Pracodawcy z sektora finansów publicznych nie chcą wypłacać nagród jubileuszowych, do których pracownicy ochrony zdrowia nabyli prawo po doliczeniu stażu zgodnie z ustawą od 1 stycznia 2026 r. Powołują się przy tym na przepisy dotyczące przedawnienia. Ich zdaniem nagrody jubileuszowe nie mogą być wypłacone z uwagi na przedawnienie, które wynosi 3 lata. Co na to Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej?
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej otrzymuje wiele zapytań dotyczących tzw. ustawy stażowej. Interpelację dotyczącą interpretacji przepisów w tej sprawie przesłała do resortu posłanka Magdalena Łośko. Zwraca ona uwagę, że pojawiają się problemy interpretacyjne zapisów ustawy z dnia 26 września 2025 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw – tzw. ustawy stażowej dotyczące nabywania przez pracowników prawa do nagrody jubileuszowej. I tak podczas jej dyżuru poselskiego pracownik sektora finansów publicznych zgłosił problem interpretacyjny z zakresu rozliczania nagród jubileuszowych wynikających z wejścia w życie ww. ustawy.
Nie wypłacają nagród przez przedawnienie
Posłanka uzyskała informację, że pracodawcy z sektora finansów publicznych nie chcą wypłacać nagród jubileuszowych, do których pracownicy ochrony zdrowia nabyli prawo po doliczeniu stażu zgodnie z ustawą od 1 stycznia 2026 r. Pracodawcy powołują się na art. 291 KP dotyczący przedawnienia. Wskazują, że nagrody jubileuszowe, do których pracownicy nabyli prawo kilka lat wstecz, nie mogą być wypłacone z uwagi na przedawnienie, które wynosi 3 lata.
Posłanka prosi ministerstwo o wskazanie, czy taki tok rozumowania jest zgodny z brzmieniem ustawy i czy podnoszenie tego zarzutu przez pracodawców jest uzasadnione. Jednocześnie zadaje pytania: czy wspomniany art. 291 KP ma zastosowanie w przypadku nabycia nagród jubileuszowych wynikających z wprowadzonej ustawy z dniem 1 stycznia 2026 r. i z jaką datą przedawniają się nagrody jubileuszowe, do których roszczenia nabyli pracownicy po doliczeniu stażu pracy?
Interesuje ją również kwestia, czy pracownicy, którzy nabyli prawo do odebrania nagrody jubileuszowej np. w 2022 roku (po doliczeniu stażu pracy 1 stycznia 2026 r.), mogą ubiegać się o świadczenie, biorąc pod uwagę fakt, że przed wejściem w życie ustawy nie mogli wnioskować o nagrodę jubileuszową?
Co odpowiedziało ministerstwo?
Na pytania posłanki odpowiedziała sekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Monika Sikora. Na początku przypomniała ona, że ustawa z dnia 26 września 2025 r. o zmianie ustawy Kodeks Pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1423), tzw. ustawa stażowa, ma na celu wyrównanie szans w dostępie do niektórych uprawnień pracowniczych oraz stanowisk wymagających potwierdzonego doświadczenia zawodowego dla osób wykonujących działalność zarobkową na innej podstawie niż stosunek pracy lub stosunek służbowy.
Monika Sikora podkreśliła, że nie istnieje jedna ogólna zasada nabywania prawa do wszystkich świadczeń i uprawnień pracowniczych: nagroda jubileuszowa nie jest regulowana przez Kodeks pracy. Jest to uprawnienie fakultatywne, które może być przewidziane przez konkretnego pracodawcę np. w układzie zbiorowym pracy, regulaminie wynagradzania lub w aktach prawnych regulujących status danej grupy pracowników. Zasady nabywania do niej prawa należy rozpatrywać w kontekście przepisów obowiązujących u danego pracodawcy.
Do pracowników systemu ochrony zdrowia ma zastosowanie ustawa z dnia z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz.U. z 2026 r. poz. 156). Zgodnie z art. 62 tego aktu ustalanie okresów uprawniających do nagrody jubileuszowej, a także szczegółowe zasady jej obliczania i wypłacania regulują przepisy o wynagrodzeniu obowiązujące u danego pracodawcy.
Kluczowe sformułowanie
Na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy stażowej uprawnienia pracownicze wynikające z wliczenia nowych okresów do okresu zatrudnienia przysługują od dnia nabycia do nich prawa, ale nie wcześniej niż od 1 stycznia 2026 r. w stosunku do pracownika zatrudnionego u pracodawcy, który jest jednostką sektora finansów publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
Podsekretarz stanu zaznaczyła, że kluczowe znaczenie ma użyte w art. 6 ustawy stażowej sformułowanie odnoszące się do dnia nabycia uprawnień pracowniczych: aby ustalić prawo pracownika do określonego świadczenia, należy wskazać, w którym dniu nabywa on to prawo. Bezspornym jest, że przed dniem wejścia w życie ustawy nie nabył on takiego prawa, gdyż nie posiadał odpowiedniego stażu pracy. Staż ten pracownik zaczął posiadać w dniu, gdy przepis ustawy pozwolił na zaliczenie jego zatrudnienia niepracowniczego do stażu, od którego przysługują uprawnienia pracownicze.
Kiedy pracownik uzyskał odpowiedni staż?
Zdaniem Moniki Sikory należy uznać, że pracownik odpowiedni staż pracy uzyskał, a tym samym nabył prawo do nagrody jubileuszowej w pierwszym dniu obowiązywania ustawy stażowej, tj. 1 stycznia 2026 r.
Przypomina ona, że Art. 291 Kodeksu pracy, odnoszący się do terminu przedawniania roszczeń, ma zastosowanie do nabycia uprawnień pracowniczych, w tym do nabycia prawa do nagrody jubileuszowej. Na podstawie ustawy stażowej roszczenie pracownika staje się wymagalne od dnia nabycia prawa i to ten dzień należy przyjąć za początek biegu terminu przedawnienia, stosownie do art. 291 Kodeksu pracy. Roszczenie przed tym dniem nie mogło być wymagalne, bowiem wówczas nie obowiązywały przepisy umożliwiające wliczenie odpowiednich okresów zatrudnienia do wymaganego do nagrody jubileuszowej stażu pracy.
Monika Sikora zaznacza, że Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie jest uprawniony do dokonywania powszechnie obowiązującej wykładni ustaw, a wyrażane przez niego poglądy prawne nie są wiążące dla stron konkretnych stosunków pracy, Państwowej Inspekcji Pracy oraz sądów. Instytucją ustawowo upoważnioną m.in. do sprawowania nadzoru i kontroli przestrzegania prawa pracy oraz do udzielania porad prawnych w tym zakresie jest Państwowa Inspekcja Pracy, zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy.
Dodaje, że jedynymi organami uprawnionymi do dokonywania wykładni przepisów prawa są sądy, do których należy rozstrzyganie sporów stron stosunku pracy (pracowników i pracodawców) powstałych na tle stosowania przepisów prawa pracy.