Zmiany w zakresie zasad opodatkowania spółek komandytowo – akcyjnych

29.01.2014 09:00 (aktualizacja: )

29.01 Zmiany w zakresie zasad opodatkowania spółek komandytowo – akcyjnych

Polski ustawodawca już od dawna dążył do wprowadzenia zmian w zakresie opodatkowania przychodów dwóch spółek osobowych obejmujących spółkę komandytową oraz komandytowo – akcyjną (SKA). Zmiany te zgodnie z pierwotnym założeniem miały zacząć obowiązywać już 1 stycznia 2013 r. Przełom nastąpił jednak dopiero w 2014 r. wprowadzając w tym zakresie istotne zmiany poprzez objęcie SKA podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Zmiany wprowadzono ustawą z dnia 8 listopada 2013 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku tonażowym, ogłoszonej w Dzienniku Ustaw RP 27 listopada 2013 r. Dotychczasowe zmiany nie objęły spółek komandytowych, w których podatnikami nadal pozostają ich wspólnicy. To właśnie wspólnicy tych spółek zobowiązani są bowiem do rozliczenia uzyskanych przez spółkę przychodów proporcjonalnie do posiadanego w spółce udziału, a jeżeli udział ten nie został określony – rozliczenia przychodu dokonuje się w częściach równych.

Spółki komandytowo – akcyjne były do końca 2013 roku kwalifikowane w przepisach podatkowych jako spółki nieposiadające osobowości prawnej, co przekładało się na korzystniejsze zasady opodatkowania. Podatek dochodowy płacili bowiem tylko jej wspólnicy, niezależnie od tego, czy były to osoby fizyczne czy prawne. Ponadto, pojawiło się stanowiska organów podatkowych uznające odroczenie opodatkowania spółek komandytowo - akcyjnych aż do momentu wypłaty dywidendy. Były to uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16.01.2012 r. o sygn. akt II FPS 1/11 oraz interpretacja ogólna Ministra Finansów z dnia 14 maja 2012 r. nr DD5/033/1/12/KSM/DD-125. Pamiętać należy, że interpretacja ogólna ma charakter wiążący tylko dla organów podatkowych, a przyjęte rozwiązanie pozwalało de facto nie płacić podatku a do momentu wypłaty środków na rzecz wspólników.

Jak wskazywaliśmy do tej pory wspólnicy SKA płacili podatek proporcjonalnie do posiadanych udziałów, a w przypadku braku regulacji – w częściach równych. Jeżeli wspólnikiem SKA była osoba prawna wówczas stosowano 19 proc. podatek dochodowy od osób prawnych. W przypadku zaś wspólnika będącego osobą fizyczną rozliczającego się na zasadach ogólnych według skali podatkowej, podatek wynosił - 18 proc. lub 32 proc, a jeżeli osoba fizyczna rozliczała się przy pomocy podatku liniowego – wówczas stosowano 19 proc. stawkę podatku.

W wyniku przeprowadzonej nowelizacji SKA stała się podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, wobec czego jej bieżące dochody zostały opodatkowane podatkiem dochodowym od osób prawnych na takich samych zasadach jak dochody spółek kapitałowych. Obecnie zatem to spółka, a nie jej wspólnicy, będzie zobowiązana do opodatkowania dochodów wypracowanych przez siebie w danym roku podatkowym oraz wpłacania comiesięcznych zaliczek na podatek dochodowy. Natomiast wspólnicy spółek będą opodatkowani z tytułu wypłat z zysku w postaci dywidendy.

Oznacza to, że zysk akcjonariusza będącego osobą fizyczną będzie opodatkowany podwójnie. Po raz pierwszy na poziomie spółki, gdzie zastosowanie znajdzie stawka 19 proc. CIT, po raz drugi na poziomie wspólnika –19 proc. podatkiem od wypłaconego zysku (dywidendy). Inaczej wyglądać będzie natomiast opodatkowanie komplementariusza. Jak wynika z ustawy będzie on miał prawo do odliczenia od podatku wykazanego w deklaracji rocznej tej kwoty podatku, która naliczona była od zysku wykazanego prze SKA. Oznacza to, że wyliczy on podatek dochodowy od swojego udziału w zysku, po czym podatek ten pomniejszy o kwotę podatku wyliczonego poprzez pomnożenie swojego procentowego udziału w zysku przez kwotę podatku zapłaconego przez SKA. W konsekwencji rzeczywiste opodatkowanie komplementariusza kształtować się będzie w wysokości 19 proc. dochodu SKA.

Co ciekawe, wyjątkiem od wprowadzonych od nowego roku regulacji będą SKA z tzw. przedłużonym rokiem podatkowym. Dotyczy to spółek zarejestrowanych jeszcze przed wejściem w życie nowych regulacji, najlepiej przed grudniem 2013 r., które jednocześnie zmieniły swój rok podatkowy. Wówczas dzięki dokonanemu przesunięciu jeszcze do zakończenia ich roku podatkowego w 2014 r., będą miały zastosowanie regulacje podatkowe obowiązujące w 2013 roku. Tym samym akcjonariusz będący osobą fizyczną opodatkuje osiągnięty zysk dopiero w momencie jego wypłaty. Z kolei wypłata dywidendy będzie wtedy podlegała opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Natomiast późniejsza dystrybucja tych zysków będzie opodatkowana na nowych zasadach.

Nie można zatem nie zgodzić się z najnowszym stanowiskiem przyjmowanym przez organy podatkowe, urzędy oraz doktrynę wskazującym na spadek zainteresowania prowadzenia działalności gospodarczej w formie SKA. Spółki te tracą bowiem to, co miały najatrakcyjniejsze z punktu widzenia przedsiębiorący będącego akcjonariuszem spółki – korzyści podatkowe.

Źródło: Krzysztof Biernacki, Kancelaria prawna INITIUM