Ulga na krew

Już od czterech lat podatnik ma prawo odliczyć od dochodu darowizny przekazane na cele krwiodawstwa. Teoretycznie honorowy krwiodawca w zależności od płci mógłby odliczyć maksymalnie 3601 zł (mężczyzna) i 3484 zł (kobieta). Należy jednak pamiętać, że wysokość ulgi nie może przekroczyć 6% dochodu.

Wysokość ulgi zależy od ilości oddanej krwi i osocza. Mężczyzna w ciągu roku może oddać maksymalnie 2,7 l krwi, a kobieta 1,8 l. Osocza można oddać więcej, bo aż 25 litrów. Krew nie jest przedmiotem w rozumieniu prawa cywilnego, ale Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2004 roku (Dz.U. 2007 nr 214 poz. 1582) ustanawia należny za nią ekwiwalent.

Ulga czy darowizna

Tak naprawdę mówimy tu o darowiźnie krwi. Ulga nie będzie bowiem przysługiwała podatnikowi, który odpłatnie przekaże krew (sprzeda ją). Tylko darowizna krwi określonemu podmiotowi pozwala na stosowanie odliczenia.

Ulga jest jedną z ulg z tytułu darowizn, zatem limity kwotowe rozpatruje się w jej przypadku łącznie z darowizną na cele kultu religijnego oraz darowiznami na rzecz pożytku publicznego.

Tym samym łączny limit wszystkich tych darowizn (ich suma) w roku podatkowym nie może przekroczyć wartości 6% dochodu podatnika.

Cena krwi, wysokość ulgi

Ulga przysługuje z tytułu darowizny krwi. Jednak ilekroć mowa jest o krwi bez bliższego określenia - należy przez to rozumieć również osocze i inne składniki krwi.

Teoretycznie 1 litr krwi wyceniony został na 130 złotych, a litr osocza na 170 złotych (zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2004 r. Dz.U. 2004 nr 263 poz. 2625). Jednak urzędy skarbowe nie rozróżniają osobnej ceny na osocze i krew, w związku z czym na jedno i drugie obowiązuje ta sama wartość ulgi – 130 zł za litr. Dla celów ulgi, nie należy stosować ekwiwalentu za szczególnie rzadkie grupy krwi lub osocza – jedynie podstawowy ekwiwalent – 1l = 130 zł.

By podatnik mógł odliczyć sobie maksymalną ulgę, musi mieć dochód nie niższy niż 60.017 zł. W przeciwnym wypadku wysokość ulgi przekroczy limit 6% dochodu (zakładam, że podatnik nie korzysta z odliczeń z tytułu innych darowizn). Na przykład: Kowalski osiągnął dochód rzędu 12.000 zł. W ciągu roku oddał maksymalną ilość krwi i osocza, ale 6% jego dochodu to 720 zł, zatem będzie to kwota maksymalnej ulgi.

Płatność ze strony jednostki krwiodawstwa eliminuje prawo do ulgi – w zakresie tej płatności.

Uwaga: przekazywane w związku z oddaniem krwi nieodpłatnie soki i czekolady nie są płatnością za krew.

Na czyją rzecz darowizna krwi

Nie można przekazać krwi bezpośrednio osobie – darowizna musi być wykonana zgodnie z ustawą o publicznej służbie krwi (dokonana musi być przez honorowego dawcę czyli osobę, która oddała bezpłatnie krew i została zarejestrowana w jednostce organizacyjnej publicznej służby krwi).

Nie podlegają odliczeniu darowizny poniesione na rzecz:

1. osób fizycznych;
2. osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, prowadzących działalność gospodarczą polegającą na wytwarzaniu wyrobów przemysłu elektronicznego, paliwowego, tytoniowego, spirytusowego, winiarskiego, piwowarskiego, a także pozostałych wyrobów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 1,5 % oraz wyrobów z metali szlachetnych albo z udziałem tych metali, lub handlu tymi wyrobami.

Zatem w celu skorzystania z ulgi, darowizny muszą być uczynione na rzecz publicznej służby krwi przez honorowego dawcę krwi.

Uwaga: Wyjazd za granicę (np. do Niemiec) i oddanie tam krwi, czy też przekazanie jej przedsiębiorcy-pośrednikowi w Polsce, darowizna krwi bezpośrednio potrzebującemu, bez pośrednictwa publicznej służby krwi nie upoważnia do ulgi.

Uwaga: Możliwa jest ulga na krew na konkretną osobę, jeśli darowizny dokonuje się za pośrednictwem publicznej służby krwi. Przekazywanie krwi np. na operację bliskiego korzysta wówczas z prawa do ulgi podatkowej.

Niezbędne dokumenty

Od rozliczenia za ten rok (2011 składanego w 2012 r.) nie ma obowiązku posiadania oświadczenia stacji krwiodawstwa o przyjęciu darowizny. Wystarczające jest jedno zaświadczenie jednostki organizacyjnej realizującej zadania w zakresie pobierania krwi o ilości bezpłatnie oddanej krwi lub jej składników przez krwiodawcę. Od rozliczenia za rok 2011 nie będzie konieczne, by stacja krwiodawstwa wskazywała wartość ekwiwalentu za krew.

Gdzie ujmujemy ulgę?

Ulgę na krew ujmuje się w zeznaniu rocznym w załączniku PIT/O (należy w nim ująć kwotę przekazanej darowizny, kwotę dokonanego odliczenia oraz dane pozwalające na identyfikację obdarowanego, w szczególności jego nazwę i adres).

Odpowiednie rubryki znajdują się w formularzach PIT-37, PIT-36 oraz PIT-28. Należy przy tym pamiętać, że pierwsze dwa należy złożyć do 30 kwietnia 2012 r., a PIT-28 do 31 stycznia 2012 r.

Konieczne jest dołączenie do zeznania załącznika PIT/O, w którym wykazuje się kwotę odliczenia w ramach darowizny krwi oraz dane obdarowanego. W praktyce nie ma znaczenia, czy darowiznę odliczymy od dochodu, czy jak w przypadku ryczałtowców od przychodu. Ważne, by tej samej ulgi nie odliczyć dwukrotnie.

Podatek liniowy, karta podatkowa

W przypadku rozliczających się na powyższych zasadach prawo do ulgi nie przysługuje.

Współautorzy:
Łukasz Piechowiak
Piotr Szulczewski
analitycy Bankier.pl Firma i podatki