PIT-y roczne 2012

Pomoc eksperta

UWAGA: jesteś w Archiwalnej wersji rozliczeń rocznych PIT za 2012r.

 Jeżeli szukasz informacji aktualnych zapraszamy na www.pit.pl/roczne

 

Ulgi i odliczenia

Ulga prorodzinna

W zeznaniu za 2012 r. podatnik po raz kolejny ma prawo skorzystać z ulgi prorodzinnej. Jej limit nie został zmieniony - wynosi 1.112,04 zł rocznie.

Należy natomiast kontrolować ulgę prorodzinną w roku następnym (w związku z przychodami roku 2013 ulga będzie przysługiwać na innych niż dotychczas zasadach). W zeznaniu składanym za rok 2012 ulga pozostaje w zakresie niezmienionym, w stosunku do roku poprzedniego.

 

Ile można zyskać

Kwotę odlicza się od podatku, zatem jest to jedna z najistotniejszych ulg podatkowych. Końcowa kwota odliczenia zależna jest od liczby posiadanych dzieci, przy czym nie ma górnej ich granicy – tyle, ile jest dzieci, tyle razy kwotę można odliczać. Za każde dziecko przypada rocznie 1.112,04 zł, miesięcznie kwota 92,67 zł, a dziennie 3,09 zł.

Składam deklarację

Z ulgi korzystamy wypełniając załącznik PIT-O oraz odpowiednią główną deklarację podatkową (PIT-36, PIT-37). Ulgę odliczamy od podatku, a nie od dochodu.

W zeznaniu podatnik podać musi liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci.

Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

  • odpis aktu urodzenia dziecka;
  • zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;
  • odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą;
  • zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.


UWAGA: dokumenty

Dokumentów nie przekazuje się łącznie z zeznaniem podatkowym. W danym roku podatnik ma w deklaracji wpisać tylko ilość posiadanych dzieci. Dokumenty przekazać należy wyłącznie na żądanie organu kontrolującego.

Wychowywanie dzieci

Wychowuje się dzieci małoletnie, czyli do ukończenia 18 roku życia. W stosunku do dzieci, które nie ukończyły 18 roku życia, a wyszły za mąż lub ożeniły się, małoletniość kończy się z dniem zawarcia małżeństwa. Odliczenie nie przysługuje również od miesiąca, w którym na podstawie orzeczenia sądu dziecko zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych.

 

Bezpłatny pdf Opis broszury informacyjnej Ministerstwa Finansów

Ulga na dzieci w PIT za 2012 rok

 

Ulga na dziecko przysługuje również w związku z wychowywaniem dzieci pełnoletnich:

  • bez względu na ich wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
  • do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 (według skali, niezależnie od źródła przychodów) lub art. 30b (papiery wartościowe) w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, czyli nie przekraczającej kwoty 3.089 zł

 

UWAGA: Nauka w szkole, wiek 25 lat

Zmiana przepisów sprawiła, że obecnie wiek poniżej 25 lat lub nauka w szkole oceniana jest w perspektywie miesiąca, a nie roku. Zatem jeśli choćby jeden dzień w danym miesiącu dziecko uczyło się – ulga przysługuje za cały miesiąc.

UWAGA: studia a prorodzinna

System studiów dwustopniowych uprawnia do ulgi w pełnym wymiarze (za wszystkie miesiące roku), jeśli wystąpi ciągłość nauki.

Urlop dziekański, nie pozbawia prawa do studiowania. Student na urlopie dziekańskim zachowuje wszystkie uprawnienia studenckie, z wyjątkiem prawa do korzystania z pomocy materialnej. Inaczej będzie przy zawieszeniu w prawach studenta, przerwy w studiach lub zakończenia danego etapu studiów i nierozpoczęcia następnego. Oczekiwanie na obronę pracy licencjackiej lub magisterskiej nie uprawnia do ulgi, jeżeli dana osoba nie posiada już statusu studenta (często obrona następuje już po zakończeniu studiów). Regulamin uczelni może jednak uprawniać do zachowania statusu studenta aż do przesuniętego terminu obrony. Status studenta przysługuje z reguły do końca września ostatniego roku studiów.

Dochody dziecka

Kwotą graniczną jest 3089 zł brutto dochodów podlegających opodatkowaniu.

Prawo do ulgi na dzieci straci rodzic, którego dziecko pozostanie opodatkowane na zasadach ryczałtu ewidencjonowanego (oprócz ryczałtowo opodatkowanego najmu lokali), podatku liniowego oraz podatku tonażowego.

Oznacza to zarazem, że niektóre przychody dziecko uzyskiwać może bez ograniczeń, a ulga nadal będzie przysługiwać, np. najem prywatny opodatkowany ryczałtem lub zbycie nieruchomości.

 

Uwaga !

W związku interpretacją Ministerstwa Finansów z 28 grudnia 2010r. (DD3/033/184/IMD/10/PK-1323) w sprawie doliczania do dochodów dziecka również dochodów zagranicznych – istnieje ryzyko, że organ podatkowy będzie próbował, powołując się m.in. na zasadę równouprawnienia, dochody zagraniczne dziecka doliczyć do kwoty zarobku dziecka, w związku z którą możliwe jest rozliczenie się w ramach ulgi prorodzinnej lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko.

PIT.pl stoi na stanowisku, że jest to wykładnia nieprawidłowa. Przypomnijmy, kwota 3089 zł dotyczy dochodów dziecka: „jeżeli w roku podatkowym nie uzyskało ono dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku”.

Kwoty podlegające opodatkowaniu w tym przypadku należy rozumieć jako – faktycznie wpływające na podatek. Kwot zwolnionych (z najróżniejszych przyczyn zwolnionych z opodatkowania) nie bierze się pod uwagę przy wyliczaniu ulgi. Kwotą zwolnioną, wpływającą wyłącznie na ustalenie stopnia skali (przejścia z 18% na 32%), jest również zarobek z zagranicy. Kwota ta w praktyce nie podlega w Polsce opodatkowaniu i nie powinna być ujmowana przy liczeniu kwoty 3089 zł. Inaczej jest w przypadku kwot, do których stosować należy zasadę proporcjonalnego odliczenia, które są w Polsce opodatkowane.

 

Kto korzysta z ulgi

Ulgę rozliczy podatnik opodatkowany na zasadach ogólnych (PIT-37, PIT-36). Nie może jej odliczyć podatnik rozliczający się liniowo, składający zeznanie za podatek wykazany ze zbycia nieruchomości (PIT-39), ze zbycia akcji lub innych dochodów kapitałowych (PIT-38) czy opodatkowany w formie ryczałtu ewidencjonowanego (PIT-28).

Z ulgi może korzystać podatnik, który w roku podatkowym:

  • wykonywał władzę rodzicielską;
  • pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało;
  • sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

UWAGA:

Jeśli funkcje rodzica lub opiekuna sprawowano przez część miesiąca, po czym władza lub opieka przeszła na inna osobę, ulga przysługuje za każdy dzień wykonywania władzy, pełnienia funkcji opiekuna - w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty miesięcznej za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem.

Np. opiekę nad dzieckiem przekazano osobie trzeciej, rodzic został pozbawiony funkcji władzy rodzicielskiej.

Inaczej jest w przypadku nabycia po raz pierwszy uprawnień do tej władzy z dniem urodzenia. Ulga przysługuje za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę.

Np. dziecko urodziło się 30 stycznia. Za miesiąc styczeń przysługuje ulga prorodzinna w całości.

UWAGA: Ograniczenie władzy rodzicielskiej

Ograniczenie władzy rodzicielskiej nie oznacza utraty uprawnień do ulgi prorodzinnej. Dopiero orzeczenie o utracie uprawnień pozbawi prawa do ulgi.

UWAGA: Separacja faktyczna, opiekun mieszka sam

Ulga prorodzinna wymaga, by władza rodzicielska była faktycznie sprawowana (zwrot brzmi „wykonuje władzę rodzicielską” a nie że tą władzę tylko posiada). Jeżeli dziecko przebywa u jednego z rodziców i drugi małżonek nie łoży na dzieci i nie zajmuje się nimi, a władza rodzicielska przysługuje im obydwojgu (np. separacja faktyczna) z ulgi korzysta wyłącznie sprawujący władzę (w praktyce ciężko dowieść, że tylko u jednego rodzica dziecko przebywało, zatem przyjmuje się, że małżonkowie dowolnie dysponują prawem do ulgi, w ramach porozumienia; w razie konfliktu wymagane jest przestawianie dowodów). Innymi słowy warunek przyznania władzy rodzicielskiej jest podstawową przesłanką, by z ulgi korzystać. Dopiero po ustaleniu, że dwóm osobom (np. rodzicom po rozwodzie) przysługuje władza rodzicielska, powinno się zadecydować, które z nich tę władzę faktycznie wykonuje. W przypadku wspólnego faktycznego wykonywania władzy, przyjmuje się podział ulgi po połowie lub w dowolnych proporcjach.

Konflikt co do wartości ulgi u poszczególnych małżonków wymaga wykazania, że dany podatnik ma prawo do ulgi (że on sprawował władzę rodzicielską, a drugi małżonek nie łożył na utrzymanie dziecka lub władzy nie sprawował; decydujące będzie zatem faktyczne sprawowanie tej władzy).

Powyższe nie oznacza jednak, że alimentowanie dziecka (bez pieczy nad nim) oznacza utratę prawa do ulgi. Jedynie nie wykonywanie władzy rodzicielskiej w nakazanym stopniu pozbawia prawa do odliczenia (podobnie - Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 8 listopada 2010 r. (nr IBPBII/1/415-523/10/ASz).

A zatem jeżeli małżonkowie faktycznie razem sprawują władzę, odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej. W przypadku konfliktu możliwy jest podział ulgi po połowie albo konieczne jest wykazanie, że drugi małżonek władzę posiada, lecz jej nie wykonuje.
 

Korekta deklaracji co do ulgi prorodzinnej


W przypadku, gdy małżonkowie w deklaracjach rocznych dokonali podziału ulgi w określony sposób, korekta zeznaniu jednego z małżonków nie spowoduje innego niż początkowy podziału tej ulgi, w tym nie powoduje, że podział ten powinien być po połowie. Małżonkowie podejmowali wspólnie decyzję o podziale ulgi składając zeznanie podatkowe, a późniejsza kłótnia, rozwód, separacja i brak jednoznaczności takiej decyzji nie mogą wpływać na kwestię wcześniej wspólnie podjętej decyzji (podobnie – WSA w Opolu 27.06.2012 r., sygn.. akt I SA/Op 119/12).


W przypadku rozwodu i separacji prawnej ulga przysługuje za każdy miesiąc wykonywania władzy rodzicielskiej. Podział ulgi między rodzicami odbywa się zatem w stosunku miesięcznym. W przypadku gdy za ten okres miesiąca kalendarzowego w stosunku do dziecka wykonywana jest władza, a także pełniona funkcja rodziny zastępczej lub sprawowana opieka, każdemu z podatników (np. wykonującemu władzę oraz sprawującemu opiekę) przysługuje odliczenie w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty ulgi za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem. Wówczas dochodzi zatem do podziału dziennego kwoty ulgi. Jedynie zatem przy przejściu władzy na osoby z zewnątrz, np. opiekuna, rodzinę zastępczą – podział ulgi następuje w stosunku dziennym. Opiekunowie lub rodzice nie mogą ulgi podwoić, a zatem limit ulgi przysługuje im wyłącznie raz, łączny na nich oboje 1.112,04 rocznie.

 

Piotr Szulczewski
Analityk Bankier.pl Firma i Podatki

  • data utworzenia: 19-07-2012
  • data modyfikacji: 05-02-2014

Komentarze

Brak komentarzy
Dodaj swój komentarz
Drukuj