika.
Interpretacje wydaje Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej na wniosek zainteresowanego. Podstawowe zasady tej procedury zostały określone w art. 14b i następnych Ordynacji podatkowej.
Wniosek może dotyczyć:
- stanu faktycznego, czyli sytuacji, która już miała miejsce,
- zdarzenia przyszłego, czyli czynności lub transakcji, którą podatnik dopiero planuje.
O interpretację można wystąpić między innymi w sprawach dotyczących PIT, CIT, VAT, podatku od czynności cywilnoprawnych oraz podatku od spadków i darowizn.
Interpretacja nie jest jednak poradą podatkową ani decyzją, w której urząd ustala wysokość podatku. Dyrektor KIS ocenia stanowisko podatnika wyłącznie na podstawie okoliczności opisanych we wniosku. Nie przeprowadza postępowania dowodowego i co do zasady nie bada dokumentów ani rzeczywistego przebiegu transakcji.
Jaką ochronę daje interpretacja podatkowa?
Najważniejszą korzyścią wynikającą z uzyskania interpretacji jest jej funkcja ochronna. Zastosowanie się do interpretacji indywidualnej nie może szkodzić wnioskodawcy.
W zależności od momentu uzyskania interpretacji i okoliczności konkretnej sprawy podatnik może być chroniony przed:
- odpowiedzialnością karną skarbową,
- obowiązkiem zapłaty odsetek za zwłokę,
- a w niektórych przypadkach również przed obowiązkiem zapłaty samego podatku.
Nie oznacza to jednak, że każda interpretacja automatycznie zwalnia z podatku. Zakres ochrony zależy między innymi od tego, czy skutki podatkowe nastąpiły przed doręczeniem interpretacji, czy dopiero po jej otrzymaniu.
Kluczowe znaczenie ma również zgodność rzeczywistego przebiegu sprawy z opisem przedstawionym we wniosku. Jeżeli podatnik pominie ważną okoliczność albo transakcja zostanie przeprowadzona inaczej, niż opisano, interpretacja może nie zapewnić ochrony.
Ochrona obejmuje wyłącznie wnioskodawcę. Jeżeli złożono wniosek wspólny, może objąć także pozostałe podmioty uczestniczące w tym samym zdarzeniu.
Kto może wystąpić o interpretację indywidualną?
Wniosek może złożyć między innymi:
- osoba fizyczna,
- przedsiębiorca,
- spółka z ograniczoną odpowiedzialnością lub inna osoba prawna,
- spółka cywilna, stowarzyszenie albo inna jednostka organizacyjna,
- podatkowa grupa kapitałowa,
- osoba planująca założenie spółki,
- kilka podmiotów wspólnie uczestniczących w jednej transakcji.
Możliwe jest zatem uzyskanie interpretacji jeszcze przed rozpoczęciem działalności albo zawarciem planowanej umowy.
Jak uzyskać interpretację podatkową? Instrukcja krok po kroku
Krok 1. Ustal, o co dokładnie chcesz zapytać
Przed przygotowaniem wniosku należy ustalić konkretny problem podatkowy. Pytanie nie powinno być ogólne, na przykład: „Czy muszę zapłacić podatek?”.
Powinno odnosić się do określonych przepisów i skutków podatkowych opisanej czynności. Najlepiej sformułować je tak, aby organ mógł udzielić odpowiedzi „tak” albo „nie”.
Przykład:
„Czy sprzedaż nieruchomości w opisanych okolicznościach stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?”.
Krok 2. Wybierz właściwy formularz
Wniosek składa się na urzędowym formularzu:
- ORD-IN – gdy o interpretację występuje jeden zainteresowany,
- ORD-WS – gdy w tej samej sprawie wspólnie występuje co najmniej kilka zainteresowanych podmiotów.
Jeżeli opis sprawy, pytania albo stanowisko nie mieszczą się w podstawowym formularzu, można skorzystać z załącznika ORD-IN/A albo ORD-WS/A.
Przy wniosku wspólnym należy dodatkowo dołączyć formularze ORD-WS/B dotyczące pozostałych zainteresowanych.
Krok 3. Dokładnie opisz stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe
Opis sprawy jest najważniejszą częścią wniosku. Powinien być wyczerpujący, konkretny i jednoznaczny.
Należy wskazać wszystkie okoliczności, które mogą mieć wpływ na skutki podatkowe, w tym między innymi:
- kto uczestniczy w transakcji,
- na czym polega planowana lub dokonana czynność,
- kiedy doszło albo ma dojść do zdarzenia,
- jakie umowy zostały lub zostaną zawarte,
- w jakim charakterze działa podatnik,
- jakie rozliczenia i płatności są przewidziane.
Nie należy opisywać kilku alternatywnych wariantów ani używać sformułowań takich jak „prawdopodobnie”, „być może” albo „niewykluczone”.
Dyrektor KIS nie ustala samodzielnie faktów. Przyjmuje opis przedstawiony przez wnioskodawcę i na jego podstawie ocenia skutki podatkowe. Ministerstwo Finansów wskazuje również, że istotne dokumenty, takie jak umowy, faktury czy akty notarialne, należy opisać, ale co do zasady nie trzeba załączać ich do wniosku.
Krok 4. Zadaj konkretne pytanie
Pytanie powinno:
- dotyczyć bezpośrednio opisanej sytuacji,
- wskazywać konkretny problem podatkowy,
- odnosić się do określonych przepisów,
- umożliwiać organowi ocenę stanowiska podatnika.
Jedna sprawa może zawierać kilka pytań. Trzeba jednak pamiętać, że większa liczba odrębnych stanów faktycznych lub zdarzeń przyszłych może zwiększyć wysokość opłaty.
Krok 5. Przedstaw własne stanowisko
Podatnik nie może ograniczyć się do samego pytania. Musi również wskazać, jaka odpowiedź jest – jego zdaniem – prawidłowa.
Stanowisko powinno być:
- jednoznaczne,
- spójne z opisem sprawy,
- bezpośrednią odpowiedzią na zadane pytanie,
- uzasadnione przepisami podatkowymi.
Można także powołać się na wcześniejsze interpretacje, orzeczenia sądów administracyjnych albo stanowiska przedstawiane w doktrynie. Samo przytoczenie cudzych interpretacji nie gwarantuje jednak uzyskania takiego samego rozstrzygnięcia.
Ile kosztuje interpretacja indywidualna?
Opłata wynosi 40 zł za każdy odrębny stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku.
Jeżeli podatnik opisze dwa odrębne zdarzenia, opłata wyniesie 80 zł. Przy trzech zdarzeniach będzie to 120 zł.
W przypadku wniosku wspólnego opłatę oblicza się również z uwzględnieniem liczby zainteresowanych.
Przykładowo, jeżeli dwóch kontrahentów składa wspólny wniosek obejmujący trzy odrębne stany faktyczne, opłata wyniesie:
3 × 40 zł × 2 zainteresowanych = 240 zł.
Opłatę należy wpłacić na rachunek Krajowej Informacji Skarbowej. Potwierdzenie przelewu można dołączyć do wniosku albo przesłać w ciągu siedmiu dni kalendarzowych od jego złożenia.
Jak złożyć wniosek o interpretację podatkową?
Wniosek można złożyć:
- elektronicznie przez e-Urząd Skarbowy,
- za pomocą usługi doręczeń elektronicznych,
- osobiście w siedzibie Krajowej Informacji Skarbowej,
- listownie na adres KIS.
Wniosek papierowy trzeba podpisać własnoręcznie. Dokument składany elektronicznie wymaga podpisu elektronicznego. Jeżeli formularz jest przesyłany jako załącznik do pisma ogólnego, sam wniosek również powinien zostać odrębnie podpisany.
Oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej
We wniosku trzeba złożyć oświadczenie, że opisana sprawa:
- nie jest przedmiotem postępowania podatkowego,
- nie jest objęta kontrolą podatkową ani kontrolą celno-skarbową,
- nie została wcześniej rozstrzygnięta co do istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego.
Oświadczenie składane jest pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdy. Jeżeli okaże się fałszywe, wydana interpretacja nie wywoła skutków prawnych.
Ile czeka się na interpretację podatkową?
Dyrektor KIS powinien wydać interpretację bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu trzech miesięcy od otrzymania wniosku.
Do terminu tego nie wlicza się między innymi czasu przeznaczonego na uzupełnienie braków. Jeżeli organ wezwie podatnika do doprecyzowania opisu, złożenia podpisu albo uzupełnienia opłaty, czas oczekiwania może się wydłużyć.
Na uzupełnienie niekompletnego wniosku podatnik ma zasadniczo siedem dni.
Co oznacza milcząca interpretacja?
Jeżeli Dyrektor KIS nie wyda interpretacji w ustawowym terminie, uznaje się, że stanowisko przedstawione przez wnioskodawcę jest prawidłowe.
Jest to tak zwana milcząca interpretacja. Zapewnia ona podatnikowi ochronę odpowiadającą ochronie wynikającej z interpretacji wydanej na piśmie.
W praktyce przed przyjęciem, że doszło do milczącego załatwienia sprawy, należy dokładnie ustalić bieg terminu. Trzeba uwzględnić między innymi okresy oczekiwania na uzupełnienie wniosku.
Kiedy KIS nie wyda interpretacji?
Interpretacji indywidualnej nie można uzyskać w każdej sprawie.
Dyrektor KIS może odmówić jej wydania między innymi wtedy, gdy:
- sprawa jest już przedmiotem postępowania podatkowego lub kontroli,
- została rozstrzygnięta decyzją albo postanowieniem,
- problem został już wyjaśniony w interpretacji ogólnej,
- pytanie dotyczy właściwej stawki VAT, dla której przewidziano wiążącą informację stawkową,
- istnieje uzasadnione przypuszczenie unikania opodatkowania lub nadużycia prawa w VAT,
- opis sprawy jest niepełny i nie został uzupełniony,
- pytanie nie dotyczy przepisów prawa podatkowego.
Interpretacja nie służy również do ustalania faktów, oceny dowodów ani potwierdzania, czy określona umowa rzeczywiście została wykonana w opisany sposób.
Co zrobić, gdy interpretacja jest niekorzystna?
Podatnik, który nie zgadza się ze stanowiskiem Dyrektora KIS, może zaskarżyć interpretację do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Skargę wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS, co do zasady w terminie 30 dni od doręczenia interpretacji. Sąd administracyjny bada legalność interpretacji, w tym prawidłowość wykładni przepisów dokonanej przez organ.
Interpretacja zawiera pouczenie o prawie wniesienia skargi.
Czy interpretacja podatkowa obowiązuje bezterminowo?
Uzyskana interpretacja nie zawsze będzie chronić podatnika bez ograniczeń czasowych.
Może ona zostać zmieniona z urzędu, jeżeli organ uzna ją za nieprawidłową, w szczególności w związku ze zmianą linii orzeczniczej. Ochrona może również ustać w wyniku zmiany przepisów albo wydania interpretacji ogólnej dotyczącej danego zagadnienia.
Po otrzymaniu korzystnej interpretacji warto więc śledzić zmiany prawa oraz komunikaty Ministerstwa Finansów i Krajowej Administracji Skarbowej.
Najczęstsze błędy we wnioskach o interpretację
Największe ryzyko wiąże się z nieprecyzyjnym opisem sprawy. Do częstych błędów należą:
- pominięcie istotnych okoliczności,
- zadanie zbyt ogólnego pytania,
- brak własnego stanowiska,
- przedstawienie kilku alternatywnych wariantów,
- niewskazanie konkretnych przepisów,
- błędne obliczenie opłaty,
- brak podpisu albo pełnomocnictwa,
- opisanie sprawy, która jest już przedmiotem kontroli lub postępowania.
Nawet korzystna interpretacja może nie zapewnić ochrony, jeżeli rzeczywiste działania podatnika różnią się od okoliczności przedstawionych we wniosku.
Aby uzyskać indywidualną interpretację podatkową, należy złożyć do Dyrektora KIS formularz ORD-IN albo ORD-WS, dokładnie opisać stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe, zadać konkretne pytanie i przedstawić własne stanowisko.
Opłata wynosi 40 zł za każdy odrębny stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe. Na wydanie interpretacji organ ma zasadniczo trzy miesiące. Jeżeli termin zostanie przekroczony, stanowisko wnioskodawcy uznaje się za prawidłowe.
Najważniejsza korzyść to ochrona podatnika przed negatywnymi konsekwencjami zastosowania się do stanowiska organu. Działa ona jednak tylko wtedy, gdy rzeczywisty przebieg sprawy odpowiada opisowi zawartemu we wniosku.