Samozatrudnienie
Pomoc eksperta

ZUS właściciela

Deklaracje ZUS przedsiębiorcy

Przedsiębiorca opłacający składki ZUS wyłącznie za siebie nie ma obowiązku co miesiąc składać deklaracji do ZUS. Jedynie w przypadku, gdy dokonuje on zmian w podstawie ustalenia składek – deklaracje taką ma obowiązek złożyć, jednak nie zawsze.

Przedsiębiorcy z reguły wybierają składki od najniższej możliwej podstawy. Gdyby zadeklarowali inną podstawę niż minimalna – mają oni obowiązek składać deklaracje co miesiąc. Wówczas również każda zmiana podstawy wymiaru składek wymaga złożenia deklaracji. Przesyła on wówczas wyłącznie deklaracje rozliczeniową ZUS DRA, nie musi składać natomiast raportów imiennych.

Deklaracji nie muszą składać osoby opłacające składki wyłącznie za siebie i za osoby współpracujące – wybierając podstawę minimalną składek. W ich przypadku zmiana wysokości podstawy wymiaru, wywołana zmianami w prawie (podwyższeniem lub obniżeniem kwoty przeciętnego wynagrodzenia) nie powodują konieczności składania deklaracji rozliczeniowej. Jeżeli natomiast składający deklarację zdecydują, by podwyższyć podstawę powyżej podstawy minimalnej – to muszą oni złożyć deklarację ZUS DRA. Deklaracje do ZUS składać można w formie elektronicznej – z wykorzystaniem e-podpisu lub programu płatnik albo na piśmie – jako forma wydruku deklaracji zgodnie ze wzorem.

Rozpoczęcie działalności gospodarczej zobowiązuje do wizyty w ZUS i złożenia deklaracji dodatkowych, niezależnie od CEIDG-1, jeżeli przedsiębiorca będzie zatrudniał pracowników. Jeżeli nie, podatnik poza CEiDG-1 składa ZUS ZUA lub ZUS ZZA (alternatywnie zamiast ZUS ZUA, w zależności od tego czy opłaca składki czy też nie)– w zakresie ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego.

W przypadku zatrudnienia innej osoby, przedsiębiorca musi złożyć co miesiąc:

  • ZUS DRA – deklarację rozliczeniową

Imienny raport:

  • ZUS RCA (odrębnie za każdego pracownika) lub alternatywnie
  • ZUS RZA – w przypadku, gdyby ubezpieczony podlegał wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu, a nie trzeba było płacić za niego składek ZUS oraz łącznie z jednym z powyższych raportów
  • ZUS RSA – wskazujące wypłatę zasiłków z ubezpieczenia oraz przerwy w zapłacie składek.

Osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą jednoosobowo, a więc opłacająca składki wyłącznie na własne ubezpieczenia, rozlicza składki, sporządzając i przekazując do ZUS tylko deklarację rozliczeniową ZUS DRA (chyba, że rozlicza składki od podstawy minimalnej). Osoba ta nie sporządza i nie przekazuje do ZUS imiennych raportów miesięcznych: ZUS RCA lub ZUS RZA oraz ZUS RSA.

Deklarację składać należy od wypłat dokonanych w miesiącu poprzednim:

  • Do 10 następnego miesiąca – za przedsiębiorcę rozliczającego wyłącznie składki własne,
  • Do 15 następnego miesiąca – w przypadku, gdy opłaca on składki również za inne osoby.

Przedsiębiorca zatrudniający do 15 następnego miesiąca opłaca również własne składki. Termin na opłacenie składek własnych wydłuża się zatem.

Termin przedawnienia zaległych składek w stosunku do ZUS wynosi 5 lat licząc od dnia, w którym stały się wymagalne.

Uwaga!

Od dnia 1 stycznia 2012 r. ustawa z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232 poz. 1378), wprowadziła 5-letni okres przedawnienia należności z tytułu składek. Zasada ta znajduje zastosowanie także do terminów przedawnienia, których bieg rozpoczął się przed 1 stycznia 2012 r., skracając tym samym terminy przedawnień stanów zaistniałych przed tą datą. W takim przypadku bieg przedawnienia będzie liczony od dnia 1 stycznia 2012 r. Jeżeli przedawnienie miało nastąpić wcześniej – to zastosowanie znajda przepisy obowiązujące dotychczas.

Rejestracja spółki a ZUS

W przypadku spółek osobowych rejestracja dotyczy osobno każdego ze wspólników. Podobnie sprawa ma się w przypadku rejestracji jednoosobowej spółki z ograniczoną osobowością. W tych przypadkach wspólnika rejestrować należy jako prowadzącego działalność gospodarczą, natomiast informację o formie prawnej prowadzenia spółki zgłosić należy na druku ZUS ZPA – ale wyłącznie w przypadku zatrudnienia. Jeżeli spółka posiada wyłącznie wspólników – ZUS ZPA nie jest konieczne – opłacają oni składki jako ubezpieczeni, prowadzący działalność gospodarczą, sami są zatem płatnikami składek.

Piotr Szulczewski
Analityk Bankier.pl Firma i Podatki

  • data utworzenia: 26-11-2012
  • data modyfikacji: 05-02-2014

Prowadź firmę w wygodny sposób
Postaw na program, który dostosowujesz do siebie
Dobierz swój własny zestaw modułów

Korzystaj aż 60 DNI ZA DARMO >>


Komentarze

Brak komentarzy
Dodaj swój komentarz
Drukuj