PIT-y roczne 2014
Pomoc eksperta

Ulgi i odliczenia

Darowizny na cele kościelne

Darowizny przekazywane na działalność kościołów powinno się podzielić na dwie zasadnicze grupy. Zarówno jedna, jak i druga z nich pozwala na ulgi podatkowe, niemniej ich górna wartość zależy od rodzaju i charakteru uczynionej darowizny.

Darowizny na Kościół mogą dotyczyć różnych celów. Odliczenie od dochodu dotyczy jednak wyłącznie darowizn:

  • na cele kultu religijnego (potocznie – na Kościół),
  • na cele charytatywno-opiekuńcze Kościoła Katolickiego (lub innych kościołów uprawnionych na podstawie umów).

Dokonując darowizny należy zwracać uwagę nie tylko na to, z której z ulg podatkowych zamierza się korzystać, ale również, czy poniesione wydatki i otrzymane darowizny zostały prawidłowo udokumentowane.

Uwaga! 0,5% podatku na Kościół

Planowane jest wprowadzenie w miejsce funduszu kościelnego – możliwości, by przekazać 0,5% podatku z własnej deklaracji na wybrany Kościół. Podatnik będzie tego dokonywał na takiej samej zasadzie, co obecnie przekazania 1% na rzecz wybranej organizacji pożytku publicznego. W zeznaniu za rok 2014 nie obowiązuje jeszcze możliwość przekazania 0,5% podatku na Kościół (taka możliwość będzie istniała prawdopodobnie od zeznania za rok następny).

Darowizna na cele kultu religijnego

Odliczenie od dochodu przysługuje w wysokości dokonanej darowizny, nie wyżej jednak niż w kwocie stanowiącej 6 % dochodu podatnika. Co ważne 6% darowizn nie może być przekazane na wszystkie cele dobroczynności liczone łącznie, a zatem dla obliczenia 6% dochodów sumuje się darowizny na rzecz krwiodawstwa (w kwocie ekwiwalentu za oddaną krew), kultu religijnego oraz na rzecz organizacji pożytku publicznego. Jeśli łącznie wartość ta przekracza 6% dochodu – odliczeniu podlega maksymalnie właśnie to 6%, nadwyżka nie może być odliczana.

Liczymy 6%

Kwota 6% dochodu dotyczy wszystkich darowizn uczynionych przez podatnika. Zatem łączna wartość darowizn przekazanych na cele:

  • określone w art. 4 ustawy o działalności pożytku publicznego, organizacjom, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 tej ustawy, lub równoważnym organizacjom określonym w przepisach regulujących działalność pożytku publicznego obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, prowadzącym działalność pożytku publicznego w sferze zadań publicznych, realizującym te cele, z zastrzeżeniem ust. 6e,
  • kultu religijnego,
  • krwiodawstwa realizowanego przez honorowych dawców krwi zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi (Dz. U. Nr 106, poz. 681, z późn. zm.22), w wysokości ekwiwalentu pieniężnego za pobraną krew określonego przepisami wydanymi na podstawie art. 11 ust. 2 tej ustawy.
    - nie może przekraczać kwoty stanowiącej 6 % dochodu.

Uwaga!

Do sumy tej nie wlicza się darowizn na cele charytatywno – opiekuńcze kościoła. Decydującym będzie zatem cel przekazanej darowizny.

Odrębnie traktujemy przelewy na Kościół – na cele kultu religijnego, a odrębnie darowizny na cele charytatywno – opiekuńcze realizowane przez Kościół. Tych drugich nie ujmuje się w limicie 6% dochodów.

Do limitu nie wlicza się również 1% podatku przekazanego na rzecz organizacji pożytku publicznego.

Ile można zyskać?

Zależne jest to od dochodów podatnika oraz kwoty darowizny. Założyć można jednak, że przy najwyższym limicie darowizny, czyli 6% dochodu, o tyle właśnie obniżymy podstawę opodatkowania (czyli nasz dochód po wcześniejszym odliczeniu od nich kosztów uzyskania). W konsekwencji nasz podatek obliczany według pierwszego stopnia skali (18%) może obniżyć się maksymalnie o kwotę 18% z 6% dochodu danej osoby (dochód to kwota brutto wynagrodzenia po obniżeniu jej o koszty uzyskania przychodów; w celu obliczenia dochodu nie podlegają odliczeniu ulgi oraz składki ZUS.

Przy założeniu zatem, że po odliczeniu kosztów uzyskania przychodu podatnikowi zostanie dochód 85.528 zł, to bez ulgi zapłaci on 14.839 zł. Jeżeli skorzysta on z ulgi, to przy założeniu, że jego przychód roczny wyniósł 100 664,04 zł i poniósł standardowe koszty z umowy o pracę 1335 zł., to ustali on dochód (przychód – koszty) = 99 329,04 zł. Maksymalna darowizna mogłaby wynieść zatem 6% tej kwoty czyli 5959,74 zł co daje kwotę:

100 664,04 – 1335 (koszty uzyskania przychodu) - 13 801,04 (składki ZUS) – 5959,74 = 79 568 zł

Podatek do zapłaty po zaokrągleniu wyniesie 18% tej kwoty czyli 13 776 zł. Faktyczny zysk podatnika wyniesie zatem 1063 zł.

Darowizna na cele charytatywno-opiekuńcze

Innym rodzajem ulgi jest darowizna na kościół, ale nie na cele kultu, lecz charytatywno-opiekuńcze kościołów. Darowizny dokonane na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą są wyłączone z podstawy opodatkowania darczyńców podatkiem dochodowym i podatkiem wyrównawczym. Takie darowizny mogą być odliczane w całej wartości, nawet do 100% osiągniętego dochodu.

A zatem:

Przelew: „na budowę kościoła” będzie darowizną na cele kultu religijnego – stosuje się ograniczenie do 6% dochodu, przelew „na utrzymanie kościelnego ośrodka pomocy bezdomnym” będzie darowizną na cele charytatywno-opiekuńcze kościoła. Powyższego limitu nie stosuje się.

Prawo odliczania kwot na cele charytatywno – opiekuńcze wynika nie z ustawy o podatku dochodowym, ale z art. 55 ust. 7 ustawy z dnia 17.05.1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. 1989, nr 29, poz. 154 ze zm.)

Darowizny na cele charytatywno - opiekuńcze mogą być rozliczane w zeznaniu podatkowym, jeżeli przekazano je na rzecz:

  • Kościoła Katolickiego,
  • Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego,
  • Kościołu Ewangelicko-Augsburskiego,
  • Kościołu Ewangelicko-Reformowanego,
  • Kościół Ewangelicko-Metodystyczny,
  • Kościół Chrześcijan Baptystów,
  • Kościół Adwentystów Dnia Siódmego,
  • Kościół Polskokatolicki,
  • Kościół Katolicki Mariawitów,
  • Kościół Starokatolicki Mariawitów,
  • Kościół Zielonoświątkowy.

Darowizny w pieniądzu i w naturze

Przekazana darowizna nie musi wpływać wyłącznie w pieniądzu. Darowizną na cele kultu religijnego może być również świadczenie w naturze, np. paleta cegieł na budowę kościoła. Jeżeli przedmiotem darowizny są towary opodatkowane podatkiem od towarów i usług, za kwotę darowizny uważa się wartość towaru wraz z podatkiem od towarów i usług, w części przekraczającej kwotę podatku naliczonego, którą podatnik ma prawo odliczyć zgodnie z przepisami o podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej darowizny. Nie oznacza to, że wartość darowizny to cena brutto, a jedynie cenę netto podwyższa nadwyżka VAT, której nie da się odliczyć w działalności podatnika. Wartość darowizny ustala się według umowy darowizny, przy czym wartość ta nie może odbiegać od cen rynkowych. W przeciwnym wypadku Urząd Skarbowy skoryguje cenę ustaloną przez strony umowy darowizny.

Wymagane dokumenty

Podatnik dokonujący darowizny na cele kultu religijnego ma obowiązek wykazać darowiznę w deklaracji podatkowej wskazując:

  • wartość darowizny,
  • wartość odliczenia oraz
  • dane identyfikujące obdarowanego, w szczególności jego nazwę i adres.

Powyższe dane wpisujemy do załącznika – PIT/O – w części D. Do deklaracji nie trzeba załączać dowodu wpłaty lub umowy darowizny ze wskazaniem wartości przekazanych nieodpłatnie towarów, udostępnić je należy w przypadku wezwania ze strony Urzędu Skarbowego.

Natomiast darczyńca:

  • przekazujący pieniądze – musi posiadać dowód wpłaty na rachunek bankowy obdarowanego,
  • darujący inne rzeczy - musi posiadać dowód, z którego wynikają dane identyfikujące darczyńcę (jego dane personalne i adresowe) oraz wartość przekazanej darowizny (zgodna z umową darowizny, nie odbiegająca od wartości rynkowej), a także oświadczenie obdarowanego o przyjęciu darowizny (warto by była ona uczyniona w formie pisemnej z podpisem reprezentanta Kościoła, który poświadcza przyjęcie darowizny) - w przypadku darowizny innej niż pieniężna.

Uwaga!

Do roku 2010 nie było konieczności umieszczania na dokumencie darowizny danych darczyńcy, wystarczyło jego oświadczenie o uczynieniu darowizny (w praktyce – podpis pod aktem darowizny). Obecnie dane personalne darczyńcy są elementem obowiązkowym.

Uwaga!

Wszystkie dane powinny wynikać z jednego dowodu, a nie z wielu. Nie stosuje się zatem odrębnie umowy darowizny i odrębnie oświadczenia o jej przyjęciu. Zapis ustawy brzmi, że dane powinny być wykazane w jednym dowodzie a nie w kilku. Warto zatem zadbać, by oświadczenie obdarowanego znalazło się na tym samym dokumencie, z którego wynika wartość przekazanej darowizny.

W przypadku darowizn na działalność charytatywno-opiekuńczą Kościoła Katolickiego kwota równa darowiźnie jest zwolniona z opodatkowania u darczyńcy, jeżeli kościelna osoba prawna przedstawi darczyńcy pokwitowanie odbioru oraz - w okresie dwóch lat od dnia przekazania darowizny - sprawozdanie o przeznaczeniu jej na tę działalność. Poza tymi dwoma dokumentami darczyńca musi mieć dokument potwierdzające uczynienie darowizny - korzystający z ulgi

  • darujący pieniądze – musi posiadać dowód wpłaty na rachunek bankowy obdarowanego,
  • darujący inne rzeczy - musi posiadać dowód, z którego wynikają dane identyfikujące darczyńcę (jego dane personalne i adresowe) oraz wartość przekazanej darowizny (zgodna z umową darowizny, nie odbiegająca od wartości rynkowej), a także oświadczenie obdarowanego o przyjęciu darowizny (warto by była ona uczyniona w formie pisemnej z podpisem reprezentanta Kościoła, który poświadcza przyjęcie darowizny) - w przypadku darowizny innej niż pieniężna.

W tym przypadku jednak również należy wykazać darowiznę w deklaracji podatkowej wskazując wartość darowizny, wartość odliczenia oraz dane identyfikujące obdarowanego, w szczególności jego nazwę i adres (załącznik PIT-O, część D oraz dane w deklaracji rocznej).

Oczywiście sprawozdania oraz pokwitowania nie dostarcza się łącznie z PIT-O i deklaracją roczną, są one konieczne w razie kontroli podatkowej. Zakres danych koniecznych do wykazania w sprawozdaniu nie został ustalony ustawowo. Ważne jest, by sprawozdanie obrazowało, że kwota darowizny spełniła cel w niej zastrzeżony, zatem by była wykorzystana na cele charytatywno – opiekuńcze, przy czym ważny jest zakres faktycznie wykonanych zadań, podjętych czynności itp. Ogólne wskazanie celu, na jaki przeznaczono darowiznę, przez podanie - na cele charytatywno-opiekuńcze - nie spełnia wymogów ustawy, gdyż nie stanowi sprawozdania (por. wyrok NSA z dnia 29 października 2003 r., sygn. akt SA/Bd 2181/03).

Zwrot darowizny

Zwrot darowizny powoduje konieczność zgłoszenia tego faktu Urzędowi Skarbowemu. Obdarowany obowiązany jest przekazać tę informację Urzędowi Skarbowemu w terminie miesiąca od dnia dokonania zwrotu.

Jeżeli podatnik, obliczając podatek należny, dokonał odliczeń darowizn a następnie otrzymał zwrot odliczonych kwot (w całości lub w części), w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym otrzymał ten zwrot, dolicza odpowiednio kwoty poprzednio odliczone.

Piotr Szulczewski
Analityk Bankier.pl Firma i Podatki

  • data utworzenia: 23-07-2014
  • data modyfikacji: 14-08-2014

Komentarze

Brak komentarzy
Dodaj swój komentarz
Drukuj