Od 2026 roku obowiązują nowe zasady ustalania stażu pracy, które mogą przynieść wiele korzyści osobom pracującym na umowach cywilnoprawnych lub prowadzącym własną działalność gospodarczą. Zmiany mogą przełożyć się nie tylko na uprawnienia pracownicze, ale również na dłuższy urlop wypoczynkowy. Kto może zyskać dodatkowe dni wolne i jakie warunki trzeba spełnić, aby z nich skorzystać?
Dzięki nowym zasadom ustalania stażu pracy pracownicy mogą zyskać nie tylko wyższe pensje, lecz również więcej urlopu wypoczynkowego. Aby jednak ustalić staż pracy według nowych przepisów konieczne jest złożenie wniosku do ZUS. To jak się okazuje cieszy się nie małym zainteresowaniem. Jak donosi ,,Fakt” – Zakład Ubezpieczeń Społecznych od początku roku otrzymał niemal 900 tys. wniosków o wydanie zaświadczeń w sprawie stażu pracy.
Urlop w 2026 roku. Aktualnie obowiązujące przepisy prawa
W świetle obowiązujących przepisów wysokość przysługującego pracownikowi urlopu wypoczynkowego w skali roku uzależniona jest od stażu pracy, do którego wlicza się również okres pobierania nauki. Urlop wypoczynkowy jest urlopem bezwzględnie obowiązującym, co oznacza, że pracownik nie może zrzec się prawa do urlopu.
Prawo do urlopu wypoczynkowego pracownika, który podejmuje pracę po raz pierwszy uzyskuje z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku. Prawo do kolejnych urlopów pracownik nabywa w każdym następnym roku kalendarzowym.
Wymiar urlopu wypoczynkowego oznacza liczbę dni urlopu, jakie ma prawo wykorzystać pracownik i wynosi on:
- 20 dni – w przypadku pracownika zatrudnionego krócej niżeli 10 lat,
- 26 dni – w przypadku pracownika zatrudnionego co najmniej 10 lat.
W przypadku zatrudnienia w niepełnym wymiarze pracy wysokość urlopu wypoczynkowego ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy pracownika.
Do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, oprócz stażu pracy wlicza się również okresy ukończonej nauki w:
- zasadniczej lub innej równorzędnej szkole zawodowej – przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 3 lata,
- średniej szkoły zawodowej – przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 5 lat,
- średniej szkoły zawodowej dla absolwentów zasadniczych (równorzędnych) szkół zawodowych – 5 lat,
- średniej szkoły ogólnokształcącej – 4 lata,
- szkoły policealnej – 6 lat,
- szkoły wyższej – 8 lat.
– okresy te nie podlegają sumowaniu.
Staż pracy. Ważne zmiany od stycznia i maja 2026 roku
Rok 2026 jest wyjątkowy pod względem zmian przepisów prawa. Wraz z początkiem roku zmieniły się bowiem zasady ustalania stażu pracy w firmach państwowych, a od maja zmiany objęły firmy prywatne. Zmiany umożliwiają zaliczenie do stażu pracy okresów zatrudnienia na umowach cywilnoprawnych, czy wykonywania pracy w ramach działalności gospodarczej. Czym to skutkuje?
Osoby, które pracowały w poprzednich latach na umowach cywilnoprawnych i mają ze względu na to mało urlopu wypoczynkowego – mogą wystąpić o jego przeliczenie. Umożliwiają to znowelizowane przepisy prawa.
Warto zastanowić się nad nowym rozwiązaniem bowiem może ono zwiększyć pracownikowi długość urlopu nawet o 6 dni. Jeżeli bowiem ZUS potwierdzi zwiększenie stażu pracy pracownika – pracodawca ma obowiązek wysłać go na tzw. urlop uzupełniający. Więcej o tym w artykule ,,Pracowałeś na zleceniu lub działalności? Sprawdź, czy 1 maja możesz zyskać dodatkowe dni urlopu”.
Więcej urlopu już 2026 roku. Konieczny wniosek do ZUS
Aby uzyskać informację o tym, czy po zmianach przepisów przysługuje nam dłuższy staż pracy, a tym samym więcej urlopu wypoczynkowego, należy zgłosić się do ZUS o wydanie specjalnego zaświadczenia, które w drugiej kolejności należy przedstawić swojemu pracodawcy.
Kreator wniosku o tzw. stażowe udostępniony został na platformie eZUS. O tym, jak krok po kroku składać wniosek na stronie MRPiPS dostępnej tutaj.