Bezpłatna pomoc prawna dla osób ubogich i znajdujących się w ciężkiej sytuacji życiowej

Iwona Maczalska 17.12.2014 12:00 (aktualizacja: )

2014-12-18

Prawo dla każdego - to jedno z obiecanych zmian, przedstawionych przez Premier Ewę Kopacz w expose wygłoszonym 1 października. Choć na projekt zmiany nie trzeba było zbyt długo czekać, to jednak samo stwierdzenie ,,prawo dla każdego” budzi wiele wątpliwości.

Podczas październikowego expose Premier Ewa Kopacz przedstawiła długą listę obietnic zmian. Wśród nich znalazło się utworzenie systemu bezpłatnych porad prawnych przy współpracy rządu, samorządu i organizacji pozarządowych. System ten miał udostępnić przedsądową pomoc prawną dla obywateli, której koszty byłyby pokrywane przez samorządy.

Bezpłatna pomoc prawna
Źródło: Thinkstock

Bezpłatna pomoc prawna nie dla każdego

Na projekt zmian nie trzeba było długo czekać. Został on złożony 12 grudnia przez Ministra Sprawiedliwości. W myśl projektowanych zmian nieodpłatna pomoc prawna będzie przysługiwać osobom fizycznym, które w okresie roku poprzedzającego zwrócenie się o udzielenie pomocy prawnej zostało przyznane świadczenie z pomocy społecznej. Przy czym prawo to nie będzie przysługiwało osobom, które w tym okresie dostały decyzję o uchyleniu decyzji o przyznaniu świadczenia z pomocy społecznej, bądź też decyzję o konieczności zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z pomocy społecznej. Osoba chcąca skorzystać z bezpłatnej porady prawnej zobowiązana będzie do złożenia pisemnego oświadczenia, że nie wydano wobec niej decyzji uchylającej decyzję o przyznaniu świadczenia albo o konieczności zwrotu przyznanego świadczenia.

Prawo do uzyskania bezpłatnej pomocy prawnej nie będzie jednak wynikało wyłącznie z faktu korzystania ze wsparcia pomocy społecznej. Z bezpłatnych porad prawnych skorzystają również osoby fizyczne znajdujące się aktualnie w ciężkiej sytuacji życiowej, w stosunku do których zaistniały m.in. bezrobocie, niepełnosprawność, przemoc w rodzinie, czy ciężka choroba. Prawo do bezpłatnej porady w powyższym przypadku również będzie weryfikowane na podstawie złożenia pisemnego oświadczenia.

Projekt zmian nie ogranicza zatem prawa do skorzystania z bezpłatnych porad prawnych wyłącznie do osób spełniających kryterium dochodowe, lecz uprawnia również osoby ze względu na aktualną, ciężką sytuację życiową. Niestety regulacje te mogą doprowadzić do sytuacji w której osoby fizyczne znajdujące się na granicy ubóstwa, a więc minimalnie przekraczające próg uprawniający do skorzystania z pomocy społecznej – zważywszy na ten fakt nie będą mogły skorzystać również bezpłatnych porad prawnych.

Bezpłatna pomoc prawna dla osób rozpoczynających działalność gospodarczą

Projektowane przepisy zakładają również możliwość skorzystania z bezpłatnych porad prawnych przez osoby rozpoczynające prowadzenie działalności gospodarczej. Przy czym udzielona pomoc nie będzie stanowiła przychodu z działalności gospodarczej.

Kto udzieli bezpłatnej porady?

W myśl projektowanych przepisów bezpłatnej pomocy prawnej udzielać będą radcowie prawni oraz adwokaci na podstawie umowy zawartej z powiatem. Przy czym odmowa udzielenia bezpłatnej porady prawnej będzie mogła odbywać się wyłącznie z ważnych, uzasadnionych powodów.

Iwona Maczalska,
PIT.pl