Od 1 października 2026 r. zaczną obowiązywać zmiany w ordynacji podatkowej, które uproszczą część rozliczeń z fiskusem. Nowe przepisy obejmą m.in. odzyskiwanie nadpłaty, poprawianie deklaracji oraz zapłatę podatku przez osobę trzecią.
Nowelizacja zmieni zarówno zasady postępowania podatnika, który sam zauważy błąd w deklaracji, jak i uprawnienia urzędu podczas czynności sprawdzających. W praktyce część nieprawidłowości będzie można usunąć bez dodatkowych wniosków lub wszczynania bardziej rozbudowanej procedury.
Sama korekta wystarczy do odzyskania nadpłaty
Jeżeli podatnik po terminie złożenia deklaracji zauważy błąd, z którego wynika nadpłata, nie będzie musiał składać osobnego wniosku o jej stwierdzenie. Złożenie korekty automatycznie rozpocznie postępowanie, a jego datą będzie dzień przekazania poprawionej deklaracji.
– Uzasadnienie przyczyn korekty będzie obowiązkowe dopiero wtedy, gdy wykazana nadpłata przekroczy 10 tys. zł. Przy niższej kwocie podatnik nadal będzie mógł dołączyć wyjaśnienie dobrowolnie. Jeżeli jednak urząd będzie miał wątpliwości co do zasadności lub wysokości nadpłaty, poprosi o dodatkowe informacje – mówi Joanna Łuksza, kierownik Zespołu Ekspertów Księgowych w IFIRMA.PL.
Do 10 tys. zł urząd poprawi deklarację sam
Od października zwiększy się zakres korekt, których urząd będzie mógł dokonać w ramach czynności sprawdzających. Procedura ta pozwala wyjaśnić nieprawidłowości bez wszczynania kontroli podatkowej. Urzędy korzystają z niej coraz częściej – według KAS w 2025 r. liczba czynności sprawdzających wzrosła o 9,6 proc. w porównaniu z poprzednim rokiem.
– Obecnie urząd może poprawić deklarację, jeżeli wynikająca z korekty zmiana nie przekracza 5 tys. zł. Nowe przepisy podniosą ten limit do 10 tys. zł. Będzie on dotyczył m.in. zmiany wysokości zobowiązania, nadpłaty, zwrotu podatku, wykazanej straty lub kwoty VAT. Urząd skarbowy nie będzie już miał obowiązku doręczania przedsiębiorcy uwierzytelnionej kopii skorygowanej deklaracji. Podatnik otrzyma informację o przyczynie i skutkach korekty, a w przypadku braku zgody będzie mógł wnieść sprzeciw w ciągu 14 dni – wyjaśnia ekspertka IFIRMA.
Osoba trzecia zapłaci wyższy podatek
Z 1 tys. do 5 tys. zł wzrośnie wysokość podatku, który za podatnika będzie mogła zapłacić dowolna osoba trzecia, np. znajomy lub kontrahent. Warunkiem będzie takie opisanie wpłaty, aby nie było wątpliwości, jakiego zobowiązania dotyczy.
Limit odnosi się do wysokości podatku, a nie pojedynczego przelewu. Nie będzie więc można zapłacić w ten sposób części zobowiązania przekraczającego 5 tys. zł. Bez zmian pozostaną zasady dotyczące najbliższej rodziny – małżonek, rodzice, dzieci czy rodzeństwo nadal będą mogli regulować podatek bez ograniczenia kwotowego.
O umorzenie będzie można wystąpić wcześniej
Nowelizacja pozwoli także złożyć wniosek o umorzenie podatku przed terminem płatności, czyli zanim powstanie zaległość. Rozwiązanie może mieć znaczenie m.in. przy podatku dochodowym, VAT, podatku od spadków i darowizn oraz podatkach lokalnych.
– Umorzenie nie będzie następowało automatycznie. Nadal pozostanie ulgą przyznawaną przez organ na wniosek podatnika, m.in. ze względu na jego ważny interes lub interes publiczny. Zmieni się jednak moment, w którym można rozpocząć procedurę – podatnik nie będzie musiał czekać, aż upłynie termin zapłaty – dodaje Joanna Łuksza.
Nowe zasady dotyczące nadpłat będą stosowane do korekt składanych od 1 października 2026 r. Jeżeli korekta zostanie złożona wcześniej, stwierdzenie i zwrot nadpłaty będą przebiegały według dotychczasowych przepisów.
Źródło: O IFIRMA