Wielu pracowników ma już zaplanowany termin swojego wakacyjnego urlopu wypoczynkowego. Zdarza się jednak, że pracodawca nie zgadza się na wolne we wskazanym przez pracownika terminie. Czy w 2026 roku pracodawca może odmówić udzielenia wolnego i w jakich sytuacjach taka decyzja jest zgodna z przepisami?
» Wymiar urlopu wypoczynkowego 2026
Przepisy Kodeksu Pracy nakładają na pracodawcę szereg obowiązków związanych z udzielaniem urlopów wypoczynkowych pracownikom. Zgodnie z art. 161 na pracodawcy ciąży obowiązek udzielenia pracownikowi urlopu już w roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo. Z drugiej strony sam pracownik za sprawą przepisów Kodeksu pracy ma prawo do corocznego, nieprzerywalnego i płatnego urlopu wypoczynkowego. Prawa tego nie może się zrzec ani też przekazać na inną osobę.
Ile dni urlopu wypoczynkowego przysługuje w 2026 roku?
Pracownikowi, w myśl przepisów Kodeksu Pracy, przysługuje prawo do wykorzystania płatnego urlopu w wymiarze 20 dni (w przypadku posiadania stażu pracy krótszego niż 10 lat) oraz 26 dni (w przypadku stażu pracy dłuższego niż 10 lat). Na staż pracy pracownika nie składa się jednak wyłącznie czas faktycznego świadczenia pracy. Do czasu pracy dolicza się m.in. czas nauki w szkole zawodowej, średniej, policealnej oraz szkole wyższej.
Urlop wypoczynkowy tylko na wyraźny wniosek
Urlop wypoczynkowy w zakładzie pracy powinien być udzielany wyłącznie na wniosek pracownika. Warto, by wniosek przyjmował formę pisemną. Zazwyczaj pracownik korzysta z wniosku obowiązującego w zakładzie pracy. W razie jego braku pracownik może przedstawić pracodawcy pismo własnoręczne.
Na wniosek pracownika urlop może być podzielony na części. Warto jednak pamiętać, że co najmniej jedna część wypoczynku powinna trwać nie mniej niż 14 dni kolejnych kalendarzowych. Urlopu tego udziela się w dni, które są dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy.
Odmowa udzielenia urlopu wypoczynkowego. Co na to przepisy?
Zmiana terminu urlopu wypoczynkowego to nie jedyny problem z jakim spotykają się pracownicy. Nierzadko pracownicy skarżą się na odmowę udzielenia urlopu wypoczynkowego, we wcześniej ustalonym z pracodawcą terminie. Czy jest to zgodne z prawem? Zgodnie z przepisami Kodeksu Pracy pracownik ma prawo do corocznego, nieprzerywalnego i płatnego urlopu wypoczynkowego. Jest to jedno z podstawowych praw pracowniczych. Czy zatem pracodawca bez przeszkód może zabronić pracownikowi udania się na urlop wypoczynkowy? Jak tłumaczy Ewelina Czechowicz, prawnik PIT.pl ,,Udzielenie urlopu wypoczynkowego inicjuje złożenie wniosku przez pracownika, jednak ostateczna decyzja o udzieleniu urlopu należy do pracodawcy, który może odmówić jego udzielenia w terminie wskazanym przez pracownika z uwagi na konieczność zapewnienia normalnego toku pracy lub szczególne potrzeby wymagające obecności pracownika w pracy.
Na postawie art. 163 § 1-2 ustawy z 26.06.1974 r. – Kodeks pracy urlopów udziela się zgodnie z planem urlopów lub po porozumieniu z pracownikiem. W obu ze wskazanych przypadkach pracodawca bierze pod uwagę wnioski pracowników oraz konieczność zapewnienia normalnego toku pracy. Urlopu zawsze udziela pracodawca, pracownik nie może więc samodzielnie zadecydować o rozpoczęciu urlopu. W przypadku kiedy pracownik nie będzie mógł wykorzystać urlopu wypoczynkowego w terminie wskazanym we wniosku, czy też w planie urlopów, pracodawca ma obowiązek udzielić mu urlopu najpóźniej do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego (art. 168 k.p.). Bezwzględny obowiązek udzielenia urlopu wypoczynkowego zgodnie z wnioskiem pracownika przewiduje art. 163 § 3 k.p, zgodnie z którym na wniosek pracownicy udziela się jej urlopu bezpośrednio po urlopie macierzyńskim. Takie samo uprawnienie ma ojciec, który korzysta z urlopu macierzyńskiego.
Ponadto, pracodawca nie może odmówić pracownikowi udzielenia urlopu wypoczynkowego bezpośrednio po urlopie rodzicielskim, nawet jeżeli pracownik wystąpi o całość urlopu wypoczynkowego, a więc o urlop bieżący i zaległy”.