Podatnicy podatku od spadków i darowizn sÄ… zobowiÄ…zani do skÅ‚adania zeznaÅ„ podatkowych o nabyciu wÅ‚asnoÅ›ci rzeczy lub praw majÄ…tkowych tytuÅ‚em:

• spadku;
• zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskaÅ‚ go w postaci uczynionej przez spadkodawcÄ™ darowizny lub w postaci powoÅ‚ania do spadku albo w postaci zapisu;
• praw do wkÅ‚adów oszczÄ™dnoÅ›ciowych na podstawie dyspozycji wkÅ‚adcy na wypadek jego Å›mierci,
• dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego Å›mierci.

Nie należy skÅ‚adać zeznania, jeżeli w skÅ‚ad spadku weszÅ‚y wyÅ‚Ä…cznie przedmioty nieopodatkowane albo mieszczÄ…ce siÄ™ w kwocie niepodlegajÄ…cej opodatkowaniu.

Uwaga - zeznanie w podatku od spadków i darowizn ma symbol SD-3 (ewentualnie zaÅ‚Ä…cznik SD-3A). Jeżeli natomiast podatnik korzysta z ulgi nielimitowanej dla najbliższych krewnych (spadek wolny od podatku), wówczas zgÅ‚oszenia spadku dokonuje na SD-Z1!

Do zeznania należy dołączyć dokumenty mające wpływ na określenie podstawy opodatkowania potwierdzające:

• nabycie rzeczy i praw majÄ…tkowych, w szczególnoÅ›ci mogÄ… to być: orzeczenie sÄ…du (postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku), testament, umowa, ugoda, zaÅ›wiadczenie banku o nabyciu praw do wkÅ‚adu oszczÄ™dnoÅ›ciowego na podstawie dyspozycji wkÅ‚adcy lub zaÅ›wiadczenie towarzystwa funduszy inwestycyjnych o nabyciu jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego Å›mierci;
• posiadanie przez zbywcÄ™ tytuÅ‚u prawnego do rzeczy i praw majÄ…tkowych wymienionych w zeznaniu (np. odpis KW);
• istnienie dÅ‚ugów i ciężarów, obciążajÄ…cych nabyte rzeczy i prawa majÄ…tkowe.

Zeznania podatkowe należy składać właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego miejsca zamieszkania spadkobiercy w terminie 1 miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego.

ObowiÄ…zek podatkowy powstaje:

• przy nabyciu w drodze dziedziczenia - z chwilÄ… przyjÄ™cia spadku;
• przy nabyciu w drodze zapisu, dalszego zapisu lub z polecenia testamentowego - z chwilÄ… wykonania zapisu, dalszego zapisu lub polecenia; 2a) przy nabyciu tytuÅ‚em zachowku - z chwilÄ… zaspokojenia roszczenia lub jego części; 
• przy nabyciu praw do wkÅ‚adów oszczÄ™dnoÅ›ciowych (na podstawie dyspozycji wkÅ‚adem na wypadek Å›mierci) - z chwilÄ… Å›mierci wkÅ‚adcy;
• przy nabyciu jednostek uczestnictwa (na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego Å›mierci) - z chwilÄ… Å›mierci uczestnika funduszu inwestycyjnego.

Jeżeli nabycie niezgłoszone do opodatkowania stwierdzono następnie pismem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma; jeżeli pismem takim jest orzeczenie sądu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia.

Oznacza to, że w przypadku niezgÅ‚oszenia nabycia z chwilÄ… przyjÄ™cia spadku (zatem nie później, niż 6 miesiÄ™cy od daty Å›mierci), obowiÄ…zek podatkowy powstanie z chwilÄ…:

• sporzÄ…dzenia pisma (pismem takim jest dokument ujawniajÄ…cy nie zgÅ‚oszone do opodatkowania - wbrew obowiÄ…zkowi ustawowemu - przeniesienie praw wÅ‚asnoÅ›ci rzeczy lub obrót prawem majÄ…tkowym miÄ™dzy oznaczonymi osobami, jak również nabycie w drodze dziedziczenia rzeczy lub prawa majÄ…tkowego po okreÅ›lonym spadkodawcy; może to być np. umowa dalszej sprzedaży skÅ‚adnika majÄ…tku nabytego w drodze spadku);
• uprawomocnienia siÄ™ pisma - orzeczenia sÄ…du (przy czym może to być zarówno orzeczenie sÄ…du polskiego, jak i zagranicznego).
• a jeżeli nie byÅ‚o ani pisma, ani orzeczenia sÄ…du, to w przypadku gdy nabycie nie zostaÅ‚o zgÅ‚oszone do opodatkowania, obowiÄ…zek podatkowy powstaje z chwilÄ… powoÅ‚ania siÄ™ przez podatnika przed organem podatkowym lub organem kontroli skarbowej na fakt nabycia (gdy urzÄ…d siÄ™ zapyta, skÄ…d Pan/Pani to nabyÅ‚/a).

Uwaga ! Data obowiÄ…zku podatkowego a podstawa opodatkowania

Efektem ubocznym opóźnienia daty powstania obowiÄ…zku podatkowego jest zmiana daty, wg której naliczania jest wartość rynkowa. BÄ™dzie to bowiem wartość z dnia powstania obowiÄ…zku podatkowego (choć stan z dnia nabycia). Zatem w przypadku nieruchomoÅ›ci czy dzieÅ‚ sztuki, których wartość roÅ›nie, lepiej podatek rozliczyć szybciej. W przypadku przedmiotów, które tracÄ… z czasem na wartoÅ›ci (np. komputery), warto poczekać, bo ten sam procesor i ten sam twardy dysk ma niższÄ… wartość po 2 latach, nawet gdy brać pod uwagÄ™ cenÄ™ towaru nowego. Warto przeliczyć.

Zeznanie podatkowe

Podatnicy podatku sÄ… obowiÄ…zani zÅ‚ożyć, w terminie miesiÄ…ca od dnia powstania obowiÄ…zku podatkowego, wÅ‚aÅ›ciwemu naczelnikowi urzÄ™du skarbowego zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majÄ…tkowych wedÅ‚ug ustalonego wzoru. Do zeznania podatkowego doÅ‚Ä…cza siÄ™ dokumenty majÄ…ce wpÅ‚yw na okreÅ›lenie podstawy opodatkowania. 

W przypadku nabycia rzeczy lub praw majÄ…tkowych niewykazanych w zeznaniu podatkowym, podatnik jest obowiÄ…zany do zÅ‚ożenia korekty zeznania podatkowego organowi, któremu zÅ‚ożono zeznanie podatkowe, w terminie 14 dni od dnia, w którym dowiedziaÅ‚ siÄ™ o ich nabyciu.

Podatnicy podatku od spadków i darowizn obowiÄ…zani sÄ… doÅ‚Ä…czyć do zeznania dokumenty majÄ…ce wpÅ‚yw na okreÅ›lenie podstawy opodatkowania potwierdzajÄ…ce:

• nabycie rzeczy lub praw majÄ…tkowych, w szczególnoÅ›ci: orzeczenie sÄ…du, testament, umowÄ™, ugodÄ™, zaÅ›wiadczenie banku o nabyciu praw do wkÅ‚adu oszczÄ™dnoÅ›ciowego na podstawie dyspozycji wkÅ‚adcy lub zaÅ›wiadczenie towarzystwa funduszy inwestycyjnych o nabyciu jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego Å›mierci; 
• posiadanie przez zbywcÄ™ tytuÅ‚u prawnego do rzeczy lub praw majÄ…tkowych wymienionych w zeznaniu, w szczególnoÅ›ci: wypis z ksiÄ™gi wieczystej, umowÄ™ sprzedaży, zaÅ›wiadczenie spóÅ‚dzielni mieszkaniowej; 
• istnienie dÅ‚ugów i ciężarów, obciążajÄ…cych nabyte rzeczy lub prawa majÄ…tkowe, a przy nabyciu w drodze zasiedzenia poniesienie nakÅ‚adów na rzecz przez nabywcÄ™ podczas biegu zasiedzenia, w szczególnoÅ›ci: faktury dotyczÄ…ce kosztów ostatniej choroby oraz pogrzebu spadkodawcy, wypis z ksiÄ™gi wieczystej potwierdzajÄ…cy obciążenie nieruchomoÅ›ci hipotekÄ…, zaÅ›wiadczenie spóÅ‚dzielni mieszkaniowej potwierdzajÄ…ce istnienie dÅ‚ugów zwiÄ…zanych ze spóÅ‚dzielczymi prawami do lokali, zaÅ›wiadczenie o zastawie sÄ…dowym, faktury dokumentujÄ…ce poniesienie nakÅ‚adów na rzecz przez nabywcÄ™ podczas biegu zasiedzenia.

W przypadku nabycia udziaÅ‚ów we wspóÅ‚wÅ‚asnoÅ›ci rzeczy lub w prawie majÄ…tkowym przez kilku podatników, mogÄ… oni zÅ‚ożyć wspólne zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majÄ…tkowych. W przypadku tym zeznanie podatkowe skÅ‚ada siÄ™ wraz z informacjÄ… o pozostaÅ‚ych podatnikach.

Gdzie zlożyć zeznanie

WÅ‚aÅ›ciwość miejscowÄ… organów podatkowych w sprawach podatku od spadku ustala siÄ™:

• jeżeli przedmiotem nabycia jest nieruchomość, użytkowanie wieczyste, spóÅ‚dzielcze wÅ‚asnoÅ›ciowe prawo do lokalu mieszkalnego, spóÅ‚dzielcze prawo do lokalu użytkowego, prawo do domu jednorodzinnego w spóÅ‚dzielni mieszkaniowej, prawo do wkÅ‚adu mieszkaniowego w spóÅ‚dzielni mieszkaniowej, nieodpÅ‚atne użytkowanie nieruchomoÅ›ci lub sÅ‚użebność, a nieruchomoÅ›ci sÄ… poÅ‚ożone w terytorialnym zasiÄ™gu dziaÅ‚ania jednego naczelnika urzÄ™du skarbowego - wedÅ‚ug miejsca poÅ‚ożenia nieruchomoÅ›ci;
• jeżeli przedmiotem nabycia jest nieruchomość lub prawa majÄ…tkowe wymienione wyżej i jednoczeÅ›nie inne prawa majÄ…tkowe lub rzeczy ruchome, a nieruchomoÅ›ci sÄ… poÅ‚ożone w terytorialnym zasiÄ™gu dziaÅ‚ania jednego naczelnika urzÄ™du skarbowego - wedÅ‚ug miejsca poÅ‚ożenia nieruchomoÅ›ci;
• w przypadkach innych niż wymienione wyżej - wedÅ‚ug ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a w przypadku braku takiego miejsca - wedÅ‚ug ostatniego miejsca jego pobytu.