Źródło: Gazeta Podatkowa

Fiskus wobec korekty przychodów podatkowych

Zmniejszenie lub zwiększenie przychodu z działalności gospodarczej może być wywołane różnymi przyczynami. Konieczność dokonania korekty może być bowiem spowodowana m.in. wadliwie wystawioną fakturą, zmianą ceny, zwrotem towaru czy udzieleniem rabatu. Problemem dla podatników pozostaje ustalenie momentu, w którym korekta przychodów powinna nastąpić.

Brak uregulowań ustawowych

Z obu ustaw o podatku dochodowym wynika, że generalnie przychodami z działalności gospodarczej są należne kwoty (przychody), choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. Z kolei datą powstania tego przychodu jest co do zasady dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi, nie później niż dzień wystawienia faktury albo uregulowania należności.

Niestety, ustawy podatkowe nie zawierają przepisów, które wprost odnosiłyby się do kwestii dokonywania korekty przychodów z działalności gospodarczej i to zarówno zwiększającej, jak i zmniejszającej ich wartość. W tej sytuacji zasadnym byłoby posiłkowanie się w omawianej kwestii rozstrzygnięciami organów podatkowych. Jak się jednak okazuje, nie wypracowały one jednolitego podejścia do omawianego tematu.

Gdy korekta jest wynikiem błędu

Fiskus uzależnia moment dokonania przez przedsiębiorcę korekty przychodów od przyczyny, która spowodowała konieczność korekty. Zdaniem organów, należy wyróżnić dwie sytuacje:

gdy korekta winna być przyporządkowana do roku, którego dotyczy,
kiedy korekta powinna być rozpoznawana na bieżąco.

Zasadniczo, według organów, z pierwszą sytuacją mamy do czynienia, gdy faktura pierwotna dokumentująca sprzedaż została wystawiona błędnie z powodu omyłki popełnionej przez podatnika, co było wynikiem np. niewłaściwego określenia ceny, wartości lub ilości towaru. W tej kwestii organy podatkowe są zgodne. W ich opinii w takiej sytuacji o wartości wynikające z wystawionych przez podatnika faktur korygujących, winien zostać skorygowany przychód okresu, w którym zaewidencjonowana została faktura pierwotna. Jeżeli bowiem pierwotnie wystawione faktury błędnie dokumentują stan faktyczny, to w efekcie podatnik oblicza i wpłaca podatek dochodowy za ten okres w nieodpowiedniej wysokości. Z tej przyczyny nieprawidłowości te powinny zatem zostać skorygowane w okresie sprawozdawczym, w którym przychód ten powstał. Takie stanowisko prezentuje m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacjach indywidualnych: z dnia 22.12.2010 r., nr ILPB1/415-1357/10-2/AG oraz z dnia 3.01.2011 r., nr ILPB1/415-1112/10-2/AGr a także Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z dnia 21.01.2011 r., nr IBPBI/415-1063/10/BK.

Rabat, bonifikata, zwrot towaru

Organy podatkowe wyrażają natomiast sprzeczne poglądy w sytuacji, gdy faktura pierwotna została wystawiona poprawnie, natomiast po dokonaniu sprzedaży strony ustaliły np. rabat, bonifikatę, skonto lub też nastąpił zwrot towaru.

Część z nich twierdzi, że jeżeli okoliczność mająca wpływ na zmianę przychodów zaistnieje już po wystawieniu faktury pierwotnej, wówczas nie ma podstaw do dokonywania korekty przychodów wstecz. W chwili wystawienia faktury pierwotnej przedsiębiorca nie miał bowiem podstaw, aby jako przychód wykazywać inną kwotę niż wynikająca z tej faktury. Z tego względu na dzień wystawienia faktury pierwotnej była to jedyna prawidłowa kwota przychodu. W konsekwencji, w ich opinii, skutki zdarzeń zaistniałych po wystawieniu faktury pierwotnej powinny być uwzględniane w rozliczeniach podatkowych na bieżąco. Tak wynika m.in. z interpretacji indywidualnych: Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu (np. z dnia 4.08.2009 r., nr ILPB1/415-548/09-7/AA oraz z dnia 21.01.2010 r., nr ILPB3/423-1004/09-2/KS).

W opozycji do przedstawionego stanowiska część organów podatkowych twierdzi jednak, że nawet jeżeli korekta przychodu spowodowana jest okolicznościami, które zaistniały już po wystawieniu faktury pierwotnej (rabat, zwrot towarów), momentem jej dokonania powinien być okres sprawozdawczy, w którym pierwotnie powstał przychód (czyli powinna ona być dokonywana wstecz). Taką opinię wyraził m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z dnia 26.08.2010 r., nr IBPBI/1/415-612/10/AB oraz Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z dnia 23.11.2010 r., nr IPPB3/423-588/10-4/MC.

Co ciekawe, ta sama Izba Skarbowa w Warszawie w wydanej w dniu 25.01.2011 r. interpretacji indywidualnej nr IPPB5/423-778/10-2/DG zmieniła zdanie w omawianej kwestii. W interpretacji tej stwierdziła bowiem, że prawo do pomniejszania przychodów z tytułu udzielonego rabatu występuje w momencie udzielenia rabatu, czyli w momencie jego przyznania. Stąd spowodowana udzieleniem rabatu korekta przychodów powinna zostać rozliczona w dacie wystawienia faktury korygującej. Przyjęła też, że również korekta przychodów będąca następstwem błędu powinna zostać uwzględniona w momencie wystawienia faktury korygującej. Według tej opinii organu nie istnieje bowiem uzasadnienie dla różnicowania rozliczeń przychodów z faktur korygujących dokumentujących rabaty oraz wystawionych z powodu np. błędu w cenie.

Moim zdaniem, w zakresie korygowania przychodów spowodowanego wadliwością zawartej transakcji należy uznać za prawidłowe stanowisko wskazujące na konieczność korygowania przychodów okresu, w którym została wystawiona faktura pierwotna. Natomiast gdy korekta przychodów jest wynikiem takich okoliczności jak zwrot towaru, udzielenie rabatu, bonifikaty lub skonta, wówczas powinna być ona rozliczana na bieżąco, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym (m.in. w wyrokach: WSA w Krakowie z dnia 10.05.2010 r., sygn. akt I SA/Kr 359/10 oraz WSA w Bydgoszczy z dnia 2.06.2010 r., sygn. akt I SA/Bd 395/10).

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26.07.1991 r. o pdof (Dz. U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 ze zm.)

Ustawa z dnia 15.02.1992 r. o pdop (Dz. U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 ze zm.)

autor: Agata Cieśla
Gazeta Podatkowa nr 76 (804) z dnia 2011-09-22

Rozliczanie transakcji w walutach obcych. Wszystko na ten temat w poradniku na GOFIN.pl

więcej artykułów z Gazety Podatkowej

Przeczytaj także:

Młode mamy chorując zarobią 8,5 tys zł

Sprzedaż pająków, patyczaków, nietoperzy i ptaków jest nieopodatkowana

Fiskus upomni się o podatek od firmowej pożyczki

Reklama

Fiskus wobec korekty przychodów podatkowych

więcej artykułów z Gazety Podatkowej

Przeczytaj także: