Pobierz e-pity 2018

Koniec ze stosowaniem weksli pracowniczych

31.07.2013 09:00 (aktualizacja: )

31.07 Koniec ze stosowaniem weksli pracowniczych

Iwona Karkus

Weksle pracownicze są często stosowaną przez pracodawców praktyką zabezpieczenia roszczeń wobec pracownika. Chcąc ukrócić tą szkodliwą dla pracownika praktykę grupa posłów przygotowała projekt zmian w Kodeksie pracy.

Pracodawcy coraz częściej sięgają do weksli w celu zabezpieczenia swoich interesów. Chcą się zabezpieczyć na wypadek szkód powstałych m.in. w wyniku niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych. Kiedy pracownik wyrządzi szkodę, lub z dnia na dzień porzuci pracę pracodawca ponosi szkodę, przed którą zawczasu chce się zabezpieczyć  - podpisując z pracownikiem weksel gwarancyjny.  

Warto zaznaczyć, że to właśnie pracodawca samodzielnie dokonuje oszacowania straty, jaką poniósł z winy pracownika. Dzięki podpisanemu z pracownikiem wekslowi gwarancyjnemu nie musi w sądzie udowadniać winy pracownika - składa wyłącznie pozew i oczekuje na zwrot należności. Podpisany bowiem weksel stanowi bezwarunkowe polecenie zapłaty.

Weksle pracownicze nieważne z mocy prawa

Posługiwanie się wekslem gwarancyjnym w celu zabezpieczenia interesów pracodawcy jest postępowaniem niezgodnym z prawem. Do weksli nie ma zastosowania art. 300 Kodeksu pracy zgodnie z którym ,,w sprawach nieunormowanych przepisami prawa pracy do stosunku pracy stosuje się  odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, jeżeli nie są one sprzeczne z zasadami prawa pracy”. Trudno bowiem uznać, że Kodeks pracy nie reguluje postępowania pracodawcy w przypadku zagarnięcia mienia przez pracownika, czy nagłego porzucenia pracy.

Stanowisko to potwierdza wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2011 roku sygn. II PK 159/10 w którym wskazano, że „przepisy i zasady prawa pracy, w szczególności zawarte w Dziale V KP, sprzeciwiają się i wykluczają dopuszczenie weksli gwarancyjnych jako środka dodatkowego zabezpieczenia roszczeń pracodawcy o naprawienie potencjalnych szkód wyrządzonych przez pracownika w mieniu pracodawcy, co oznacza, że takie weksle są nieważne z mocy samego prawa (art. 18 § 2 KP w zw. z art. 114-127 KP oraz a contrario art. 300 KP). Nabywca weksla nie może zatem dochodzić zaspokojenia wekslowego z weksla nieważnego z mocy prawa.

Zakaz stosowania weksli pracowniczych - projekt zmian

26 lipca 2013 roku do Sejmu wpłynął poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks pracy, który dotyczy wprowadzenia zakazu stosowania zabezpieczeń wekslowych w stosunkach pracy. Projektodawcy proponują wprowadzenie do Kodeksu pracy:

  • nowego art. 17 (1) w rozdziale II ,,Podstawowe zasady prawa pracy” mówiącego, że,,Wystawienie weksla lub oświadczenia pracownika o poddaniu się egzekucji, a także uznanie przez pracownika długu, które mają na celu zabezpieczenie przyszłych roszczeń pracodawcy ze stosunku pracy, są nieważne.” oraz
  • art. 281 pkt. 2a w rozdziale XIII ,, Odpowiedzialność za wykroczenie przeciwko prawom pracownika” mówiącego, że ,,kto będąc pracodawcą lub działając w jego imieniu zażądał wystawienia weksla , złożenia oświadczenie pracownika o poddaniu się egzekucji lub uznania przez pracownika długu, mających na celu zabezpieczenie przyszłych roszczeń pracodawcy ze stosunku pracy, lub  przyjął taki weksel, oświadczenie lub uznanie’’ – podlega karze grzywny od 1 000 zł do 30 000 zł.

Projekt został skierowany do opinii Biura Legislacyjnego Kancelarii Sejmu. Ma wejść w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.

Iwona Karkus
VAT.pl