Polec znajomym

Darowizna

Umowa darowizny

Choć darowiznę uznaje się za umowę, to świadczenie w niej jest tylko jednostronne. Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Zasady, jakie stosuje siÄ™ do umowy darowizny regulowane sÄ… w ustawie kodeks cywilny. Konsekwencje podatkowe takiej czynnoÅ›ci regulujÄ… przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Reklama

Nie stanowią darowizny następujące bezpłatne przysporzenia:

  • gdy zobowiÄ…zanie do bezpÅ‚atnego Å›wiadczenia wynika z umowy uregulowanej innymi przepisami kodeksu cywilnego (np. umowa o przekazanie gospodarstwa rolnego nastÄ™pcy w zamian za Å›wiadczenie z ubezpieczenia spoÅ‚ecznego, przeniesienie wÅ‚asnoÅ›ci rzeczy nabywanej w w zwiÄ…zku ze zleceniem kupna przez osobÄ™ trzeciÄ…, dziaÅ‚anie agenta);
  • gdy kto zrzeka siÄ™ prawa, którego jeszcze nie nabyÅ‚ albo które nabyÅ‚ w taki sposób, że w razie zrzeczenia siÄ™ prawo jest uważane za nie nabyte (np. rozporzÄ…dzanie przedmiotami wchodzÄ…cymi do udziaÅ‚u spadkowego przed Å›mierciÄ… spadkodawcy).

Powyższe dwie czynności nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od darowizn.

Szczególna forma umowy darowizny zastrzeżona jest z przyczyn bezpieczeÅ„stwa. Pozwala ona lub przynajmniej chroni przed pochopnymi darowiznami, których późniejsze skutki byÅ‚yby niepożądane przez darczyÅ„cÄ™. StÄ…d standardem jest notarialna forma zawarcia darowizny. Co jednak istotne, ustawodawca pozwala na zachowanie innej formy, która czyni darowiznÄ™ ważnÄ… pod warunkiem, że przyrzeczone Å›wiadczenie zostaÅ‚o speÅ‚nione. Ustne zapewnienie lub pisemne oÅ›wiadczenie, że dokonuje siÄ™ darowizny nie bÄ™dzie ważne do momentu faktycznego przekazania majÄ…tku w formie darowizny (speÅ‚nienia oÅ›wiadczenia). SporzÄ…dzona na piÅ›mie darowizna, która nie zostaÅ‚a wykonana, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od darowizn. ObowiÄ…zek podatkowy z tytuÅ‚u takiej czynnoÅ›ci nie powstaÅ‚.

 

Plik za SMS Nazwa pliku
Umowa darowizny
Pokwitowanie odbioru darowizny
Prośba o umorzenie podatku od darowizny

 

Uwaga !

Darowizna nieruchomości wymaga zawsze formy aktu notarialnego, a darowizna przedsiębiorstwa powinna być dokonana w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi.

DarczyÅ„ca może odwoÅ‚ać darowiznÄ™ jeszcze nie wykonanÄ…, jeżeli po zawarciu umowy jego stan majÄ…tkowy ulegÅ‚ takiej zmianie, że wykonanie darowizny nie może nastÄ…pić bez uszczerbku dla jego wÅ‚asnego utrzymania odpowiednio do jego usprawiedliwionych potrzeb albo bez uszczerbku dla ciążących na nim ustawowych obowiÄ…zków alimentacyjnych. OdwoÅ‚anie możliwe jest również w przypadku dopuszczenia siÄ™ przez obdarowanego w stosunku do darczyÅ„cy rażącej niewdziÄ™cznoÅ›ci, chyba że darczyÅ„ca mu takÄ… niewdziÄ™czność wybaczyÅ‚. Spadkobiercy darczyÅ„cy mogÄ… odwoÅ‚ać darowiznÄ™ z powodu niewdziÄ™cznoÅ›ci tylko wtedy, gdy darczyÅ„ca w chwili Å›mierci byÅ‚ uprawniony do odwoÅ‚ania albo gdy obdarowany umyÅ›lnie pozbawiÅ‚ darczyÅ„cÄ™ życia lub umyÅ›lnie wywoÅ‚aÅ‚ rozstrój zdrowia, którego skutkiem byÅ‚a Å›mierć darczyÅ„cy. OdwoÅ‚anie darowizny nie wpÅ‚ywa na podatek od darowizny i nawet po skutecznym jej odwoÅ‚aniu nie spowoduje powstania nadpÅ‚aty (NSA, wyrok z 11 maja 1993 r., sygn. akt III SA 209/93 wskazaÅ‚, że z chwilÄ… przyjÄ™cia darowizny powstaje obowiÄ…zek podatkowy w podatku od spadków i darowizn, którego nie unicestwia późniejsze odwoÅ‚anie darowizny).

Przedstawiciel osoby ubezwłasnowolnionej może żądać rozwiązania umowy darowizny dokonanej przez tę osobę przed ubezwłasnowolnieniem, jeżeli darowizna ze względu na wartość świadczenia i brak uzasadnionych pobudek jest nadmierna. Rozwiązana, niewykonana jeszcze umowa darowizny nie podlega opodatkowaniu podatkiem od darowizn.

Niedostatek darczyÅ„cy po dokonaniu darowizny powoduje, że obdarowany ma obowiÄ…zek, w granicach istniejÄ…cego jeszcze wzbogacenia, dostarczać darczyÅ„cy Å›rodków, których mu brak do utrzymania odpowiadajÄ…cego jego usprawiedliwionym potrzebom albo do wypeÅ‚nienia ciążących na nim ustawowych obowiÄ…zków alimentacyjnych. Obdarowany może jednak zwolnić siÄ™ od tego obowiÄ…zku zwracajÄ…c darczyÅ„cy wartość wzbogacenia. Zwrot wartoÅ›ci wzbogacenia lub Å›wiadczenie wzajemne na rzecz pozostajÄ…cego w niedostatku nie wpÅ‚ywa na podatek od darowizny, w szczególnoÅ›ci zapÅ‚acony podatek nie zostaje uznany za nadpÅ‚atÄ™.

 

Uwaga !

Powrotne przeniesienie własności w związku z odwołaniem darowizny lub jej rozwiązaniem nie powoduje powstania po raz kolejny obowiązku zapłaty podatku od darowizny z tytułu nowej transakcji (Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, 30.04.2010 r., sygn. akt ITPB2/436-43/10/ENB).

Piotr Szulczewski
Analityk Bankier.pl Firma i Podatki

data utworzenia: 2005-06-02

data modyfikacji: 2012-01-11

Reklama