W pierwszej kolejności należy pamiętać, komu odliczenie przysługuje. Z ulgi mogą bowiem skorzystać osoby niepełnosprawne, które posiadają jeden z poniższych dokumentów:

1. orzeczenie o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, określonych w odrębnych przepisach, lub

2. decyzja przyznająca rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową, albo rentę socjalną, albo

3. orzeczenie o rodzaju i stopniu niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16 roku życia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów.

Z odliczenia mogą skorzystać, też osoby, na których utrzymaniu pozostają następujące osoby niepełnosprawne: małżonek, dzieci własne i przysposobione, dzieci obce przyjęte na wychowanie, pasierbowie, rodzice, rodzice małżonka, rodzeństwo, ojczym, macocha, zięciowie i synowe - jeżeli w roku podatkowym dochody tych osób niepełnosprawnych nie przekraczają 9.120 zł.

Ustawa o PIT zawiera szereg wydatków, które mogą być odliczone w ramach ulgi rehabilitacyjnej. Wśród nich znajdują się również wydatki na zakup i naprawę indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi technicznych niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego.

Powyższa regulacja dostarcza jednak wielu wątpliwości interpretacyjnych. Podatnicy nie wiedzą bowiem, czy w danych okolicznościach, określone wydatki mogą podlegać odliczeniu, przepisy prawa nie zawierają obowiązującego katalogu indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi technicznych niezbędnych w rehabilitacji. Dlatego też urzędy skarbowe często wydawały interpretacje w tej kwestii, uznając, że odliczeniu podlegają przykładowo wydatki na zakup:

• materaca gryczanego (Pierwszy Urząd Skarbowy w Białymstoku, 27.09.2006r., RO-XV/415/PDOF-386/451/JS/06);

• komputera wraz z oprogramowaniem (Urząd Skarbowy w Ostrołęce, 20.07.2006r., US15PO-II-415/14/06/KD; Drugi Urząd Skarbowy w Gdyni, 17.03.2006r., PW2/415?0014/06; Urząd Skarbowy w Dębicy, 5.12.2005r., PO I 415/36/05);

• komputer (laptop) oraz drukarka (Izby Skarbowej w Warszawie z 11.05.2009 r., nr IPPB4/415-132/09-2/JK; Urząd Skarbowy w Nysie, 16.02.2006 r., PD/415-50/BJ/05, Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, 25.09.2009 r., sygn. IPPB4/415-444/09-4/JS);

• ortopedycznego korektora szyjnego (Urząd Skarbowy w Siedlcach, 14.07.2006r., 1426/US300/KB/415-34/06);

• koncentratora tlenowego (aparatu do ozonoterapii) (Urząd Skarbowy w Nowym Sączu, 30.06.2006r., PD-1-415-30-06);

• łóżka terapeutycznego (Pierwszy Urząd Skarbowy w Białymstoku, 16.05.2006r., RO-XV//415/PDOF/207-264/BD/06, Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach z 12.10.2009r., nr IBPBII/2/415-759/09/HS);

• łóżko ortopedyczne (Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie z 02.06.2009r., nr IPPB4/415-205/09-4/JK);

• lampy do światłoterapii (Pierwszy Urząd Skarbowy w Opolu, 6.04.2006r., PDI/415-26/06, Pierwszy Urząd Skarbowy w Kielcach, 30.12.2005r., OG/005/200/PD II/61/2005);

• aparatu słuchowego (Pierwszy Urząd Skarbowy w Białymstoku, 30.03.2006r., RO-XV/415/PDOF-76/176/AM/06; Drugi Urząd Skarbowy w Gdańsku, 23.01.2006r., PF/415-2/I/06);

• zestawu BALSAN FUTURA do kąpieli perełkowych i ozonoterapii (Urząd Skarbowy w Zamościu, 17.03.2006r., PO V/415-1/06);

• fotela z masażem (Urząd Skarbowy w Będzinie, 10.02.2006r., PDFN/415-55/2005; Urząd Skarbowy w Bielsku Podlaskim, 17.06.2005r., US-I-1/B-415-12/05);

• oprawek okularowych oraz szkieł korekcyjnych (Drugi Urząd Skarbowy Łódź-Bałuty, 10.02.2006r., I/415-6.1 -214/06/ZDB);

• aparatu do magnetoterapii impulsowej (Urząd Skarbowy w Kłodzku, 24.10.2005r., PD-II/415/1-24/A/97/05);

• obuwia zdrowotnego (Urząd Skarbowy Łódź-Widzew, 7.07.2005r., IX-005/266/2/Z/K/05);

• peruki (Izba Skarbowa w Poznaniu Ośrodek Zamiejscowy w Pile, 1.07.2004r., CD-415-34/04);

• pompy insulinowej (Urząd Skarbowy w Krośnie, 6 kwietnia 2007r., US.PDF/415-14/07; Urząd Skarbowy w Słupsku, 26.04.2007r., PI/3/415-0011/07);

• gazowego pieca centralnego ogrzewania, dla osoby niepełnosprawnej w podeszłym wieku, dla której opalanie węglem stało się zbyt uciążliwe (Izba Skarbowa w Gdańsku, 16.07.2007r., BI/4117-0040/07);

• monitora-telewizora o przekątnej 60 cali, przeznaczonego dla dwunastoletniego, niepełnosprawnego syna, który z powodu schorzenia onkologicznego niedowidzi i w związku z tym nie uczęszcza do szkoły (Trzeci Urząd Skarbowy w Gdańsku, 16 .07.2007r., DF/415-314/07/FW);

• aparatu słuchowego i baterii (Urząd Skarbowy Warszawa-Wola, 3.07.2007r., 1440-DF2/415-81093/VII/2007) osobistej wkładki usznej (wraz z przewodami łączącymi wkładkę z aparatem) oraz wydatki na konserwację i naprawę aparatu (Pierwszy Urząd Skarbowy Łódź-Bałuty, 26.04.2007r., I USB XVI/415/32/07);

• urządzenia typu „Bioptron” oraz przyrządu do masażu ręcznego (Pierwszy Urząd Skarbowy w Lublinie, 8.06.2007r., P1/415-13/07);

• elektryczny wózek inwalidzki (Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach z 29.06.2009r., nr IBPBII/1/415-320/09/MCZ);

• maty do hydromasażu, dla osoby chorującej na wzmożone napięcie mięśniowe kończyn dolnych i górnych (Urząd Skarbowy w Siedlcach, 8.03.2007r., 1426/US300/AD/415-08/07/AD).

Zgodnie natomiast ze stanowiskiem reprezentowanym przez urzędy skarbowe, odliczeniu nie podlegają np. wydatki na zakup:

• artykułów AGD, choćby ułatwiały one wykonywanie czynności życiowych, np. zakupu pralki automatycznej i zmywarki (Pierwszy Urząd Skarbowy w Kielcach, 19.12.2006r., OG/005/175/PDII/415-89/06; Pierwszy Urząd Skarbowy w Częstochowie, 10.01.2006r., PPBII/415-17/05), , zakup centralnego odkurzacza (Pierwszy Urząd Skarbowy w Kaliszu, 12.12.2005r., PD-I/415-91/13/05), zakup urządzenia THERMOMIX zastępującego inne urządzenia kuchenne (Pierwszy Urząd Skarbowy w Bielsku-Białej, 28.03.2006r., PDFN/415-5/06);

• samochodu - odliczone mogą być wydatki poniesione tylko na przystosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, a nie na zakup pojazdu mechanicznego (samochodu) (Izba Skarbowa w Poznaniu, 11.08.2005r., BD-F/415-16/05/z; Trzeci Urząd Skarbowy Warszawa-Śródmieście, 13.06.2006r., 1449/2CF/415/IP-45/06/GW; Urząd Skarbowy w Nysie, 14.02.2006r., PD/415-51/BJ/05, Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie z 29.07.2009r., nr IPPB4-415-369/09-2/PJ);

• materiałów papierniczych, piśmiennych i rysunkowych, np. dla upośledzonego umysłowo dziecka. Urząd Skarbowy w Giżycku (8.02.2006r., US-I-1-410-3-45/05) uznał, że materiałów tych nie można ich uznać za sprzęt, urządzenie czy narzędzie techniczne, nie należą one również do wydawnictw i materiałów szkoleniowych i pomimo, iż są konieczne do realizacji programu edukacyjno-terapeutycznego dziecka to nie zostały wyszczególnione jako wydatki rehabilitacyjne podlegające odliczeniu od podstawy obliczenia podatku;

• komputera  (Izba Skarbowa w Rzeszowie Ośrodek Zamiejscowy w Krośnie, 18.07.2005r., IS.IX/1-415/37/05; Urząd Skarbowy w Tarnowskich Górach, 31.01.2006r., PDII/005-50/415-I/48/05);

• materaca i poduszek "ortopedycznych" (Urząd Skarbowy w Olsztynie, 30.12.2005r., US.VI/I-415-135-III/05, Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach z 17.04.2009r., nr IBPBII/1/415-78/09/TK);

• pościeli rehabilitacyjnej, ponieważ nie jest ona sprzętem, urządzeniem czy narzędziem technicznym, niezbędnym w rehabilitacji, bądź ułatwiającym wykonywanie czynności życiowych (Izba Skarbowa w Olsztynie, 2.08.2005r., PBF/005-2-5/05; Izba Skarbowa w Rzeszowie, 6.07.2005r., IS.I/2-415/120/04);

• narożnej kanapy tapicerowanej (Izba Skarbowa w Katowicach, 12.07.2007r., IPB2/4117-56/07).

Z powyższego zestawienia wydatków, które zostały przez urzędy skarbowe uznane za podlegające odliczeniu i niepodlegające odliczeniu, można wysnuć wniosek, że podstawą odliczenia powinno być posiadanie przez podatnika zaświadczenia lekarskiego wystawionego przez lekarza specjalistę, potwierdzającego, że dane urządzenie, sprzęt czy narzędzie jest niezbędne w rehabilitacji oraz czy będzie ułatwiać wykonywanie czynności życiowych. Możliwe jest bowiem, że jedne urządzenia, np. komputer, mogą podlegać odliczeniu, przez podatników, u których lekarz stwierdzi, że jest to urządzenie niezbędne w rehabilitacji. Możliwość odliczenia jest więc uzależniona od schorzenia na jakie cierpi osoba niepełnosprawna.

W świetle powyższego należy także uznać, że odliczeniu nie będą podlegały wydatki na zakup artykułów AGD, nawet gdyby ułatwiały one wykonywanie czynności życiowych osobie niepełnosprawnej. Odliczeniu nie będą podlegały także wydatki na zakup samochodu, nawet dostosowanego do potrzeb niepełnosprawnego. Odliczone mogą być natomiast wydatki poniesione na przystosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb wynikających z niepełnosprawności.

Urzędy skarbowe wskazują także, że jeden z dokumentów uprawniających do skorzystania z ulgi i potwierdzających prawo podatnika do skorzystania z ulgi, podatnik powinien posiadać w momencie dokonywania wydatku, a nie np. w dniu składania zeznania (Urząd Skarbowy w Kartuzach, 26 kwietnia 2006r., DF/415-11/06/JM; Urząd Skarbowy w Nysie,16.02.2006r., PD/415-50/BJ/05; Urząd Skarbowy Łódź-Widzew, 11.02.2005r., IX-005/28/2/Z/K/05).
Podatnicy powinni także pamiętać, że odliczeniu od dochodu w kwocie faktycznie poniesionej podlegają wydatki, jeżeli nie były sfinansowane (dofinansowane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, albo nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie. W przypadku, gdy wydatki były częściowo sfinansowane (dofinansowane) z tych funduszy (środków), odliczeniu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a kwotą sfinansowaną (dofinansowaną) z tych funduszy (środków) lub zwróconą w jakiejkolwiek formie.

wsteczwszystko o uldze rehabilitacyjnej