Kredyt kupiecki i kontrahent w zwłoce

Pomimo wejÅ›cia w życie przepisów regulujÄ…cych odsetki maksymalne każde porozumienie regulujÄ…ce wymiar odsetek za zwÅ‚okÄ™ zawarte przed 20 lutego 2006r. zachowuje swojÄ… ważność przez caÅ‚y okres obowiÄ…zywania pomiÄ™dzy stronami.

Z biegiem czasu dotychczasowi klienci ustÄ…piÄ… jednak miejsca nowym, w stosunku do których nie bÄ™dzie już możliwe zastosowanie dawnych rozwiÄ…zaÅ„. Trzeba bÄ™dzie sporzÄ…dzać nowe postanowienia umowne w zakresie odsetek za zwÅ‚okÄ™.

Tego rodzaju postanowienia mogÄ… znaleźć siÄ™ oczywiÅ›cie w umowie sprzedaży czy o Å›wiadczenie usÅ‚ug, czy też nawet w odrÄ™bnym liÅ›cie intencyjnym, czy w ramowej umowie o staÅ‚ej wspóÅ‚pracy. Nie trzeba zresztÄ… podpisywać odrÄ™bnej caÅ‚ej umowy, wystarczy podpisanie krótkiego porozumienia obejmujÄ…cego wysokość odsetek za zwÅ‚okÄ™. W przypadku sprzedaży internetowej wystarczy zawarcie adnotacji na stronie www, w regulaminie.

W przypadku aukcji Allegro odsetki raczej nie wystÄ…piÄ…, gdyż zazwyczaj sprzedajÄ…cy pobiera opÅ‚atÄ™ z góry albo wysyÅ‚a towar za zaliczeniem pocztowym.

NajprostszÄ… formÄ… zastrzeżenia odsetek maksymalnych za zwÅ‚okÄ™ jest adnotacja na fakturze, podpisanej przez obie strony, ewentualnie przez nabywcÄ™, uzupeÅ‚niona później o podpis sprzedawcy, w razie potrzeby. Od kiedy bowiem podpis na fakturze nie stanowi treÅ›ci minimalnej faktury VAT (czyli elementu faktury), to może on stanowić wyrażenie oÅ›wiadczenia woli stron. Wystarczy podpisać oÅ›wiadczenie znajdujÄ…ce siÄ™ na fakturze, oÅ›wiadczenie dotyczÄ…ce wÅ‚aÅ›nie wysokoÅ›ci odsetek, aby zapewnić sobie na pewien czas możliwość egzekwowania wyższych odsetek za zwÅ‚okÄ™.

Podpis na fakturze niesie zresztÄ… dodatkowe korzyÅ›ci - oznacza on bowiem również zaakceptowanie faktury przez nabywcÄ™, co daje prawo do dochodzenia należnoÅ›ci w postÄ™powaniu nakazowym.

Umowa - czy też pojedyncza klauzula umowna - może przybrać bardzo prostÄ… postać. Ważne, aby umowÄ™ czy fakturÄ™ takÄ… podpisaÅ‚a osoba upoważniona do reprezentowania przedsiÄ™biorstwa, a nie tylko pracownik dokonujÄ…cy zakupów (najlepiej wÅ‚aÅ›ciciel albo prezes, dyrektor).

Warto korzystać z klauzuli odsetek maksymalnych, są one bowiem wyższe od ustawowych. W lipcu 2007 r. są wyższe ponad dwukrotnie: odsetki ustawowe wynoszą 11,5%, a odsetki maksymalne 24%.

Odsetki a VAT

W zasadzie odsetki jako odszkodowanie nie podlegajÄ… opodatkowaniu VAT. Jeżeli odsetki podlegajÄ… już opodatkowaniu VAT - np. przy pożyczkach - wówczas i tak Å›wiadczenie takie jest zwolnione z VAT jako usÅ‚uga w zakresie poÅ›rednictwa finansowego. Nie dotyczy to jednak usÅ‚ug lombardów, opodatkowanych VAT 22%.

Jeżeli jednak sprzedawca udziela nabywcy kredytu kupieckiego na zakupiony towar, i kredyt ten jest oprocentowany, wówczas odsetki należne za czas kredytowania stanowiÄ… część podstawy opodatkowania VAT dla dostawy towaru czy Å›wiadczenia usÅ‚ugi. Uznaje siÄ™ bowiem, że odsetki te, z góry ustalone, stanowiÄ… część kwoty należnej sprzedawcy od nabywcy za dany towar czy usÅ‚ugÄ™, a w zwiÄ…zku z tym jest to część obrotu opodatkowanego.

Jeżeli zatem wysokość wynagrodzenia za kredyt kupiecki może zostać ustalona już w chwili powstania obowiÄ…zku podatkowego w stosunku do dostawy, to należy wartość odsetek wliczyć do podstawy opodatkowania. Jeżeli nie - bÄ™dÄ… one stanowić obrót z tytuÅ‚u usÅ‚ug poÅ›rednictwa finansowego, zwolnionych z podatku VAT, zwiÄ…zanych z brakiem możliwoÅ›ci odliczenia podatku VAT.

Powyższe znalazło potwierdzenie w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, np. w sprawie C-281/91 czy C-349/96.

Uwaga ! Odsetki opodatkowane VAT w KPiR

Podatnicy prowadzÄ…cy ksiÄ™gi przychodów i rozchodów odsetki opodatkowane VAT w ramach podstawy opodatkowania dostawy towarów czy Å›wiadczenia usÅ‚ugi ujmujÄ… kwotÄ™ opisanÄ… na fakturze VAT w jednej kolumnie "wartość sprzedanych towarów i usÅ‚ug". Dla celów podatku dochodowego nie mamy bowiem do czynienia z odsetkami za zwÅ‚okÄ™ (kolumna "pozostaÅ‚e przychody"), ale ze sprzedażą towaru lub usÅ‚ugi zasadniczej oraz ze sprzedażą usÅ‚ugi finansowej (odsetki za kredyt kupiecki).