W kwestiach zwiÄ…zanych z patronatami medialnymi prosimy o kontakt z Biurem Marketingu i PR Bankier.pl:

Dagmara Sapierzyńska
d.sapierzynska@bankier.pl
tel +48 22 378 99 04
kom. +48 697 660 688
fax +48 22 378 99 01

Wydarzenia pod patronatem PIT.pl

Wydłużenie wieku emerytalnego do 67 lat – wolny wybór, ale nie przymus

Dlaczego w Niemczech, we WÅ‚oszech, w Holandii przesuniÄ™cie wieku emerytalnego na 67 lat jest konieczne? Bo w tych wszystkich krajach obowiÄ…zujÄ… systemy emerytalne o zdefiniowanym Å›wiadczeniu, czyli takie, w których wysokość Å›wiadczenia emerytalnego w niewielkim stopniu zależy od sumy wniesionych skÅ‚adek oraz od czasu pobierania emerytury.

Å»yjemy coraz dÅ‚użej. Coraz mniej rodzi siÄ™ dzieci. A to sprawia, że systemy emerytalne funkcjonujÄ…ce w oparciu o zasadÄ™ tzw. solidaryzmu pokoleÅ„ stajÄ… siÄ™ piramidÄ… finansowÄ…. W systemach o zdefiniowanym (czytaj: obiecanym przez paÅ„stwo) Å›wiadczeniu pogarszajÄ…ca siÄ™ proporcja miÄ™dzy tymi którzy finansujÄ… system a osobami otrzymujÄ…cymi Å›wiadczenia prowadzi do zaÅ‚amania siÄ™ piramidy: bo na jej koÅ„cu jest caÅ‚a armia oczekujÄ…cych na wypÅ‚aty emerytów, w dodatku żyjÄ…cych coraz dÅ‚użej, oraz nieliczna grupa pracujÄ…cych gotowych wpÅ‚acać pieniÄ…dze.

W Polsce, już w 1999 roku – w momencie wprowadzenia reformy emerytalnej – zerwaliÅ›my ten „niezbyt Å›wiÄ™ty” Å‚aÅ„cuszek zależnoÅ›ci i zobowiÄ…zaÅ„ finansowych, na które miaÅ‚o zabraknąć pieniÄ™dzy za 30-40 lat. Koszty wprowadzonych wówczas zmian bÄ™dÄ… bolesne. Niestety dopiero teraz, po 12 latach od ich prowadzenia, dowiedzieliÅ›my jak bardzo: przyszÅ‚a emerytura w stosunku do ostatnich zarobków spadnie aż o poÅ‚owÄ™ – z 60% na 30%, bo uwzglÄ™dnia drastyczny spadek liczby opÅ‚acajÄ…cych skÅ‚adki. Stopa waloryzacji skÅ‚adek w I filarze (2/3 systemu) zależy bowiem nie tylko od Å›redniej pÅ‚acy, ale także od liczby opÅ‚acajÄ…cych skÅ‚adki. PowoÅ‚am siÄ™ tutaj na sÅ‚ynne wyliczenie ministra Rostowskiego, który w czasie debaty emerytalnej tÅ‚umaczyÅ‚, że nawet jeżeli w okresie najbliższych 20-30 lat zarobki Å›rednie wzrosnÄ… o 200% a spadnie liczba opÅ‚acajÄ…cych skÅ‚adki o 50%, to i tak budżet (ZUS) zobowiÄ…zany jest do podwyższenia swoich zobowiÄ…zaÅ„ wobec przyszÅ‚ych emerytów jedynie o 100%, wÅ‚aÅ›nie z tego powodu, że zmalaÅ‚a liczba opÅ‚acajÄ…cych skÅ‚adki na ubezpieczenie emerytalne.

I co teraz nam siÄ™ proponuje? Å»e za lat 20 bÄ™dziemy przechodzić na emeryturÄ™ nie w wieku 65 lat, kobiety - nie w wieku 60 lat, ale później – o 2 lub nawet o 7 lat!

Czy wydÅ‚użenie wieku emerytalnego do 67 lat ma sens? To zależy. Z punktu widzenia finansów paÅ„stwa jest to propozycja bezzasadna – bo w żaden sposób nie wpÅ‚ywa na tÄ™ kondycjÄ™. Problem zostaÅ‚ rozwiÄ…zany już w 1999 roku – w ten sposób, że mojÄ… przyszłą emeryturÄ™ obniżono do 30% ostatnich zarobków. PaÅ„stwo już na mnie zaoszczÄ™dziÅ‚o – w przyszÅ‚oÅ›ci. Mam dwa konta emerytalne - w I i II filarze, i wypÅ‚acÄ™ dokÅ‚adnie tyle ile wniosÅ‚em na nie skÅ‚adek. Gdyby nadal obowiÄ…zywaÅ‚ system o zdefiniowanym Å›wiadczeniu – emerytura okreÅ›lana na podstawie moich zarobków z wybranego 10-cioletniego okresu pracy – to paÅ„stwo obiecywaÅ‚oby mi dużo wyższÄ… emeryturÄ™, nie 30% ale wÅ‚aÅ›nie 50-60% ostatnich zarobków. W takiej sytuacji podniesienie wieku emerytalnego byÅ‚oby konieczne, tak jak konieczne jest w krajach Europy Zachodniej.

Czy jednak przechodzenie na emeryturÄ™ w wieku 65 lat bÄ™dzie dla mnie opÅ‚acalne? Nie. Każdy dodatkowy rok pracy zwiÄ™kszy bowiem moje Å›wiadczenie emerytalne podwójnie: uroÅ›nie nie tylko odÅ‚ożona kwota w I i II filarze, ale także zmaleje liczba lat, przez które bÄ™dÄ™ je wypÅ‚acaÅ‚.

System o zdefiniowanej składce miał zachęcać nas do dłuższej pracy, ale nie zmuszać.

Każdy dodatkowy rok pracy to emerytura wyższa o okoÅ‚o 7-8%. I tylko ode mnie powinno zależeć czy zdecydujÄ™ siÄ™ na bardzo niskie dochody przechodzÄ…c w wieku 65 lat na emeryturÄ™ czy też wybiorÄ™ inne rozwiÄ…zanie: wydÅ‚użajÄ…c okres pracy albo uzupeÅ‚niajÄ…c emeryturÄ™ dodatkowymi oszczÄ™dnoÅ›ciami gromadzonymi w III filarze. Nawet kobiety przechodzÄ…ce na emeryturÄ™ w wieku 60 lat za 20-30 lat nic nie bÄ™dÄ… „kosztowaÅ‚y” budżetu – o ile kapitaÅ‚ zgromadzony (zapisany) w I i II filarze wystarczy na wypÅ‚atÄ™ emerytury na minimalnym poziomie. OczywiÅ›cie o ile mi nie bÄ™dzie siÄ™ opÅ‚acaÅ‚o przechodzenie na emeryturÄ™ w wieku 65 lat, to tym mniej opÅ‚acalne bÄ™dzie skorzystanie z uprawnieÅ„ emerytalnych pięć lat wczeÅ›niej. Poziom emerytury wypÅ‚acanej w wieku 60 lat bÄ™dzie zapewne tak niski, że wydÅ‚użenie wieku emerytalnego do co najmniej 62 lat jest konieczne; warto w tym miejscu przypomnieć, że twórcy reformy przewidywali zrównanie wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn wÅ‚aÅ›nie na poziomie 62 lat!.

Straszenie Polaków i Polek tym, że wydÅ‚użenie wieku emerytalnego jest konieczne, bo zabraknie w przyszÅ‚oÅ›ci pieniÄ™dzy, bo system zbankrutuje jest zupeÅ‚nie nieprawdziwe i rodzi spoÅ‚eczny opór. Odnosimy wrażenie jakoby paÅ„stwo zabieraÅ‚o nam jakieÅ› przywileje a tak przecież nie jest. Te przywileje zostaÅ‚y nam zabrane dużo wczeÅ›niej - 12 lat temu!

Czy przejdÄ™ na emeryturÄ™ w wieku 67 lat? Zapewne tak – jak dożyjÄ™ tego wieku. Ale nie chcÄ™ i nie godzÄ™ siÄ™ na to, aby ktokolwiek mnie do tego zmuszaÅ‚. Warto też pamiÄ™tać, że 67 lat w Polsce to nie te same 67 lat co w Niemczech, w Holandii czy we WÅ‚oszech.

Maciej Rogala

WÅ‚aÅ›ciciel firmy szkoleniowej EDINEM (Edukacja Emerytalna i Inwestycyjna), autor książki: III filar twojej emerytury. Przygotuj dobry plan na lepszÄ… przyszÅ‚ość, która wÅ‚aÅ›nie ukazaÅ‚a siÄ™ na rynku wydawniczym