Certyfikaty inwestycyjne - rozliczenia dokonasz samodzielnie, bez pomocy biura maklerskiego

Piotr Szulczewski

Szereg przypadków zmusza podatników podatku dochodowego do samodzielnego ustalenia kwoty podatku i jego zapłaty. Wśród inwestorów, corocznie prawie, wtóruje rozliczenie na podstawie PIT-38. Często również ich inwestycje rozliczane są ryczałtowo bez obowiązku wykazywania na deklaracji PIT. Rzadko wśród inwestorów giełdowych zaliczki, przychody i dochody należy wykazywać zupełnie samodzielnie, bez jakiejkolwiek informacji z biura maklerskiego na PIT-8C. A takim właśnie przypadkiem są inwestycje w certyfikaty inwestycyjne.  

Certyfikaty inwestycyjne – rozliczenia dokonasz samodzielnie, bez pomocy biura maklerskiego


Źródło: FORUM

Od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, w tym z realizacji praw wynikających z tych instrumentów, z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu. 

Papierami wartościowymi są akcje, obligacje, kontrakty terminowe, ale również inne dokumenty uprawniające do udziału w zysku. Za papiery wartościowe prawo uznaje także certyfikaty inwestycyjne funduszy inwestycyjnych. W odróżnieniu od jednostek uczestnictwa, certyfikat odkupiony może być przez innego inwestora, a w efekcie możliwy jest obrót nimi między nabywającymi certyfikaty przed dniem ich wykupu przez fundusz inwestycyjny emitujący certyfikaty.  

Certyfikat bywa z reguły papierem opartym o wartość jakiegoś dobra, np. ceny ropy, złota, nieruchomości itp. Zatem jego zysk zależy od wahania cen danego surowca na rynku. Jeżeli wykupu certyfikatu lub jednostek uczestnictwa w funduszu dokonuje fundusz, staje się on płatnikiem i rozlicza podatek za inwestora. Przychody rozlicza się wówczas ryczałtowo – 19% podatkiem (art. 30a ust. 1 pkt 5 ustawy o PIT). Rozliczonego przez płatnika w ten sposób dochodu nie pomniejsza się o straty z tytułu udziału w funduszach kapitałowych oraz inne straty z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych, poniesione w roku podatkowym oraz w latach poprzednich.  

Sytuacja samodzielnego rozliczenia podatku z tytułu zbycia certyfikatu inwestycyjnego przez inwestora przed terminem ich wykupu innemu inwestorowi niż emitujący certyfikat fundusz inwestycyjny. Jeżeli nabywcą jest osoba trzecia należy samodzielnie rozliczyć podatek dochodowy w PIT-38. Właściwą będzie w takim przypadku pozycja „innych przychodów” – niewykazywanych przez płatnika na PIT-8C. Inwestor traktuje taki przychód jako pochodzący z papierów wartościowych, a opodatkowaniu poddaje dochód z ich zbycia (art. 30b ust. 1) traktując certyfikaty jako papiery wartościowe.  

Ustawa o obrocie papierami wartościowymi za papiery wartościowe należy uznawać akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1030, z późn. zm.), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego, inne zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych określonych w lit. a, lub wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego (prawa pochodne).  

W efekcie zatem od strony podatkowej inaczej będzie wyglądało rozliczenie w PIT certyfikatów wykupionych przez fundusz, a inaczej – przez osobę trzecią (innego inwestora).  

Piotr Szulczewski, PIT.pl