Jak nie zapłacić podatku od darowizny w rodzinie?

21.07.2016 09:00 (aktualizacja: )

Przelew dużej kwoty na konto członka rodziny to nic innego jak wręczenie darowizny, od której co do zasady obdarowany zapłaci podatek. Można go uniknąć pod warunkiem monitorowania wysokości darowizny wręczanej w rodzinie jednorazowo czy cyklicznie.

Pełnomocnictwo ogólne złożysz wyłącznie przez portal podatkowy

Źródło: YAY foto

Generalnie, otrzymanie przez osoby fizyczne nieodpłatnie rzeczy (i praw) na kwotę powyżej pewnego progu ustawodawca opodatkował podatkiem od spadów i darowizn. W roli podatnika występuje tu obdarowany. Jest on zobowiązany do złożenia odpowiedniej deklaracji podatkowej oraz zapłaty podatku. Wysokość podatku ustala skarbówka i powiadamia nas o niej w formie decyzji. Formalności i zobowiązania wobec fiskusa z tytułu otrzymania darowizny można jednak uniknąć i to dla niektórych – zupełnie w całości.

Obowiązek podatkowy przy darowiźnie powstaje z chwilą złożenia przez obdarowanego oświadczenia w formie aktu notarialnego lub w momencie spełnienia przyrzeczonego świadczenia (jeśli zawieramy umowę bez zachowania przewidzianej formy). We właściwym urzędzie skarbowym należy złożyć formularz SD-3 w ciągu miesiąca od dnia otrzymania darowizny oraz podpiąć pod formularz potwierdzenia co do wysokości otrzymanej kwoty. Podatek od spadków i darowizn płacimy w ciągu 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej jego wysokość.

Zwolnienie kwotowe

Wspomniane na wstępie progi to ściśle określone przez przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn wartości darowizny, do wysokości których obdarowany nie musi w ogóle przejmować się podatkiem. Innymi słowy, fiskus ściąga podatek od darowizn dopiero wtedy, kiedy kwota darowizny przekracza dany próg.

I tak podatkowi nie podlega nabycie majątku w drodze darowizny o wartości nieprzekraczającej odpowiednio:

  • 9637 zł – dla obdarowanych z I grupy podatkowej, tj. m.in. małżonka, dzieci, rodzice, wnuki, synowa, zięć, teściowie,
  • 7276 zł – dla osób należących do II grupy podatkowej, np. dzieci brata, wnuki siostry, rodzeństwo rodziców, małżeństwo rodzeństwa, małżonkowie wnucząt,
  • 4902 zł – dla osób znajdujących się w III grupie podatkowej, czyli pozostali nabywcy.

Zwolnienie w rodzinie

Najbliższa rodzina legitymuje się największym przywilejem, jakim jest całkowite zwolnienie z obowiązku zapłaty podatku od spadku i darowizn. Pod pojęciem najbliższej rodziny prawo podatkowe rozumie małżonka, zstępnych (dzieci, wnuków, prawnuków), wstępnych (dziadków, rodziców), pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę.

O podatek od spadków i darowizn nie trzeba się martwić w ogóle, jeśli:

  • obdarowany i darczyńca stanowią najbliższą rodzinę,
  • w ciągu 6 miesięcy od dnia nabycia darowizny należy zgłosić w swoim urzędzie skarbowym nabyte rzeczy lub prawa.

Nie wystarczy jednak jedynie wiedzieć o opisanych powyżej zasadach. Spać spokojnie mogą dopiero Ci obdarowani, którzy przedłożyli u fiskusa wypełniony formularz SD-Z2.

SD-Z2: wypełnij krok po kroku

Do zgłoszenia faktu otrzymania darowizny oraz w celu uniknięcia zapłaty od niej podatku od spadków i darowizn służy Zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych, czyli popularny druk SD-Z2. Na pierwszej stronie druku w okienku 4. Wpisujemy datę otrzymania darowizny lub datę prawomocnego postanowienia sądu. W części A, B i C wpisujemy swoje dane – naturalnie jako obdarowany. W części D druku zaznaczamy „darowizna” i w następnej wskazujemy na podkładkę do darowizny (ugoda, umowa, inny dokument).

Na drugiej stronie SD-Z2 wpisujemy rodzaj darowizny (np. środki pieniężne), miejsce położenia wręczonej bezpłatnie rzeczy (np. konto bankowe obdarowanego) i w ostatniej kolumnie wysokość darowizny.

Na koniec wybieramy stosunek pokrewieństwa darczyńcy z obdarowanym i podpisujemy się.

Ponadto, otrzymanie darowizny przelewem czy gotówką trzeba udokumentować wydrukiem potwierdzenia przelewu czy wyciągiem z konta bankowego.

Katarzyna Miazek, Tax Care