Nowości:

Przekaż samochód żonie - nie zapłacisz podatku - 2012.05.10

Stawka podatku od nieruchomości dla garażu związanego z budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym - 2012.04.26

Usługi pakowania nie rozliczysz ryczałtem ewidencjonowanym - 2012.04.25

więcej najnowszych

Ulga meldunkowa - a jednak jest

Od 1 stycznia 2007r. zmieniły się zasady opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości, w tym także zasady korzystania ze zwolnienia z opodatkowania przychodu ze sprzedaży. Praktycznie jedyną możliwością korzystania ze zwolnienia jest obecnie tzw. ulga meldunkowa. Zgodnie jednak ze stanowiskiem organów podatkowych przedstawianym przez ponad rok, skorzystanie z ulgi w 2007r. nie było w ogóle możliwe.

Zgodnie z przepisami wprowadzającymi nowe zasady opodatkowania, mają one zastosowanie tylko do sprzedaży nieruchomości, których nabycie nastąpiło po 1 stycznia 2007r. Jeżeli natomiast nabycie nastąpiło przed tą datą, to do sprzedaży zastosowanie mają zasady obowiązujące do końca 2006r. Jeżeli nabycie nieruchomości nastąpiło po 31.12.2006r. jedyną możliwością uniknięcia opodatkowania dochodu ze sprzedaży nieruchomości jest tzw. ulga meldunkowa.

Przewiduje ona zwolnienie z podatku przychodu z odpłatnego zbycia:

• budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku,
• lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu,
• spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, 
• prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,

- jeżeli podatnik był zameldowany w budynku lub lokalu na pobyt stały przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy przed datą zbycia. Wydawałoby się więc, że skorzystanie z tej ulgi jest rzeczą prostą i nie budzącą wiele wątpliwości – wystarczy być bowiem zameldowanym w budynku lub lokalu przez okres co najmniej 12 miesięcy, aby przy sprzedaży nie zapłacić podatku. W praktyce okazało się jednak, że sprawa nie jest wcale taka oczywista. Wiele wątpliwości budziła bowiem kwestia tego, od którego momentu należy liczyć 12-miesięczny okres zameldowania.

Paradoksalnie urzędy skarbowe zajmowały w tej kwestii nadzwyczaj jednolite stanowisko, z którym jednak nie sposób było się zgodzić. Zdaniem organów podatkowych bowiem do okresu zameldowania nie wlicza się okresu sprzed 1 stycznia 2007r. a najwcześniej liczenie 12-miesięcznego okresu zameldowania można zacząć od dnia nabycia nieruchomości. Takie stanowisko zajmują zarówno urzędy skarbowe (Pierwszy Urząd Skarbowy Łódź-Górna, 9 maja 2007r., I-415-18/03/07; Urząd Skarbowy Warszawa-Praga, 28 maja 2007r., 1434/DZ/415/31/WL/2007; Trzeci Urząd Skarbowy Warszawa-Śródmieście, 23 kwietnia 2007r., 1449/1CF/415/IP-7/07/EW), jak i izby skarbowe (Izba Skarbowa w Łodzi, 18 kwietnia 2007r., PB I-3/4117/IN-8/US/2007/MK; Izba Skarbowa w Gdańsku, 28 maja 2007r., BI/4117- 0019/07).

Taka interpretacja była dla podatników najbardziej niekorzystną z możliwych. Oznaczała bowiem, że nawet jeżeli podatnik była zameldowany w mieszkaniu rodziców przez całe życie, to otrzymując je od rodziców w spadku, mógłby skorzystać ze zwolnienia z podatku najwcześniej sprzedając odziedziczone mieszkanie po 12 miesiącach od daty nabycia mieszkania. Przyjmując taką interpretację ze zwolnienia nie mógłby także skorzystać od razu podatnik, który przekształcił lokatorskie prawo do lokalu w prawo własnościowe w 2007r., nawet jeżeli był w nim zameldowany przez kilkadziesiąt lat. W praktyce nikt, kto nabył nieruchomość w 2007r. i sprzedał ją w tym samym roku nie mógł skorzystać z ulgi meldunkowej, niezależnie od tego ile lat był tam wcześniej zameldowany.

Niekorzystny dla podatników pogląd przedstawiło nawet Ministerstwo Finansów w piśmie stanowiącym odpowiedź na zapytanie poselskie. Taki stan trwał bardzo długo. Przełomowy wyrok w tej sprawie wydał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w listopadzie 2007r. (Sygn. akt III SA/Wa 1387/07), uznając, że okres zameldowania przy uldze meldunkowej liczy się od momentu faktycznego zameldowania, a nie formalnego nabycia lokalu. Pogląd ten potwierdził ten sam sąd w wyroku z 23 stycznia 2008r. (III SA/Wa 2015/07) i 11 lutego 2008r. (III SA/Wa 1992/07) wskazując, że warunek, aby liczyć prawo do skorzystania z ulgi od daty nabycia nieruchomości, nie wynika z żadnych przepisów. Podobny wyrok wydał także WSA w Szczecinie (sygn. akt I SA/Sz 330/07).

W tym okresie jeszcze dyrektorzy izb skarbowych wydający interpretacje indywidualne w imieniu Ministra Finansów uznawali, że do okresu zameldowania nie jest uwzględniany okres zameldowania przed dniem nabycia budynku lub lokalu, tym samym zameldowanie na pobyt stały, przed dniem nabycia, pozostaje bez znaczenia dla zastosowania zwolnienia (Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, 21 stycznia 2008r., IPPB2/415-303/07-4/JK). Po wyrokach WSA izby zmieniły jednak swoje stanowisko wskazując, że dwunastomiesięczny okres zameldowania odnosi się do daty zbycia nieruchomości. Żaden przepis prawa nie uzależnia też obowiązku zameldowania od posiadania tytułu własności do lokalu. Nie jest więc konieczne, by podatnik był właścicielem nieruchomości przez cały okres 12 miesięcy. Istniejące stosunki własnościowe przypadające na okres 12 miesięcy pozostają bez wpływu na możliwość skorzystania ze zwolnienia (Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, 13 lutego 2008r., IPPB2/415-387/07-4/SR; Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, 14 lutego 2008r., ILPB2/415-317/07-2/JK; Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, 19 lutego 2008r., ITPB1/415-579/07/TJ).

20 lutego 2008r. głos w sprawie zajęło w końcu Ministerstwo Finansów, które w oficjalnej interpretacji uznało, że skoro przepis nie precyzuje, czy okres zameldowania rozpoczyna się od 1 stycznia 2007 r. albo od dnia nabycia nieruchomości lub prawa - to, przyjąć należy, że 12-miesięczny okres zameldowania obejmuje (co najmniej) 12 miesięcy wstecz od daty ich zbycia. Do 12-miesięcznego okresu zameldowania podatnika na pobyt stały wlicza się więc okres zameldowania zarówno przed 1 stycznia 2007 r., jak i przed datą nabycia nieruchomości.

Taki pogląd od samego początku obowiązywania przepisów propagował PIT.pl, pomimo negatywnych ocen tego stanowiska dokonywanego na łamach prasy przez przedstawicieli aparatu skarbowego. Jak widać, racja leżała po stronie PIT.pl

Część podatników, którzy uzyskali niekorzystne interpretacje organów podatkowych mogła czuć się w takich okolicznościach oszukana. Warunkiem do skorzystania z ulgi było bowiem złożenie w terminie 14 dni od daty zbycia, w urzędzie skarbowym oświadczenia o skorzystaniu z ulgi meldunkowej. Termin ten więc przepadł, mimo korzystnej interpretacji Ministerstwa Finansów. Na szczęście Minister Finansów rozporządzeniem z 2 kwietnia 2008 r. w sprawie przedłużenia terminu do złożenia oświadczenia o spełnieniu warunków do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia nieruchomości i określonych praw majątkowych. (Dz. U. nr 59, poz. 361) przedłużył ten termin do 30 kwietnia 2008 r. a podatnikom, którzy uzyskali tego rodzaju przychody w 2008 roku - do 30 kwietnia 2009 r.

Podatnicy, którzy mieli prawo do skorzystania z ulgi meldunkowej a tego nie zrobili powinni więc do 30 kwietnia 2008r złożyć stosowane oświadczenie w urzędzie skarbowym.

Remigiusz Fijak
16.04.2008.

podatek od kupna i sprzedaży nierchomości