Jak zostać księgowym

Od 1 stycznia 2009 r. obowiÄ…zujÄ… nowe zasady, jeżeli chodzi o nabywanie uprawnieÅ„ do usÅ‚ugowego prowadzenia ksiÄ…g rachunkowych. 

Uprawnione do wykonywania czynnoÅ›ci z zakresu usÅ‚ugowego prowadzenia ksiÄ…g rachunkowych sÄ… osoby posiadajÄ…ce certyfikat ksiÄ™gowy, osoby wpisane do rejestru biegÅ‚ych rewidentów lub na listÄ™ doradców podatkowych. OczywiÅ›cie osoby te nie muszÄ… pracować (ksiÄ™gować) osobiÅ›cie, jednak w takim przypadku zobowiÄ…zane sÄ… zapewnić staÅ‚y i bezpoÅ›redni nadzór nad wykonywaniem tych czynnoÅ›ci. KsiÄ™gowanie może odbywać siÄ™ w ramach dowolnej formy organizacyjno-prawnej, w jakiej może wystÄ™pować przedsiÄ™biorca (, jednoosobowa dziaÅ‚alność gospodarcza, spóÅ‚ki handlowe i cywilna, fundacje, stowarzyszenia itd.).

Uprawnienia certyfikowanego księgowego

Księgowi posiadający certyfikat księgowy są uprawnieni do świadczenia w ramach działalności gospodarczej następujących usług:

• prowadzenie, na podstawie dowodów ksiÄ™gowych, ksiÄ…g rachunkowych, ujmujÄ…cych zapisy zdarzeÅ„ w porzÄ…dku chronologicznym i systematycznym,
• okresowe ustalanie lub sprawdzanie drogÄ… inwentaryzacji rzeczywistego stanu aktywów i pasywów,
• wycenÄ™ aktywów i pasywów oraz ustalanie wyniku finansowego,
• sporzÄ…dzanie sprawozdaÅ„ finansowych,
• gromadzenie i przechowywanie dowodów ksiÄ™gowych oraz pozostaÅ‚ej dokumentacji przewidzianej ustawÄ…
• prowadzenie, w imieniu i na rzecz podatników, pÅ‚atników i inkasentów, ksiÄ…g podatkowych i innych ewidencji do celów podatkowych oraz udzielanie im pomocy w tym zakresie - w zakresie okreÅ›lonym odrÄ™bnymi przepisami;
• sporzÄ…dzanie, w imieniu i na rzecz podatników, pÅ‚atników i inkasentów, zeznaÅ„ i deklaracji podatkowych lub udzielanie im pomocy w tym zakresie - w zakresie okreÅ›lonym odrÄ™bnymi przepisami.

Warunki uzyskania certyfikatu księgowego

Minister Finansów wydaje certyfikat ksiÄ™gowy na wniosek osoby fizycznej, która:

• ma peÅ‚nÄ… zdolność do czynnoÅ›ci prawnych oraz korzysta z peÅ‚ni praw publicznych;
• nie byÅ‚a skazana prawomocnym wyrokiem sÄ…du za przestÄ™pstwo przeciwko wiarygodnoÅ›ci dokumentów, mieniu, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniÄ™dzmi i papierami wartoÅ›ciowymi, za przestÄ™pstwo skarbowe oraz za przestÄ™pstwa z ustawy o rachunkowoÅ›ci;
• posiada dwuletniÄ… praktykÄ™ w ksiÄ™gowoÅ›ci,
• posiada wyksztaÅ‚cenie co najmniej Å›rednie,
• zÅ‚ożyÅ‚a z wynikiem pozytywnym egzamin sprawdzajÄ…cy kwalifikacje osób ubiegajÄ…cych siÄ™ o certyfikat ksiÄ™gowy.

PraktykÄ… w ksiÄ™gowoÅ›ci jest wykonywanie - na podstawie stosunku pracy w wymiarze czasu pracy nie mniejszym niż 1/2 etatu, odpÅ‚atnej umowy cywilnoprawnej, np. zlecenie, dzieÅ‚o (tu wymiar czasu pracy nie ma znaczenia) zawartej z przedsiÄ™biorcÄ… Å›wiadczÄ…cym usÅ‚ugi w zakresie usÅ‚ugowego prowadzenia ksiÄ…g rachunkowych, umowy spóÅ‚ki lub w zwiÄ…zku z prowadzeniem wÅ‚asnej dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej - nastÄ™pujÄ…cych czynnoÅ›ci:

• prowadzenie, na podstawie dowodów ksiÄ™gowych, ksiÄ…g rachunkowych ujmujÄ…cych zapisy zdarzeÅ„ w porzÄ…dku chronologicznym i systematycznym, lub
• wycenÄ™ aktywów i pasywów oraz ustalanie wyniku finansowego, lub
• sporzÄ…dzanie sprawozdaÅ„ finansowych, lub
• badanie sprawozdaÅ„ finansowych pod nadzorem biegÅ‚ego rewidenta.

OczywiÅ›cie praktykÄ… w zakresie wÅ‚asnej dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej bÄ™dÄ… mogli wykazać siÄ™ jedynie ci, którzy posiadali wczeÅ›niej inne uprawnienia - doradcy podatkowi, biegli rewidenci, radcy prawni itp.

Egzamin (pisemny) obejmuje zagadnienia z następujących dziedzin:

• rachunkowość;
• materialne prawo podatkowe i postÄ™powanie podatkowe;
• ubezpieczenia spoÅ‚eczne;
• podstawy prawa cywilnego i gospodarczego.

Minister Finansów wydaje certyfikat ksiÄ™gowy obywatelom paÅ„stw czÅ‚onkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej oraz paÅ„stw czÅ‚onkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu - EFTA - stron Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym, których kwalifikacje do usÅ‚ugowego prowadzenia ksiÄ…g rachunkowych zostaÅ‚y uznane zgodnie z przepisami o zasadach uznawania nabytych w paÅ„stwach czÅ‚onkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej oraz paÅ„stw czÅ‚onkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu - EFTA - stron Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym, kwalifikacji do wykonywania zawodów regulowanych.

Jak dotąd, od 1 stycznia 2009 r. prowadzenie księgowości w oparciu o umowę o pracę, umowę zlecenia itp. będzie dopuszczalne bez certyfikatu księgowego.

Przepisy przejściowe

Certyfikaty ksiÄ™gowe oraz Å›wiadectwa kwalifikacyjne, wydane przez Ministra Finansów w oparciu o poprzednio obowiÄ…zujÄ…ce przepisy zachowujÄ… ważność i dajÄ… takie same uprawnienia, jak certyfikaty wydane zgodnie z przepisami obowiÄ…zujÄ…cymi od 1 stycznia 2009 r.. Do tych certyfikatów ksiÄ™gowych oraz Å›wiadectw kwalifikacyjnych stosuje siÄ™ odpowiednio przepisy obowiÄ…zujÄ…ce od 1 stycznia 2009 r.

Wnioski o wydanie certyfikatu księgowego, złożone do dnia 31 grudnia 2008 r., rozpatrywane są zgodnie z przepisami obowiązującymi przed 1 stycznia 2009 r., jeżeli jednak wnioskodawca nie przystąpi do egzaminu do końca 2008 r., jest kwalifikowany do egzaminu zgodnie z przepisami nowymi.

Osoby, które zÅ‚ożą wnioski o zakwalifikowanie do egzaminu do dnia 30 wrzeÅ›nia 2008 r. sÄ… kwalifikowane do egzaminu i przystÄ™pujÄ… do niego na podstawie poprzednio obowiÄ…zujÄ…cych przepisów, jeżeli jednak wnioskodawca nie przystÄ…pi do egzaminu do koÅ„ca 2008 r., jest kwarlifikowany do egzaminu zgodnie z przepisami nowymi.

Osoby, które zÅ‚ożą wnioski o wydanie certyfikatu ksiÄ™gowego bez egzaminu pomiÄ™dzy 2 maja 2008 r. a 30 czerwca 2010 r., otrzymujÄ… certyfikat ksiÄ™gowy jeÅ›li wykażą, iż:

• majÄ… peÅ‚nÄ… zdolność do czynnoÅ›ci prawnych oraz korzystajÄ… z peÅ‚ni praw publicznych;
• nie byÅ‚y skazane prawomocnym wyrokiem sÄ…du za przestÄ™pstwa przeciwko wiarygodnoÅ›ci dokumentów, mieniu, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniÄ™dzmi i papierami wartoÅ›ciowymi, za przestÄ™pstwa skarbowe oraz za przestÄ™pstwa z ustawy o rachunkowoÅ›ci;\\
• posiadajÄ… trzyletniÄ… praktykÄ™ w ksiÄ™gowoÅ›ci;
• posiadajÄ… wyksztaÅ‚cenie:
• wyższe magisterskie uzyskane na kierunku rachunkowość lub na innym kierunku ekonomicznym o specjalnoÅ›ci rachunkowość lub innej, dla której plan studiów i program ksztaÅ‚cenia odpowiadaÅ‚ wymogom okreÅ›lonym przez organy uczelni dla specjalnoÅ›ci rachunkowość, w jednostkach organizacyjnych uprawnionych, zgodnie z odrÄ™bnymi przepisami, do nadawania stopnia naukowego doktora nauk ekonomicznych, lub
• uzyskane w ramach studiów podyplomowych z zakresu rachunkowoÅ›ci w jednostkach organizacyjnych uprawnionych, zgodnie z odrÄ™bnymi przepisami, do nadawania stopnia naukowego doktora nauk ekonomicznych, poprzedzone studiami magisterskimi lub równorzÄ™dnymi.