Miejsce zamieszkania decyduje o rozliczeniu podatku

O tym, w jakim kraju należy pÅ‚acić podatki decyduje zasada rezydencji. W jej myÅ›l rezydent danego kraju rozlicza siÄ™ w tym paÅ„stwie z caÅ‚oÅ›ci uzyskanych przychodów – zarówno tych uzyskanych w tym kraju, jak i osiÄ…gniÄ™tych poza jego granicami. Z zasadÄ… rezydencji wiąże siÄ™ zatem nieograniczony obowiÄ…zek podatkowy – czyli rozliczenie wszystkich zarobków danego podatnika.

Gdyby zasada ta nie doznawaÅ‚a żadnych ograniczeÅ„, każdy obywatel pÅ‚aciÅ‚by podatek wyÅ‚Ä…cznie w paÅ„stwie, którego jest rezydentem. Niestety, doznaje ona jednak ograniczeÅ„ na rzecz tzw. ograniczonego obowiÄ…zku podatkowego. Zgodnie z tÄ… zasadÄ… nierezydent podatki pÅ‚aci również w kraju, w którym wykonuje pracÄ™ czy też kraju, w którym uzyskuje dochody, ale tylko ze źródeÅ‚ w tym kraju poÅ‚ożonych.

StÄ…d też teoretycznie podatnik zarobkujÄ…cy za granicÄ… zapÅ‚aci podatki podwójnie - w kraju swojej rezydencji oraz w kraju zarobkowania. Celem ograniczenia podwójnego opodatkowania paÅ„stwa zawierajÄ… umowy wskazujÄ…ce zasady eliminowania takiego stanu rzeczy.

W polskich przepisach podatkowych rezydencjÄ™ podatkowÄ… ustala siÄ™ na podstawie miejsca zamieszkania. Osoby fizyczne, jeżeli majÄ… miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegajÄ… obowiÄ…zkowi podatkowemu od caÅ‚oÅ›ci swoich dochodów (przychodów) bez wzglÄ™du na miejsce poÅ‚ożenia źródeÅ‚ przychodów (nieograniczony obowiÄ…zek podatkowy).

Za osobÄ™ majÄ…cÄ… miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa siÄ™ osobÄ™ fizycznÄ…, która:

• posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (oÅ›rodek interesów życiowych) lub
• przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dÅ‚użej niż 183 dni w roku podatkowym.

CzÄ™sto problemem jest ustalenie oÅ›rodka interesów życiowych podatnika, który pozostaje obywatelem polskim, jednak wyjeżdża za granicÄ™ w celach zarobkowych, tam zamieszkuje ponad 183 dni w roku, a do Polski powraca tylko incydentalnie.

W takich przypadkach decydujÄ…cÄ… faktyczne warunki, w jakich podatnik utrzymuje kontakt z krajem w tym jego sytuacja rodzinna, zarobkowanie, posiadany majÄ…tek, wyrejestrowanie siÄ™ dla celów podatkowych w kraju, posiadane konta bankowe, chęć powrotu do kraju lub jedynie urlopowe odwiedzanie znajomych tu mieszkajÄ…cych, miejsce gromadzenia majÄ…tku itp.

Co ważne, samo dopełnienie formalności związanych z wymeldowaniem się w kraju oraz wykreśleniem z ewidencji podatkowych (NIP-3) nie spowoduje, że podatnik przestaje być polskim rezydentem. O zmianie rezydencji świadczą faktyczne okoliczności, w jakich podatnik się znajdzie, zatem tylko faktyczny wyjazd i utrata kontaktu z Polską może doprowadzić do zmiany rezydencji podatkowej.

Na terytorium kraju podatek pÅ‚aci również osoba, która nie posiada oÅ›rodka interesów życiowych w Polsce, a jedynie ma tutaj majÄ…tek lub też tutaj zarabia. Osoba taka rozlicza w Polsce podatek tylko z tych kwot, które faktycznie w kraju zarobi. Za takie kwoty uważa siÄ™ w szczególnoÅ›ci dochody (przychody) z:

• pracy wykonywanej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie stosunku sÅ‚użbowego, stosunku pracy, pracy nakÅ‚adczej oraz spóÅ‚dzielczego stosunku pracy, bez wzglÄ™du na miejsce wypÅ‚aty wynagrodzenia;
• dziaÅ‚alnoÅ›ci wykonywanej osobiÅ›cie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bez wzglÄ™du na miejsce wypÅ‚aty wynagrodzenia;
• dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
• poÅ‚ożonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieruchomoÅ›ci, w tym ze sprzedaży takiej nieruchomoÅ›ci.