Problematyczny przychód z zaliczek i przedpłat z poprzednich okresów sprawozdawczych

Piotr Szulczewski

Problematyczny przychód z zaliczek i przedpłat z poprzednich okresów sprawozdawczych

Do przychodów nie zalicza się wpłat i należności na poczet dostaw i usług wykonywanych w kolejnych okresach sprawozdawczych. Problem w tym, że nie każdą płatność należy uznawać za przychód dopiero w okresach świadczenia usługi lub dostawy towarów.

zaliczki

Źródło: thinkstockphotos.com

Cytowane powyżej zasady wynikające z przepisu art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy o PIT (i odpowiednio ustawy o CIT) są zasadami szczególnymi w stosunku do tradycyjnej zasady wskazanej w art. 12 ust. 3a-3e tej ustawy. Zgodnie z nimi za datę powstania przychodu uważa się co do zasady dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi albo częściowego jego wykonania, nie później niż:

  • dzień wystawienia faktury,
  • dzień uregulowania należności.

Zasadą jest zatem, że uzyskanie należności rodzić będzie obowiązek podatkowy już w chwili jej otrzymania, nawet jeśli czynność wykonywana jest po otrzymaniu tej kwoty. Problem pojawia się w przypadku płatności przyjmowanych z końcem okresów sprawozdawczych (pod koniec miesiąca, kwartału czy roku). W tym przypadku decydującym powinna być zasada rozpoznawania przychodu w okresie kolejnym, jeśli dopiero w nim zbyto towar lub wykonano usługę.

Organy podatkowe stoją na stanowisku, że nie każda płatność na rzecz przyszłych działań rodzić będzie przychód dopiero w okresach, gdy te działania zostaną podjęte. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu 15.04.2014 r. (sygn.. akt ILPB3/423-16/14-2/JG) wskazał, że „wcześniejsze otrzymanie należności za wykonanie usługi nie oznacza, że jest to zaliczka lub przedpłata, która nie powoduje powstania przychodu. Zapłata z góry za wykonanie usługi w następnych okresach sprawozdawczych, mająca ostateczny i definitywny charakter, związana z uregulowaniem należności przed wykonaniem usługi, nie może być bowiem potraktowana jako nieuznana za przychody podatkowe wpłata na poczet usług, które będą wykonywane w następnych okresach sprawozdawczych (…). Tym samym otrzymane wynagrodzenie niemające charakteru zaliczki (przedpłaty) podlegającej w późniejszym terminie rozliczeniu lub zwrotowi stanowi dla podatnika przychód, którego moment powstania winien zostać określony zgodnie z art. 12 ust 3a pkt 1 ww. ustawy”.

Podobnego zdania był również Dyrektor Izby skarbowej w Warszawie 31.10.2013 r. (sygn.. akt PB3/423-626/13-2/MC), który wskazał, że płatność na poczet usługi reklamowej ma charakter zapłaty z góry za usługę, a nie tzw. zaliczką na poczet późniejszego świadczenia. Wpłata ma charakter trwały, cena jest określona z góry, a nie po wykonaniu usługi. Zdaniem Dyrektora „zapłata z góry za wykonanie usługi w następnych okresach sprawozdawczych, mająca ostateczny i definitywny charakter, związana z uregulowaniem należności przed wykonaniem usługi, nie może być potraktowana jako nieuznana za przychody podatkowe wpłata na rzecz usług, które będą wykonane w następnych okresach sprawozdawczych (…). Otrzymana zapłata (uregulowana należność) niemająca charakteru zaliczki (przedpłaty), podlegającej  w późniejszym terminie rozliczeniu lub zwrotowi jest przychodem na podstawie art. 12 ust 3a pkt 2 ustawy o PIT”.

W 2015 r. data uzyskania przychodu uzależniona od kasy fiskalnej

Od 2015 r. w ustawie o PIT i CIT dodana będzie nowa zasada rozliczania przychodu, która znajdzie zastosowanie u przedsiębiorców rejestrujących wpłaty przy zastosowaniu kasy rejestrującej - w przypadku pobrania wpłat na poczet dostaw towarów i usług, które zostaną wykonane w następnych okresach sprawozdawczych. W ich przypadku przychód powstanie w dniu pobrania wpłaty. Warunkiem będzie złożenie oświadczenia o wyborze tego sposobu w terminie do dnia 20 stycznia danego roku podatkowego. W sprzedaży rejestrowanej na kasie fiskalnej po złożeniu oświadczenia, przychód nie będzie uzależniony od daty wykonania usługi lub wydania towaru. Kwoty należne a nieotrzymane, aż do chwili ich wpłaty nie będą rozliczane podatkowo.

Raz złożone oświadczenie obowiązywać będzie również w latach kolejnych, chyba że podatnik do 20 stycznia roku podatkowego następującego po roku podatkowym, w którym korzystał z tego sposobu ustalania daty powstania przychodu, zawiadomi naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji ze stosowania tego sposobu ustalania daty powstania przychodu.

Piotr Szulczewski, VAT.pl