Przedmiot opodatkowania

Jeżeli zostałeś obdarowany, możesz być zobowiązany do rozliczenia podatku od spadku. W pierwszej kolejności sprawdź, jaka część darowanego Ci majątku w ogóle podlega w Polsce opodatkowaniu.

Podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności:

  • rzeczy znajdujących się za granicą lub praw majątkowych wykonywanych za granicą, jeżeli w chwili zawarcia umowy darowizny nabywca był obywatelem polskim lub miał miejsce stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  • rzeczy znajdujących się za granicą lub praw majątkowych wykonywanych za granicą podlega podatkowi, jeżeli w chwili zawarcia umowy darowizny nabywca był obywatelem polskim lub miał miejsce stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Opodatkowaniu nie podlega jednak:

  • nabycie własności rzeczy ruchomych znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych podlegających wykonaniu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli w dniu nabycia ani nabywca, ani też darczyńca nie byli obywatelami polskimi i nie mieli miejsca stałego pobytu lub siedziby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  • nabycie praw autorskich i praw pokrewnych, praw do projektów wynalazczych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych oraz wierzytelności wynikających z nabycia tych praw.

Łatwo zatem zauważyć, że twórca może bez podatku podarować swój utwór (prawa do utworu) bez podatku, nawet osobie obcej. Gdyby podarował prawo do wynagrodzenia za ten utwór wynikającego już z zawartej przez niego umowy, albo też samo wynagrodzenie już mu wypłacone za ten utwór - transakcja podlegałaby opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Jednakże darowując prawa autorskie sprawia, że obdarowany nie rozliczy 50% kosztów uzyskania przychodu od wynagrodzenia z tytułu zbycia praw otrzymanych przez niego w darowiźnie, a będzie musiał od takiego dochodu zapłacić podatek dochodowy.

W przypadku nabycia własności albo prawa należy wyraźnie zbadać, czy umowa darowizny została zawarta w formie wymaganej przez prawo. Jedynie skuteczne nabycie własności rzeczy albo prawa powoduje opodatkowanie podatkiem od spadków i darowizn.

Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego. Świadczenie jest bezpłatne tylko wtedy, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę. Element nieodpłatności w omawianej umowie polega na tym, że darczyńca nie może uzyskać jakiegokolwiek ekwiwalentu ani w chwili darowizny, ani też w przyszłości. Do darowizn nie zalicza się także takich świadczeń nieodpłatnych, jak: nagrody państwowe, nagrody wynikające z przyrzeczeń publicznych, nagrody wypłacane pracownikom i byłym pracownikom, zasiłki wypłacane bezrobotnym itp. Charakter tych świadczeń przesądza o niemożliwości traktowania ich jako darowizn.

Warto zauważyć, że podatnicy podatku dochodowego od osób prawnych nie płacą od darowizn podatku od spadków i darowizn, ale podatek dochodowym od osób prawnych CIT.

Podwójne międzynarodowe opodatkowanie

Podwójne opodatkowanie majątku w zakresie darowizn czy spadków jest faktem. Często podatek taki może sięgać nawet 82%, jak w przypadku Klausa Schulera z Niemiec, który odziedziczył majątek w Niemczech i we Francji (petycja 626/2000 do Parlamentu europejskiego). Zdaniem Komisji podwójne opodatkowanie co do zasady jest niezgodne z wewnętrznym rynkiem. Co więcej uważa, że w tym przypadku doszło także do podważenia prawa własności.

Komisja dostrzega możliwą niezgodność podwójnego opodatkowania z prawem wspólnotowym. Sama zaś wysokość podatku może powodować naruszenie praw podstawowych. Możliwe rozwiązania: Komisja jest zdania, że państwa są wspólnie odpowiedzialne za osiągnięcie porozumienia w odniesieniu do opodatkowania przy poszanowaniu praw osób otrzymujących spadki czy darowizny. Zaleca zawieranie umów zgodnych z wzorcami zawartymi w modelowej konwencji OECD o podwójnym opodatkowaniu majątków, spadków i darowizn z 1982 r.

Komisja nie zauważa jednak takich obostrzeń odnośnie spadków powiązanych z krajami spoza UE.

ustal wartość darowizny

e-Porady – czytaj za darmo!

e-porady

Odpowiedzi redakcji PIT.pl na pytania podatkowe użytkowników:

Darowizny na rzecz młodzieżowego ośrodka wychowawczego2010-09-14 14:18:35

Czy przychody z uzyskanych darowizn uzyskane przez niepubliczny ośrodek wychowawczy (posiada uprawnienia szkoły publicznej) prowadzony przez osobę fizyczną nie posiadającą wpisu do ewidencji działalności gospodarczej (osoba ta posiada tylko wpis do rejestru niepublicznych placówek oświatowych wydany przez kuratorium oświaty) należy...

Odpowiedź

Darowizna od rodziców dla córki (zamężna)2010-04-21 12:42:56

Rodzice przelali na konto zamężnej córki środki finansowe (powyżej 200 tys. zł). Córka zamierza przeznaczyć te środki na częściową spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup mieszkania w Polsce w 2006 roku. Oboje z małżonków mieszkają poza granicami kraju (Anglia -...

Odpowiedź

Darowizna2009-09-01 10:04:30

Pół roku temu zakupiłem działkę budowlaną. Teraz chcę przekazać tę działkę bratu w formie darowizny. Czy mój brat lub ja będziemy musieli zapłacić podatek od spadków i darowizn? W jaki sposób należy zgłosić darowiznę do Urzędu Skarbowego?

Odpowiedź

Przejdź do darmowej bazy e-porad