Jakie świadczenia przysługują kobietom w ciąży i rodzicom po narodzinach dziecka? Jak uzyskać zasiłek macierzyński albo chorobowy? Co zrobić, gdy umowa kończy się w trakcie ciąży lub podczas urlopu wychowawczego? Zakład Ubezpieczeń Społecznych przygotował specjalny poradnik dla przyszłych mam i rodziców. Ma on pomóc odnaleźć się w skomplikowanych przepisach dotyczących ubezpieczeń i świadczeń. Dodatkowo uruchomiono specjalny adres e-mail, pod którym można zadawać pytania dotyczące indywidualnych sytuacji.
ZUS przygotował poradnik dla rodziców
Nowa publikacja ZUS zawiera praktyczne informacje dotyczące świadczeń związanych z rodzicielstwem oraz zasad podlegania ubezpieczeniom społecznym.
Rodzice znajdą w poradniku m.in. wyjaśnienia dotyczące:
- zasiłku macierzyńskiego,
- zasiłku chorobowego w czasie ciąży,
- zasiłku opiekuńczego na chore dziecko,
- zasad przyznawania świadczeń przy pracy na etacie,
- umów zlecenia,
- prowadzenia działalności gospodarczej.
Publikacja obejmuje również mniej typowe sytuacje, które często budzą wątpliwości. Chodzi np. o przypadki, gdy kobieta prowadzi działalność gospodarczą podczas urlopu wychowawczego albo gdy umowa kończy się jeszcze przed porodem.
Poradnik można pobrać ze strony internetowej ZUS, a w najbliższym czasie ma być także dostępny w placówkach Zakładu w wersji papierowej.
Nowy adres e-mail dla mam i rodziców
ZUS uruchomił również specjalną skrzynkę mailową: [email protected].
To właśnie tam przyszli i obecni rodzice mogą kierować pytania dotyczące formalności związanych z uzyskaniem świadczeń.
Jak podkreśla Zakład Ubezpieczeń Społecznych, pytania dotyczą bardzo różnych sytuacji życiowych. Rodzice chcą wiedzieć m.in.:
- jakie dokumenty są potrzebne do wypłaty zasiłku,
- jakie świadczenia przysługują po zakończeniu umowy w trakcie ciąży,
- co dzieje się z zasiłkiem po porodzie podczas urlopu wychowawczego,
- jak zaplanować kwestie ubezpieczeniowe przed zajściem w ciążę,
- jakie skutki dla świadczeń ma wyjazd za granicę albo kontynuowanie studiów.
Rodzice mogą skorzystać także z innych form kontaktu
Pomoc w sprawach związanych z ubezpieczeniami i świadczeniami można uzyskać również:
- w placówkach ZUS,
- podczas e-wizyty,
- telefonicznie przez infolinię ZUS,
- mailowo poprzez kontakt z Centrum Obsługi Telefonicznej.
Ojcowie częściej korzystają z urlopów, ale nadal dominują kobiety
W kwietniu minęły trzy lata od wdrożenia w Polsce unijnej dyrektywy work-life balance, która miała zwiększyć udział ojców w opiece nad dziećmi i poprawić równowagę między życiem zawodowym a rodzinnym.
Dane ZUS pokazują, że ojcowie coraz częściej korzystają z urlopu rodzicielskiego, jednak nadal zdecydowaną większość osób pobierających zasiłek macierzyński stanowią kobiety.
Między styczniem a kwietniem 2026 roku aż 87 proc. osób pobierających zasiłek macierzyński podczas urlopu rodzicielskiego stanowiły matki.
Podobnie wygląda sytuacja przy opiece nad chorymi dziećmi. Według danych ZUS kobiety wykorzystały 78 proc. zwolnień lekarskich wystawionych na opiekę nad dzieckiem.
ZUS chce uprościć przepisy dla rodziców
Zakład podkreśla, że celem nowych działań jest ułatwienie rodzicom poruszania się w przepisach i szybsze uzyskiwanie informacji o przysługujących świadczeniach.
W praktyce wiele osób nadal ma problemy z ustaleniem:
- prawa do zasiłków,
- wymaganych dokumentów,
- terminów składania wniosków,
- zasad podlegania ubezpieczeniom.
Nowy poradnik i specjalny kontakt mailowy mają pomóc ograniczyć te problemy i przyspieszyć uzyskanie odpowiedzi w indywidualnych sprawach.