Wydłużenie terminów dotyczących sprawozdań finansowych za 2021 r.

Gazeta Podatkowa

W 2022 r. terminy dotyczące sprawozdawczości finansowej za 2021 r. zostały wydłużone. Zmieniono je przede wszystkim ze względu na trudną do przewidzenia dynamikę i skutki trwającej pandemii COVID-19, która w dużej części jednostek może powodować problemy z terminowym wykonaniem obowiązków sprawozdawczych m.in. z powodu absencji pracowników. Dodatkowo wpływ na taką decyzję miały postulaty zgłaszane przez środowisko księgowych, które obecnie zmaga się z wdrażaniem zmian wprowadzonych w ramach tzw. Polskiego Ładu.

Terminy dotyczące sprawozdawczości finansowej za 2021 r. zostały wydłużone na mocy rozporządzenia Ministra Finansów zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia innych terminów wypełniania obowiązków w zakresie ewidencji oraz w zakresie sporządzenia, zatwierdzenia, udostępnienia i przekazania do właściwego rejestru, jednostki lub organu sprawozdań lub informacji (Dz. U. z 2022 r. poz. 561). Nowe ostateczne terminy wynikające ze znowelizowanego rozporządzenia mają zastosowanie do obowiązków dotyczących roku obrotowego kończącego się po dniu 29 września 2021 r., jednak nie później niż w dniu 30 kwietnia 2022 r., których termin wykonania nie upłynął przed dniem 31 marca 2022 r.

Na skutek wprowadzonych w 2022 r. zmian terminy m.in. na sporządzenie, zatwierdzenie i przekazanie odpowiednim instytucjom sprawozdań finansowych jednostek sektora prywatnego (z wyłączeniem jednostek nadzorowanych przez KNF - działających na rynku finansowym) i organizacji pozarządowych wydłużono zasadniczo o 3 miesiące. Warto zaznaczyć, że inaczej niż w poprzednim roku, przesunięcie terminów sprawozdawczych dotyczy również sprawozdań skonsolidowanych. Z kolei terminy dotyczące jednostek sektora finansów publicznych wydłużono generalnie o 1 miesiąc.

Ostateczne terminy związane ze sprawozdawczością za 2021 r. jednostek, których rok obrotowy jest tożsamy z rokiem kalendarzowym, przedstawiono w harmonogramie.

Zaktualizowany harmonogram obowiązków dotyczących sprawozdań finansowych dla jednostek, których rok obrotowy zakończył się 31 grudnia 2021 r.* - checklista

Lp.Rodzaj czynnościUstawowy termin wykonania i podstawa prawnaNowy ostateczny terminWyjaśnienieReali- zacja
1.Zamknięcie ksiąg rachunkowych za 2021 r.Na dzień kończący rok obrotowy, nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia kończącego ten rok, tj. do 31 marca 2022 r. (art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy o rachunkowości - Dz. U. z 2021 r. poz. 217 ze zm.).Termin przesunięty o 3 miesiące, czyli do 30 czerwca 2022 r. Podstawą do sporządzenia sprawozdania finansowego za 2021 r. są wstępnie zamknięte księgi rachunkowe za 2021 r. Jeśli pomiędzy dniem zamknięcia ksiąg za 2021 r. a dniem zatwierdzenia sprawozdania finansowego za ten rok zostaną ujawnione zdarzenia dotyczące 2021 r., trzeba rozliczyć je się według zasad określonych w art. 54 ust. 1 ustawy o rachunkowości (szerzej na ten temat piszemy na str. 12).
2.Sporządzenie sprawozdania finansowego za 2021 r.Nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia bilansowego, tj. do 31 marca 2022 r. (art. 45 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 oraz art. 52 ust. 1 oraz art. 48a ust. 3-4 i art. 48b ust. 4-5 ustawy o rachunkowości).Termin przedłużono o 3 miesiące, czyli do 30 czerwca 2022 r. Elementami rocznego sprawozdania finansowego zasadniczo są: bilans, rachunek zysków i strat oraz informacja dodatkowa obejmująca wprowadzenie do sprawozdania oraz dodatkowe informacje i objaśnienia. Jeśli sprawozdanie podlega obowiązkowi badania przez firmę audytorską, dodatkowo są zobligowane do przygotowania zestawienia zmian w kapitale (funduszu) własnym oraz rachunku przepływów pieniężnych. Przy czym zwolnione z tego obowiązku mogą być podmioty posiadające status jednostki mikro lub małej. Roczne sprawozdanie finansowe, co do zasady, ma postać elektroniczną ustrukturyzowaną, tj. format XML. Wyjątkiem od tej reguły jest np. spółka cywilna, która może jednak dobrowolnie przygotować sprawozdanie finansowe w formie ustrukturyzowanej.
3.Podpisanie sprawozdania finansowego za 2021 r.Po sporządzeniu rocznego sprawozdania finansowego za 2021 r., nie później niż 31 marca 2022 r. (art. 45 ust. 1f-1g, art. 52 ust. 2-2e ustawy o rachunkowości).Termin przedłuża się o 3 miesiące, czyli do 30 czerwca 2022 r.E-sprawozdanie finansowe podpisuje kierownik jednostki oraz osoba, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych. Jeśli jednostką kieruje organ wieloosobowy, sprawozdanie finansowe powinni podpisać wszyscy jego członkowie. Przy czym od 2022 r. przepisy ustawy o rachunkowości przewidują, że sprawozdanie finansowe może zostać skutecznie podpisane przez co najmniej jednego członka organu wieloosobowego. Taka osoba musiałaby wówczas uzyskać od reprezentowanych przez nią członków organu wieloosobowego oświadczenia potwierdzające, że sprawozdanie spełnia wymagania przewidziane w ustawie. Natomiast w przypadku odmowy złożenia oświadczenia wymagane jest pisemne uzasadnienie. Dokumenty te muszą mieć określoną formę i być dołączone do sprawozdania. Roczne sprawozdanie finansowe może zostać podpisane z użyciem: kwalifikowanych podpisów elektronicznych, podpisów zaufanych, podpisów osobistych.
4.Sporządzenie sprawozdania z działalności za 2021 r.Nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia bilansowego, tj. do 31 marca 2022 r. (art. 45 ust. 4 w powiązaniu z art. 49 ust. 1, 5-7 oraz art. 52 ust. 3 pkt 2 ustawy o rachunkowości).Termin przedłuża się o 3 miesiące, czyli do 30 czerwca 2022 r.Sprawozdanie to są zobligowane przygotować jednostki określone w art. 49 ustawy o rachunkowości, np. spółki kapitałowe. Zasadniczo powinno ono mieć postać elektroniczną nieustrukturyzowaną, np. pliku PDF. Przy czym podmioty figurujące w rejestrze przedsiębiorców KRS muszą sporządzić je w postaci elektronicznej i opatrzyć kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Sprawozdanie to podpisuje tylko kierownik jednostki, a gdy jest nim organ wieloosobowy powinni podpisać go wszyscy członkowie tego organu. Obecnie istnieje możliwość podpisania go przez jednego z członków zarządu po spełnieniu warunków, o których mowa w punkcie 3 harmonogramu. Obowiązku przygotowania tego sprawozdania nie mają jednostki mikro i małe, pod warunkiem że w informacji dodatkowej, a jednostka mikro w informacjach uzupełniających do bilansu, wykażą dane dotyczące nabycia udziałów (akcji) własnych.
5.Złożenie sprawozdania finansowego za 2021 r. do KAS przez podatników pdofDo 2 maja 2022 r. (art. 45 ust. 5 ustawy o pdof - Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 ze zm.).Termin przedłużono do 1 sierpnia 2022 r. Podatnicy pdof, którzy prowadzą księgi rachunkowe, roczne sprawozdanie finansowe przekazują, za pomocą środków komunikacji elektronicznej, Szefowi KAS w postaci elektronicznej (odpowiadającej strukturze logicznej oraz w formacie udostępnianych w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie internetowej Ministerstwa Finansów).
6.Udostępnienie sprawozdania finansowego za 2021 r.Najpóźniej na 15 dni przed zgromadzeniem wspólników, walnym zgromadzeniem akcjonariuszy lub członków, tj. nie później niż 15 czerwca 2022 r. (art. 68 ustawy o rachunkowości).Termin wydłuża się automatycznie na skutek przesunięcia terminu na zatwierdzenie sprawozdania finansowego za 2021 r. - maksymalnie do 15 września 2022 r. Obowiązek udostępnienia wspólnikom, akcjonariuszom lub członkom sprawozdania finansowego za 2021 r. i sprawozdania z działalności jednostki oraz sprawozdania z badania (jeśli sprawozdanie finansowe podlega obowiązkowi badania przez firmę audytorską) mają m.in. spółki z o.o., spółki akcyjne, proste spółki akcyjne oraz spółdzielnie. Ponadto spółka akcyjna i prosta spółka akcyjna udostępnia akcjonariuszom sprawozdanie rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej albo organu administrującego.
7.Badanie sprawozdania finansowego za 2021 r.Nie później niż w ciągu 6 miesięcy od dnia bilansowego, tj. do 30 czerwca 2022 r. (art. 64 ust. 1 w powiązaniu z art. 53 ust. 1 i ust. 1a ustawy o rachunkowości).Termin wydłuża się automatycznie na skutek przesunięcia terminu na zatwierdzenie sprawozdania finansowego za 2021 r. - maksymalnie do 30 września 2022 r.Badaniu przez firmę audytorską obowiązkowo podlegają sprawozdania finansowe jednostek wskazanych w art. 64 ustawy o rachunkowości. Jeśli jednostka ma obowiązek udostępnienia sprawozdania finansowego wspólnikom, akcjonariuszom lub członkom sprawozdania z badania, wtedy badanie powinno zostać zakończone najpóźniej 15 dni przed terminem ich zgromadzenia.
8.Zatwierdzenie sprawozdania finansowego za 2021 r.W ciągu 6 miesięcy od dnia bilansowego, tj. nie później niż 30 czerwca 2022 r. (art. 53 ust. 1, ust. 2a i ust. 2aa ustawy o rachunkowości).Termin przedłużono o 3 miesiące, tj. do 30 września 2022 r. (inne zasady dla jednostek, o których mowa w § 3b znowelizowanego rozporządzenia).Zatwierdzenie sprawozdania finansowego przez organ zatwierdzający następuje po rozpatrzeniu tego sprawozdania. Zatwierdzenie sprawozdania oznacza, że organ zatwierdzający jednostki uznał je za odzwierciedlające rzetelnie i jasno sytuację majątkową, finansową oraz jej wynik finansowy. Nie zatwierdza się rocznych sprawozdań finansowych jednostek w upadłości i kontynuujących działalność jako przedsiębiorstwo w spadku.
9.Ostateczne zamknięcie ksiąg rachunkowych za 2021 r.W ciągu 15 dni od dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego za 2021 r., nie później niż 15 lipca 2022 r. (art. 12 ust. 4 i ust. 5 ustawy o rachunkowości).Termin wydłuża się automatycznie na skutek przesunięcia terminu na zatwierdzenie sprawozdania finansowego za 2021 r. - maksymalnie do 15 października 2022 r.Ostateczne zamknięcie ksiąg rachunkowych powinno nastąpić po zatwierdzeniu rocznego sprawozdania finansowego. Potem nie można w nich dokonywać żadnych zmian. Ostateczne zamknięcie ksiąg rachunkowych prowadzonych przy użyciu programu komputerowego polega na zastosowaniu takiej funkcji programu, która prowadzi do zablokowania możliwości wprowadzania zapisów księgowych do wszystkich zbiorów stanowiących te księgi. Zbiory te mogą być udostępnione tylko do odczytu.
10.Złożenie sprawozdania finansowego za 2021 r. do KAS przez podatników pdopW ciągu 15 dni od dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego za 2021 r., nie później niż 15 lipca 2022 r. (art. 27 ust. 2 ustawy o pdop - Dz. U. z 2021 r. poz. 1800 ze zm.).Termin wydłuża się automatycznie na skutek przesunięcia terminu na zatwierdzenie sprawozdania finansowego za 2021 r. - maksymalnie do 15 października 2022 r.Jednostki będące podatnikami pdop, które nie mają obowiązku złożenia sprawozdania finansowego w KRS i które nie są zwolnione podmiotowo z podatku, przekazują, za pomocą środków komunikacji elektronicznej, Szefowi KAS sprawozdanie finansowe wraz ze sprawozdaniem z badania (o ile ich dotyczy). Spółki dodatkowo przekazują odpis uchwały zgromadzenia zatwierdzającej sprawozdanie finansowe. Trzeba pamiętać, że do KAS składane są tylko zatwierdzone sprawozdania finansowe.
11.Złożenie w KRS sprawozdania finansowego za 2021 r.W ciągu 15 dni od dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego za 2021 r., nie później niż 15 lipca 2022 r. (art. 69 ustawy o rachunkowości).Termin wydłuża się automatycznie na skutek przesunięcia terminu na zatwierdzenie sprawozdania finansowego za 2021 r. - maksymalnie do 15 października 2022 r. Kierownik jednostki właściwego rejestru sądowego przekazuje: roczne sprawozdanie finansowe, sprawozdanie z badania (jeśli dotyczy), odpis uchwały bądź postanowienia organu zatwierdzającego o zatwierdzeniu rocznego sprawozdania finansowego i podziale zysku lub pokryciu straty, a w przypadku określonych jednostek także sprawozdanie z działalności. Co ważne, jeżeli sprawozdanie finansowe za 2021 r. nie zostanie zatwierdzone w ustawowym terminie, trzeba złożyć je w KRS dwukrotnie - jako sprawozdanie niezatwierdzone do 15 października 2021 r. oraz po jego zatwierdzeniu - w ciągu 15 dni od zatwierdzenia. Sprawozdanie, do którego sporządzono odmowę podpisu, oświadczenie lub odmowę złożenia oświadczenia, jest przekazywane do KRS z uwzględnieniem przepisów przejściowych wprowadzających te nowe dokumenty (pisaliśmy o tym w GP nr 97 z 2021 r., na str. 13).
12.Złożenie do ogłoszenia w Monitorze Sądowym i Gospodarczym sprawozdania finansowego za 2021 r.W ciągu 15 dni od dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego za 2021 r., nie później niż 15 lipca 2022 r. (art. 70 ustawy o rachunkowości).Termin wydłuża się automatycznie na skutek przesunięcia terminu na zatwierdzenie sprawozdania finansowego za 2021 r. - maksymalnie do 15 października 2022 r.Jednostki niewpisane do KRS, których sprawozdanie finansowe podlegało obowiązkowemu badaniu przez firmę audytorską, w tym np. osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą oraz spółki cywilne, składają (drogą elektroniczną) do ogłoszenia w MSiG sprawozdanie finansowe (z wyłączeniem dodatkowych informacji i objaśnień) oraz sprawozdanie z badania, odpis uchwały lub postanowienia o zatwierdzeniu sprawozdania finansowego oraz podziale zysku lub pokryciu straty.
*Dotyczy jednostek, o których mowa w art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy o rachunkowości, z wyjątkiem jednostek sektora finansów publicznych posiadających osobowość prawną oraz jednostek prowadzących działalność, do której stosuje się przepisy ustaw, o których mowa w art. 1 ust. 2 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 2059 ze zm.).


autor: Karolina Paszkowska
Gazeta Podatkowa nr 23 (1898) z dnia 2022-03-21

Korekty błędów w księgach i sprawozdaniu finansowym. Wszystko na ten temat w poradniku na GOFIN.pl

KsięgowośćKoronawirus w PolsceCIT