Zaliczka przy świadczeniu niepieniężnym

Gazeta Podatkowa


Coraz więcej firm, w celu zwiększania efektywności pracy, wdraża różne pracownicze programy motywacyjne. Pracownicy, którzy spełniają określone kryteria uzyskują przewidziane w nich, często wartościowe, nagrody niepieniężne. Nagrody te stanowią dla pracownika przysporzenie majątkowe, od którego pracodawca powinien pobrać zaliczkę na podatek.

Źródło przychodu z nagrody

Do przychodów ze stosunku pracy zalicza się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń. W szczególności są to wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona. Oprócz tego w zakresie tego pojęcia mieszczą się świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych (art. 12 ust. 1 ustawy o pdof).

Wobec tak szerokiej definicji otwartego katalogu świadczeń zaliczanych do przychodów pracowniczych należy przyjąć, że w jego zakresie mieszczą się również nagrody niepieniężne przyznawane pracownikom w programach motywacyjnych. Stanowią one bowiem dla pracownika wymierną korzyść i mają swoje źródło w łączącym pracownika z pracodawcą stosunku pracy. Ponieważ ustawodawca dla tego typu świadczeń nie przewidział zwolnienia od podatku, pracodawca powinien od ich wartości pobrać zaliczkę na podatek dochodowy.

Ustalanie przychodu

Zanim jednak pracodawca przyznaną pracownikowi nagrodę opodatkuje, musi najpierw ustalić jej wartość pieniężną. Z art. 11 ust. 2a ustawy o pdof wynika, że wartość pieniężną nieodpłatnych świadczeń ustala się:

  • według cen stosowanych wobec innych odbiorców - jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia,
     
  • według cen zakupu - jeśli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione,
     
  • według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu lokalu lub budynku - jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku,
     
  • w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Natomiast w sytuacji gdy świadczenia są częściowo odpłatne, przychodem podatnika jest różnica pomiędzy wartością tych świadczeń, ustaloną według przedstawionych zasad, a odpłatnością ponoszoną przez podatnika (art. 11 ust. 2b ustawy o pdof).

Ograniczenie poboru zaliczki

Osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, wykonując obowiązki płatnika pdof mają obowiązek obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od nich przychody m.in. ze stosunku pracy.

W ustawowo określonych sytuacjach pobór zaliczki na podatek za dany miesiąc może zostać ograniczony. W art. 32 ust. 2 ustawy o pdof ustawodawca wskazał, że jeżeli świadczenia w naturze, świadczenia ponoszone za podatnika lub inne nieodpłatne świadczenia przysługują podatnikowi za okres dłuższy niż miesiąc, przy obliczaniu zaliczek za poszczególne miesiące przyjmuje się ich wartość w wysokości przypadającej za jeden miesiąc. Jeśli nie jest możliwe określenie, jaka część tych świadczeń przypada na jeden miesiąc, a doliczenie całej wartości w miesiącu ich uzyskania spowodowałoby niewspółmiernie wysoką zaliczkę w stosunku do wypłaty pieniężnej, zakład pracy, na wniosek podatnika, ograniczy pobór zaliczki za dany miesiąc i pobierze pozostałą część zaliczki w następnych miesiącach roku podatkowego.

W świetle powyższego pracownik, który w danym miesiącu otrzyma świadczenie niepieniężne o znacznej wartości w stosunku do świadczenia pieniężnego, ma możliwość złożenia pracodawcy wniosku o ograniczenie poboru zaliczki na podatek za ten miesiąc. Gdy z tego uprawnienia skorzysta, wówczas część niepobranej zaliczki pracodawca jako płatnik zobowiązany jest pobrać w kolejnych miesiącach roku podatkowego.

Przykład

Pracownik w kwietniu 2018 r. otrzymał wynagrodzenie za pracę w kwocie 4.000 zł oraz nagrodę w programie motywacyjnym w postaci wycieczki zagranicznej o wartości 3.200 zł.

W związku z otrzymaniem nagrody pracownik wystąpił z wnioskiem do pracodawcy o ograniczenie poboru zaliczki na podatek za kwiecień do 300 zł. Pracownikowi przysługują podstawowe koszty uzyskania przychodów, tj. 111,25 zł miesięcznie, a pracodawca dysponuje jego oświadczeniem na formularzu PIT-2 upoważniającym do stosowania 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, o której mowa w art. 27 ust. 1b pkt 1 ustawy o pdof.

Lp.WyszczególnienieKwota (zł)
1.Wynagrodzenie za pracę4.000
2.Nagroda (wycieczka)3.200
3.Przychody łącznie (1 + 2)7.200
4.Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne7.200
5.Składki na ubezpieczenia społeczne (13,71%)987,12
6.Podstawa wymiaru składki zdrowotnej (3 - 5)6.212,88
7.9% składka zdrowotna559,16
8.7,75% składka zdrowotna (do odliczenia od podatku)481,50
9.Koszty uzyskania przychodów111,25
10.Podstawa obliczenia zaliczki na podatek w pełnych zł (3 - 5 - 9)6.102
11.Zaliczka na podatek1.052,03
12.Zaliczka do pobrania w pełnych zł (11 - 8)571
13.Zaliczka na podatek pobrana przez pracodawcę w kwietniu300
14.Zaliczka do pobrania w następnych miesiącach (12 - 13)271
15.Do wypłaty dla pracownika (1 - 5 - 7 - 13)2.153,72

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26.07.1991 r. o pdof (Dz. U. z 2018 r. poz. 200 ze zm.)

Wypadki związane z pracą i choroby zawodowe. Wszystko na ten temat w poradniku na GOFIN.pl