W 2026 r. ustawodawca planuje wprowadzenie kolejnych rozwiązań deregulacyjnych. Znajdą one zastosowanie m.in. w odniesieniu do przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą na podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Dotyczą one różnych sfer prowadzenia działalności gospodarczej oraz zagadnień administracyjnych. Jedną z nich stanowi pełna elektronizacja CEIDG. Jak to w praktyce ma wyglądać? Na jakie zmiany muszą przygotować się przedsiębiorcy?

Deregulacyjne rozwiązania dotyczące przedsiębiorców prowadzących działalność na podstawie wpisu do CEIDG zawiera rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy oraz niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 2076). Projektowane regulacje dotyczą przede wszystkim przepisów w zakresie uproszczenia procesu podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej przez przedsiębiorców.

Elektronizacja procedury zgłoszeniowej w CEIDG

System CEIDG funkcjonuje od 1 lipca 2011 r. Wpisu do CEIDG i jego aktualizacji dokonuje się poprzez złożenie formularza CEIDG-1. Wniosek ten stanowi jednocześnie zgłoszenie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS)/Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS), Głównego Urzędu Statystycznego oraz naczelnika urzędu skarbowego. Wpis do CEIDG jest wolny od opłat. Zgodnie z aktualnie obowiązującym art. 8 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (Dz. U. z 2026 r. poz. 30) wniosek o wpis do CEIDG można złożyć elektronicznie z wykorzystaniem formularza elektronicznego za pośrednictwem CEIDG, ale wniosek o wpis do CEIDG może być także sporządzony w postaci papierowej i złożony w wybranym urzędzie gminy albo wysłany przesyłką rejestrowaną w rozumieniu przepisów Prawa pocztowego (Dz. U. z 2025 r. poz. 366 ze zm.) na adres wybranego urzędu gminy.

Formularz CEIDG-1 dostępny w programie DRUKI Gofin

W ostatnich latach, głównie od momentu pandemii COVID-19, zauważalny jest stały wzrost liczby wniosków składanych w formie elektronicznej. Jak wskazuje projektodawca, przedsiębiorcy bardzo chętnie korzystają z możliwości załatwiania spraw w organie ewidencyjnym, wykorzystując usługi świadczone drogą elektroniczną.

Mając to na uwadze, zaproponowano wprowadzenie możliwości składania wniosków o wpis do CEIDG tylko online z wykorzystaniem formularza elektronicznego. Tym samym planuje się rezygnację z postaci papierowej. Następstwem przyjęcia takiego rozwiązania będzie brak możliwości złożenia wniosku w postaci papierowej w urzędach gmin. Niemożliwe będzie też przesłanie wniosku przesyłką rejestrowaną w rozumieniu przepisów Prawa pocztowego. W następstwie złożenia dokumentu elektronicznie system CEIDG prześle na wskazany w tym formularzu adres poczty elektronicznej urzędowe poświadczenie odbioru, o którym mowa w art. 3 pkt 20 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 1703).

Elektronizacja procedury ma następować stopniowo, etapami. Chodzi tu przede wszystkim, aby przygotować na te zmiany obywateli niekorzystających z technologii cyfrowych. Elektronizacja systemu składania wniosków o wpis do CEIDG początkowo, tj. od dnia 1 listopada 2026 r., ma dotyczyć wniosków o wpis do CEIDG dotyczących rozpoczęcia działalności gospodarczej składanych przez przedsiębiorców podejmujących wykonywanie działalności gospodarczej. Pozostałe wnioski CEIDG, tzn. w zakresie zawieszenia, wznowienia, zakończenia działalności czy aktualizacji wpisu, w wersji papierowej mają być przyjmowane przez kolejne 2 lata, czyli do dnia 1 listopada 2028 r.

Prezentacja informacji o pełnomocnikach

Przedsiębiorca ma możliwość wpisania do CEIDG informacji o ustanowionym pełnomocniku. Zgodnie z danymi zgromadzonymi w systemie teleinformatycznym CEIDG z możliwości uwidocznienia w CEIDG informacji o udzielonym pełnomocnictwie korzysta znaczna grupa przedsiębiorców – w CEIDG jest opublikowanych ponad 350.000 pełnomocników. Pełnomocnik wpisany do rejestru pełnomocników CEIDG może być upoważniony do prowadzenia spraw przedsiębiorcy związanych z wykonywaną przez niego działalnością gospodarczą, głównie przed urzędami administracji publicznej, a także związanych z treścią wpisu w CEIDG. Przedsiębiorca może dokładnie określić, do jakich czynności w CEIDG upoważnia pełnomocnika. Wskazanie pełnomocnika w CEIDG pozytywnie wpływa na poprawę warunków wykonywania działalności gospodarczej. Dzięki możliwości wpisania do CEIDG informacji o ustanowionym pełnomocniku, pełnomocnik nie musi wobec organów administracji publicznej posługiwać się odrębnym dokumentem pełnomocnictwa.

Aktualnie można wskazać pełnomocnika będącego osobą fizyczną, np. małżonka przedsiębiorcy, jego pracownika bądź też osobę prawną, np. biuro księgowe działające w formie spółki z o.o. Natomiast nie ma możliwości wskazania pełnomocnika działającego w innej formie.

W tym zakresie projekt ustawy o zmianie ustawy o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy oraz niektórych innych ustaw zakłada m.in.:

• możliwość publikacji w CEIDG informacji o pełnomocniku – jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, np. spółce jawnej, przez wskazanie, że zakres danych określony w art. 38 ust. 3 ustawy o CEIDG (…) odnosi się także do pełnomocników – jednostek organizacyjnych niezaliczanych do osób prawnych, w tym tzw. ułomnych osób prawnych; informacja o pełnomocniku będzie zawierać firmę pełnomocnika, numer w KRS, adres siedziby oraz dane, o których mowa w ust. 2 pkt 4 i 6-9 ustawy o CEIDG (…),
• całkowitą elektronizację procesu publikacji informacji o pełnomocniku w CEIDG przez wdrożenie procesu publikacji danych o pełnomocniku jedynie online.

Zmiany dla spółek cywilnych

Regulacje prawne dotyczące spółek cywilnych zostały zawarte w Kodeksie cywilnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.). W myśl art. 860 § 1 K.c. przez umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów.

Spółki cywilne są jedną z najczęściej wybieranych przez przedsiębiorców, wpisanych do CEIDG, form współpracy. Zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego w 2023 r. funkcjonowały 291.612 spółki cywilne, przy czym ok. 90% wszystkich spółek cywilnych to umowy zawarte pomiędzy przedsiębiorcami wpisanymi do CEIDG. Brak statusu przedsiębiorcy tej spółki powoduje, że jej wspólnicy będący osobami fizycznymi muszą mieć swoje wpisy w CEIDG. Mają także swoje numery REGON i NIP. W związku z tym proces rejestracji spółki cywilnej jest bardzo czasochłonny, w szczególności wiąże się z koniecznością złożenia dokumentów zgłoszeniowych do poszczególnych urzędów, tj. urzędu skarbowego, GUS czy ZUS/KRUS.

Mając to na uwadze i dążąc do zmniejszenia obciążeń biurokratycznych, w szczególności związanych z koniecznością podawania tych samych danych do różnych urzędów, przewiduje się stworzenie zintegrowanego wniosku dotyczącego spółki cywilnej, który będzie umożliwiać załatwienie spraw we wszystkich urzędach, tj. US, GUS i ZUS/KRUS. Spowoduje to likwidację kilku formularzy rejestracyjnych odrębnie stosowanych w różnych urzędach. Zgodnie z projektowanymi przepisami nowy wniosek będzie swym zakresem obejmował wniosek NIP-2 i tym samym stanowił jednocześnie zgłoszenie identyfikacyjne lub aktualizacyjne, o którym mowa w przepisach o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników. Będzie on także zawierał dane z wniosku o wpis do krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON), o zmianę danych objętych wpisem, o skreślenie wpisu osoby prawnej, jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej lub ich jednostki lokalnej (formularza RG-OP/S.C.), stanowiąc żądanie wpisu lub zmiany wpisu do rejestru REGON. Jednocześnie stanowić będzie zgłoszenie spółki cywilnej będącej płatnikiem składek albo jego zmianę w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych albo zgłoszenie oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia społecznego rolników w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Źródło informacji o spółkach cywilnych

W obecnym stanie prawnym brak jest również informacji na temat spółki cywilnej, która byłaby dostępna online i pozwalała na śledzenie zmian zachodzących w spółce, wraz z ustaleniem terminów i osób, które ich dokonały. Aktualnie dane o spółce cywilnej można sprawdzić w wyszukiwarce REGON (bez historii zmian). Pośrednio dane można też sprawdzić w rejestrze CEIDG – daną wpisową jest numer identyfikacji podatkowej (NIP) i numer identyfikacyjny REGON spółki oraz informacja o zawieszeniu i wznowieniu działalności gospodarczej.

Projekt zakłada stworzenie w CEIDG miejsca, w którym prezentowana byłaby pełna informacja na temat spółki cywilnej, którą tworzą przedsiębiorcy wpisani do CEIDG wraz z historią dokonywanych zmian.

Dostęp do CEIDG przez mObywatela

mObywatel to oficjalna, bezpłatna aplikacja rządowa (mObywatel 2.0) działająca jako wirtualny portfel na dokumenty i narzędzie do załatwiania spraw urzędowych. Pozwala na używanie mDowodu (równoważnego z tradycyjnym dowodem w większości sytuacji, poza przekraczaniem granicy), a także prawa jazdy, legitymacji czy karty Dużej Rodziny.

Jest ona bardzo popularna i często wykorzystywana również przez przedsiębiorców do realizacji usług publicznych. W aplikacji mObywatel dostępne są m.in. usługi mPojazd, mPrawo Jazdy i Punkty Karne. Poprzez aplikację możliwe jest również udostępnianie usług, które wykorzystują dane dotyczące jej użytkownika i jego sytuacji prawnej.

Omawiany projekt ustawy zawiera rozwiązanie umożliwiające przedsiębiorcy możliwość szybkiego i łatwego dostępu do danych zawartych w CEIDG i prostej ich modyfikacji. Dzięki temu możliwe miałoby być składanie wniosków do CEIDG o założenie działalności gospodarczej czy zmianę wpisu w CEIDG poprzez aplikację. W opinii projektodawcy efektem zaproponowanych rozwiązań będzie poprawa warunków funkcjonowania przedsiębiorców oraz zmniejszenie obciążeń administracyjnych występujących w życiu gospodarczym poprzez wykorzystanie nowoczesnych narzędzi i technologii.

Wejście w życie

Projektowana ustawa ma wejść w życie po upływie 6 miesięcy od dnia jej ogłoszenia. Wyjątek stanowią m.in. przepisy dotyczące wprowadzenia możliwości składania wniosków o wpis do CEIDG z wykorzystaniem aplikacji mObywatel oraz informacji w związku z usługami lub zadaniami publicznymi realizowanymi na rzecz przedsiębiorcy będącego użytkownikiem tej aplikacji – te mają zacząć obowiązywać po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia ustawy. Regulacje dotyczące spółki cywilnej mają wejść w życie z dniem 1 listopada 2028 r. Poza tym, jak już wspomniano, etapami ma być przeprowadzona elektronizacja procedury składania wniosków do CEIDG:

• I etap – 1 listopada 2026 r.,
• II etap – 1 listopada 2028 r.

Gazeta Podatkowa nr 17 (2309) z dnia 2026-02-26

Rozpoczęcie działalności gospodarczej – obowiązki w VAT. Wszystko na ten temat w poradniku na GOFIN.pl