PIT/Z jest załącznikiem do deklaracji PIT-36 i PIT-36L. Składają ją wyłącznie podatnicy korzystający z tzw. kredytu podatkowego, wskazanego w art. 44 ust 7 ustawy o PIT.

Niezależnie od tego, czy małżonkowie rozliczenia dokonują wspólnie czy osobno, składają osobne załączniki PIT/Z.

Załącznik składać należy zarówno w roku, w którym korzysta się ze zwolnienia, jak i za lata, w których dokonuje się spłaty kredytu.

Z kredytu skorzystać może osoba, która w roku rozpoczęcia działalności, a także w okresie trzech lat, licząc od końca roku poprzedzającego rok jej rozpoczęcia, nie prowadziła pozarolniczej działalności gospodarczej samodzielnie lub jako wspólnik spółki niemającej osobowości prawnej oraz działalności takiej nie prowadził małżonek tej osoby, o ile między małżonkami istniała w tym czasie wspólność majątkowa.

Kredyt przysługuje w roku podatkowym następującym:

• bezpośrednio po roku, w którym rozpoczęli prowadzenie tej działalności, jeżeli w roku jej rozpoczęcia działalność ta była prowadzona co najmniej przez pełnych 10 miesięcy, albo
• dwa lata po roku, w którym rozpoczęli prowadzenie tej działalności, jeżeli nie został spełniony warunek powyższy.

W danym roku osoba ta zwolniona jest z obowiązku zapłaty zaliczek na podatek oraz z zapłaty podatku za dany rok.

Podatnicy w roku korzystania z kredytu wykazują w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) składanym za rok podatkowy, w którym korzystali z tego zwolnienia, dochód osiągnięty (stratę poniesioną) z pozarolniczej działalności gospodarczej. Dochodu tego nie łączy się z dochodami z innych źródeł.

Dochód ten łączy się z dochodem (stratą) z tego źródła, wykazanym w zeznaniach o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) składanych za pięć kolejnych lat następujących bezpośrednio po roku, w którym podatnik korzystał ze zwolnienia - w wysokości 20 % tego dochodu w każdym z tych lat. W przypadku podatników opodatkowanych na zasadach ryczałtu ewidencjonowanego, podatnik ma prawo z kredytu podatkowego korzystać, jednak nie musi on składać załącznika PIT/Z (wystarczająca jest deklaracja PIT-28).

Warunki zwolnienia

By korzystać ze zwolnienia podatnik musi:

• w okresie poprzedzającym rok korzystania z tego zwolnienia osiągnąć przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej średniomiesięcznie w wysokości stanowiącej równowartość w złotych kwoty co najmniej 1 000 euro, przeliczonej według średniego kursu euro, ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski, z ostatniego dnia roku poprzedzającego rok rozpoczęcia tej działalności;
• od dnia rozpoczęcia prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej do dnia 1 stycznia roku podatkowego, w którym rozpocznie korzystanie ze zwolnienia, pozostawać małym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów o działalności gospodarczej, a w okresie poprzedzającym rok korzystania ze zwolnienia zatrudniać, na podstawie umowy o pracę, w każdym miesiącu co najmniej 5 osób w przeliczeniu na pełne etaty;
• w prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej nie wykorzystywać środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a także innych składników majątku, o znacznej wartości, udostępnionych im nieodpłatnie przez osoby zaliczone do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, wykorzystywanych uprzednio w działalności gospodarczej prowadzonej przez te osoby i stanowiących ich własność;
• złożyć właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego oświadczenie o korzystaniu z tego zwolnienia; oświadczenie składa się w formie pisemnej w terminie do dnia 31 stycznia roku podatkowego, w którym podatnik będzie korzystał z tego zwolnienia;
• w roku korzystania ze zwolnienia być opodatkowany na zasadach ogólnych według skali podatkowej.