18.01 Najkorzystniejszy wybór formy opodatkowania

Åšroda 20 stycznia 2010 roku to ostatni dzieÅ„, gdy osoby, które w tym roku rozpoczęły dziaÅ‚alność lub uzyskajÄ… przychody z najmu i dzierżawy, muszÄ… zÅ‚ożyć w urzÄ™dzie skarbowym oÅ›wiadczenie o wyborze formy opodatkowania. MogÄ… wybierać pomiÄ™dzy zasadami ogólnymi, czyli skala PIT, liniowym 19-proc. PIT, formami zryczaÅ‚towanymi, czyli ryczaÅ‚t od przychodów ewidencjonowanych lub karta podatkowa. Również ci podatnicy, którzy chcÄ… zmienić sposób opodatkowania, np. z zasad ogólnych na ryczaÅ‚t od przychodów ewidencjonowanych, majÄ… czas na zmiany do 20 stycznia 2010 r.

Wybór metody opodatkowania dotyczy zarówno przedsiÄ™biorców, jak i osób pracujÄ…cych na etacie.

Nie wchodzÄ…c jeszcze w problematykÄ™ formy opodatkowania zaznaczmy, że już samo sformuÅ‚owanie umowy może bowiem przyczynić siÄ™ do oszczÄ™dnoÅ›ci podatkowych. PrzykÅ‚adowo, nauczyciel lub wykÅ‚adowca, może rozliczać podwyższone, 50% koszty uzyskania z tytuÅ‚u prowadzenia zajęć autorskich. Przygotowanie i wygÅ‚oszenie autorskiego wykÅ‚adu przez jego autora wedÅ‚ug autorskiego,  opracowanego indywidualnie i twórczo przez wykÅ‚adowcÄ™ (prelegenta) konspektu stanowi przejaw dziaÅ‚alnoÅ›ci twórczej o indywidualnym charakterze. Możliwe jest zawarcie umowy o dzieÅ‚o i zastosowanie 50% kosztów uzyskania przychodów w zwiÄ…zku z korzystaniem przez twórcÄ™ z praw autorskich. Potwierdza to interpretacja Izby Skarbowej w GdaÅ„sku z 23 grudnia 2003 r. (sygn. akt BI/005/0639/03), (Odpowiedź nr 28117).

Zastanowić warto się zatem, jaki rodzaj umowy zawrzeć z pracodawcą. W przypadku umowy o pracę, niezależnie od wymiaru czasu pracy, koszty ustala się ryczałtowo. Aktualną kwotę można sprawdzić zawsze na naszej stronie (tutaj), przy czym obecnie:

• nie mogÄ… przekroczyć Å‚Ä…cznie 2.002 zÅ‚ 05 gr za rok podatkowy, w przypadku gdy podatnik uzyskuje przychody równoczeÅ›nie z tytuÅ‚u wiÄ™cej niż jednego stosunku sÅ‚użbowego, stosunku pracy, spóÅ‚dzielczego stosunku pracy oraz pracy nakÅ‚adczej;
• nie mogÄ… przekroczyć Å‚Ä…cznie 2.502 zÅ‚ 56 gr za rok podatkowy, w przypadku gdy podatnik uzyskuje przychody równoczeÅ›nie z tytuÅ‚u wiÄ™cej niż jednego stosunku sÅ‚użbowego, stosunku pracy, spóÅ‚dzielczego stosunku pracy oraz pracy nakÅ‚adczej, a miejsce staÅ‚ego lub czasowego zamieszkania podatnika jest poÅ‚ożone poza miejscowoÅ›ciÄ…, w której znajduje siÄ™ zakÅ‚ad pracy, a podatnik nie uzyskuje dodatku za rozÅ‚Ä…kÄ™ (Odpowiedź nr 28110).
W przypadku zlecenia natomiast koszty te wynoszÄ… 20% przychodu. Koszty oblicza siÄ™ w przypadku umów zlecenia od przychodu pomniejszonego o potrÄ…cone przez pÅ‚atnika w danym miesiÄ…cu skÅ‚adki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, których podstawÄ™ wymiaru stanowi ten przychód (Odpowiedź nr 22406).

W powyższych przypadkach wybór formy opodatkowania w roku podatkowym jest pÅ‚ynny, możliwe sÄ… zmiany, wypowiedzenia i zawieranie innych umów. PrzykÅ‚adowo, przejÅ›cie z umowy o pracÄ™ na umowÄ™ zlecenie nie jest zależne od okresu przerwy miÄ™dzy umowami. Możliwe jest bezpoÅ›rednie zawarcie kolejnej umowy zlecenia. Istotne jest jedynie by warunki umowy daÅ‚o siÄ™ okreÅ›lić jako dotyczÄ…ce umowy zlecenie a nie umowy o pracÄ™ (Odpowiedź nr 22212).

Inaczej jest natomiast w przypadku przedsiÄ™biorców. Ci rezygnujÄ…c z opodatkowania wedÅ‚ug skali majÄ… do wyboru ryczaÅ‚t ewidencjonowany, podatek liniowy lub kartÄ™ podatkowÄ….

PrzejÅ›cie na ryczaÅ‚t z podatku liniowego lub z rozliczenia na podstawie skali podatkowej jest możliwe o ile podatnik zÅ‚oży oÅ›wiadczenie o wyborze formy zryczaÅ‚towanej nie później niż do dnia 20 stycznia roku podatkowego. Dodatkowym zaÅ‚ożeniem jest, że podatnik uzyskaÅ‚ w poprzednim roku przychody z dziaÅ‚alnoÅ›ci, prowadzonej wyÅ‚Ä…cznie samodzielnie (lub w formie spóÅ‚ki), w wysokoÅ›ci nie przekraczajÄ…cej 150.000 euro - przy czym kwoty wyrażone w euro przelicza siÄ™ na walutÄ™ polskÄ… wedÅ‚ug Å›redniego kursu euro ogÅ‚aszanego przez Narodowy Bank Polski, obowiÄ…zujÄ…cego w dniu 1 października roku poprzedzajÄ…cego rok podatkowy. W roku 2010 limit ten po przeliczeniu wynosi 633.420 zÅ‚, a kurs euro z 1.10.2009 r. - 4,2228 zÅ‚. Aktualne wskaźniki można zawsze pobrać ze strony: http://www.wskazniki.pit.pl/, (Odpowiedź nr 27975).

Jeżeli podatnik zÅ‚oży zgÅ‚oszenie, a do zasad opodatkowania ryczaÅ‚tem nie miaÅ‚ prawa od poczÄ…tku, to kontynuuje poprzednie zasady opodatkowania (oÅ›wiadczenie byÅ‚o bezskuteczne). Jeżeli jednak utraciÅ‚ prawo do ryczaÅ‚tu (np. wykonali czynność wyÅ‚Ä…czajÄ…cÄ… ryczaÅ‚t), nawet już 1 stycznia, powraca do zasad ogólnych, odpowiedź nr 27041.

Dodajmy, że zgÅ‚oszenia opodatkowania na zasadzie ryczaÅ‚tu należy dokonać zarówno przy rozliczaniu dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej, jak i najmu prywatnego.

Podobnie, możliwy jest powrót z ryczaÅ‚tu do zasad ogólnych. W zwiÄ…zku z przejÅ›ciem na zasady ogólne trzeba przede wszystkim dokonać rezygnacji z zasad ryczaÅ‚towych opodatkowania.

Konieczne jest również zaÅ‚ożenie ewidencji Å›rodków trwaÅ‚ych (w miejsce wykazu Å›rodków trwaÅ‚ych).W razie zmiany formy opodatkowania podatnicy, zakÅ‚adajÄ…c ewidencjÄ™ Å›rodków trwaÅ‚ych uwzglÄ™dniajÄ… w niej odpisy amortyzacyjne przypadajÄ…ce za okres opodatkowania w formie zryczaÅ‚towanego podatku dochodowego.

ObowiÄ…zkiem podatnika jest również sporzÄ…dzenie spisu z natury na dzieÅ„ 1 stycznia roku podatkowego, który podlega wpisaniu do KPiR na dzieÅ„ 1 stycznia roku podatkowego (bÄ™dzie to wiÄ™c remanent poczÄ…tkowy, z dnia zaÅ‚ożenia KPiR). W zakresie ryczaÅ‚towej formy opodatkowania podatnik dodatkowo dokonuje spisu z natury na koniec każdego roku podatkowego.

Wpisane do spisu z natury skÅ‚adniki majÄ…tku zostanÄ… nastÄ™pnie ujÄ™te podatkowo - spis podlega wycenie wedÅ‚ug cen zakupu albo wedÅ‚ug cen rynkowych z dnia sporzÄ…dzenia spisu, jeżeli sÄ… one niższe od cen zakupu, a także gdy nie jest możliwe ustalenie ceny zakupu. Ich wartoÅ›c zostanie zatem ujÄ™ta jako koszt podatkowy, a przychód - wystapi albo w roku podatkowym albo ponownie bedÄ… ujÄ™te w spisie z natury na koniec roku podatkowego. U podatników osiÄ…gajÄ…cych dochody z dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej i prowadzÄ…cych ksiÄ™gi przychodów i rozchodów dochodem z dziaÅ‚alnoÅ›ci jest różnica pomiÄ™dzy przychodem, a kosztami uzyskania powiÄ™kszona o różnicÄ™ pomiÄ™dzy wartoÅ›ciÄ… remanentu koÅ„cowego i poczÄ…tkowego towarów handlowych, materiaÅ‚ów (surowców) podstawowych i pomocniczych, póÅ‚wyrobów, wyrobów gotowych, braków i odpadków, jeżeli wartość remanentu koÅ„cowego jest wyższa niż wartość remanentu poczÄ…tkowego, lub pomniejszona o różnicÄ™ pomiÄ™dzy wartoÅ›ciÄ… remanentu poczÄ…tkowego i koÅ„cowego, jeżeli wartość remanentu poczÄ…tkowego jest wyższa (Odpowiedź nr 27241).

W trakcie roku możliwe jest przejÅ›cie z podatku liniowego na zasady ogólne. Jeżeli bowiem podatnik, który wybraÅ‚ opodatkowanie liniowe uzyska z dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej prowadzonej samodzielnie lub z tytuÅ‚u prawa do udziaÅ‚u w zysku spóÅ‚ki niemajÄ…cej osobowoÅ›ci prawnej przychody ze Å›wiadczenia usÅ‚ug na rzecz byÅ‚ego lub obecnego pracodawcy, odpowiadajÄ…cych czynnoÅ›ciom, które podatnik lub co najmniej jeden ze wspólników:

• wykonywaÅ‚ w roku poprzedzajÄ…cym rok podatkowy, lub
• wykonywaÅ‚ lub wykonuje w roku podatkowym

- w ramach stosunku pracy lub spóÅ‚dzielczego stosunku pracy, podatnik ten traci w roku podatkowym prawo do opodatkowania w sposób liniowy i jest obowiÄ…zany do wpÅ‚acenia zaliczek od dochodu osiÄ…gniÄ™tego od poczÄ…tku roku, obliczonych przy zastosowaniu skali podatkowej oraz odsetek za zwÅ‚okÄ™ od zalegÅ‚oÅ›ci z tytuÅ‚u tych zaliczek (Odpowiedź nr 25361).

Wreszcie możliwe jest również opodatkowanie podatkiem liniowym – 19% dochodu. Wybór podatku liniowego nastÄ™puje poprzez pisemne zÅ‚ożenie oÅ›wiadczenia o wyborze tej formy, co należy uczynić do 20 stycznia roku podatkowego (Odpowiedź nr 12862).

powrót do listy aktualnościPorównanie form opodatkowania