Brak pieniÄ™dzy powoduje, że wiele osób musi porzucić marzenia o wÅ‚asnej firmie. Banki nie sÄ… zainteresowane kredytowaniem dopiero co powstajÄ…cych przedsiÄ™biorstw, a i rodzina, gdy przychodzi do pożyczenia pieniÄ™dzy, nagle zaczyna wÄ…tpić w nasz sukces. Do kogo wiÄ™c siÄ™ udać, aby sen o wÅ‚asnej firmie siÄ™ speÅ‚niÅ‚? WyjÅ›ciem w tej sytuacji mogÄ… być pożyczki spoÅ‚ecznoÅ›ciowe.
Masz nadmiar gotówki? Udziel koledze pożyczki
Idea pożyczek społecznościowych polega na tym, że w sektor pożyczek
i inwestycji przenosi siÄ™ biznesowy model aukcji internetowych. Podmiot, który potrzebuje finansowania, tworzy swój projekt inwestycyjny, okreÅ›la w nim kwotÄ™, którÄ… chce pożyczyć oraz cel, na jaki potrzebuje tych Å›rodków. Wyznacza także czas spÅ‚aty oraz propozycjÄ™ odsetek dla potencjalnego pożyczkodawcy. Jeżeli oferta bÄ™dzie atrakcyjna, do pożyczkobiorcy zgÅ‚oszÄ… siÄ™ potencjalni pożyczkodawcy. CaÅ‚y proces aukcyjny odbywa siÄ™ poprzez serwisy internetowe. W Polsce funkcjonujÄ…: Finansowo.pl, Kokos.pl, Nachwilke.pl, Zakra.pl. NiedÅ‚ugo pojawić siÄ™ ma kolejny serwis – DajPo.pl.
- Z zaÅ‚ożenia serwisy social lending miaÅ‚y poÅ›redniczyć w przepÅ‚ywie pieniÄ™dzy miÄ™dzy osobami potrzebujÄ…cymi gotówki a tymi, które jÄ… majÄ… w niewielkim nawet nadmiarze, aby pomóc tym pierwszym wyjść z nÄ™dzy. Ojcem idei jest Muhammad Yunus, laureat Pokojowej Nagrody Nobla w 2006 r. W Polsce idea zostaÅ‚a trochÄ™ wypaczona albo po prostu nie doroÅ›liÅ›my do prawdziwego social lendingu. Polski rynek SL trapiony jest wieloma kÅ‚opotami. Może to dlatego, że jest jeszcze zbyt mÅ‚ody, a może dlatego, że jest kryzys. PrzyczynÄ… może być także fakt, że nie ma jeszcze na tym rynku ludzi bogatych pożyczajÄ…cych dla idei, a polskie prawo umożliwia okradanie pożyczkodawców w jego majestacie – mówi RafaÅ‚ SkarżyÅ„ski, który prowadzi blog na temat social lending dobranowina.biz.

Jak pożyczyć w serwisie social lending?
Aby rozpocząć aktywność w którymkolwiek serwisie SL (social lending), musimy zaÅ‚ożyć konto i poddać siÄ™ pÅ‚atnej weryfikacji. W zależnoÅ›ci od portalu, zakres sprawdzenia przyszÅ‚ego pożyczkobiorcy oraz koszt przeprowadzenia weryfikacji jest różny. Gdy już zdecydujemy siÄ™ na wziÄ™cie pożyczki na takim portalu, skÅ‚adamy swojÄ… ofertÄ™. OkreÅ›lamy w niej kwotÄ™ pożyczki, oprocentowanie, jakie jesteÅ›my w stanie zaakceptować, oraz cel, na jaki potrzebne nam sÄ… fundusze. Informujemy także potencjalnych inwestorów o naszych możliwoÅ›ciach finansowych, zarobkach itp. Pożyczkodawcy, którzy nam zaufajÄ…, wpÅ‚acajÄ… na serwis kwotÄ™, która jest częściÄ… naszej pożyczki. Zgodnie z regulaminami takich serwisów jeden pożyczkodawca nie może nam pożyczyć wiÄ™cej niż okreÅ›lony przez serwis limit.
NastÄ™pnie serwis łączy wpÅ‚acone Å›rodki od różnych inwestorów i tworzy dla nas pożyczkÄ™. Ważne jest, że pożyczkodawca ma wpÅ‚yw na to, komu udziela pożyczki, oraz ma możliwość podzielenia swojej inwestycji pomiÄ™dzy wielu pożyczkobiorców. W ten sposób dywersyfikowane jest m.in. ryzyko inwestycji.
Przy tego typu transakcjach, po przekroczeniu progu pożyczki 5 tys. zÅ‚ u jednego inwestora lub osiÄ…gniÄ™ciu ogólnej kwoty 25 tys. zÅ‚ u wielu pożyczkodawców w ciÄ…gu trzech lat, pożyczkobiorca musi zapÅ‚acić 2 proc. podatku od czynnoÅ›ci cywilnoprawnych. Im dÅ‚użej jednak uczestniczy w aukcjach i regularnie spÅ‚aca zadÅ‚użenie, tym lepszÄ… ma historiÄ™ kredytowÄ… i może liczyć na to, że inwestorzy pożyczÄ… mu wiÄ™cej pieniÄ™dzy na niższy procent. JeÅ›li ktoÅ› pierwszy raz stara siÄ™ o pożyczkÄ™ przez internet, zwykle musi zaoferować maksymalne oprocentowanie.
Zero biurokracji
Ludzie w serwisach spoÅ‚ecznoÅ›ciowych pożyczajÄ… sobie pieniÄ…dze bez koniecznoÅ›ci spisywania jakichkolwiek umów (umowy sÄ… automatycznie generowane przez serwis na podstawie danych z weryfikacji). Pożyczkobiorcy nie interesuje w tym momencie caÅ‚a biurokracja z tym zwiÄ…zana. Umowa nie musi także mieć wielu zabezpieczeÅ„ ani przechodzić skomplikowanych i niezrozumiaÅ‚ych procedur, jak to bywa przy pozyskiwaniu chociażby dotacji unijnych. W serwisach oferujÄ…cych pożyczki spoÅ‚ecznoÅ›ciowe najczęściej po obu stronach mamy osoby fizyczne. Oznacza to, że w razie jakichkolwiek wÄ…tpliwoÅ›ci i sporów zastosowanie majÄ… przepisy Kodeksu cywilnego.
Wiele serwisów social lending reklamuje siÄ™ tym, że otrzymanie u nich pożyczki jest znacznie pewniejsze i szybsze niż w banku. Pojawia siÄ™ w tym momencie jednak bardzo ważny problem, mianowicie bezpieczeÅ„stwo pożyczkodawców i gwarancja spÅ‚aty zadÅ‚użenia. Niestety podmioty, które oferujÄ… swoje pieniÄ…dze na serwisach nie majÄ… peÅ‚nej gwarancji, że otrzymajÄ… z powrotem swoje pieniÄ…dze wraz z procentem.

Mikroprzedsiębiorcy w serwisach social lending
- Na żadnym portalu nie ma oddzielnych pożyczek dla przedsiÄ™biorców. Swego czasu powstaÅ‚ serwis Centto.pl przeznaczony dla firm, jednak ze wzglÄ™du na wymagania (kwalifikowany podpis elektroniczny) nie wypÅ‚ynÄ…Å‚ na szerokie wody. Natomiast, z tego co wiem, wielu pożyczkobiorców na portalach to mikroprzedsiÄ™biorcy. MyÅ›lÄ™, że pożyczki maÅ‚ym firmom udzielane sÄ… chÄ™tniej. Dlaczego? Ponieważ w wielu przypadkach adres rejestracji firmy to mieszkanie mikroprzedsiÄ™biorcy. Rejestracja firmy w mieszkaniu powoduje, że adres staje siÄ™ jawny i ogólnodostÄ™pny. Wystarczy mieć NIP i koniec - dane można sprawdzić w ogólnodostÄ™pnym rejestrze. A w polskim prawie czÅ‚owiek prowadzÄ…cy dziaÅ‚alność gospodarczÄ… odpowiada caÅ‚ym swoim majÄ…tkiem. ZakÅ‚adajÄ…c nawet upadek firm, można przyjąć, że znajdÄ… siÄ™ chÄ™tni do udzielenia pożyczek social lending mÅ‚odym mikrofirmom, bo potem jest duża szansa, że i tak otrzymajÄ… swoje pieniÄ…dze. Brutalne, ale prawdziwe - wyjaÅ›nia RafaÅ‚ SkarżyÅ„ski.
Problemem jest jednak kwota, którÄ… chce pożyczyć przedsiÄ™biorca. Trzeba mieć dÅ‚ugÄ… historiÄ™ kredytowÄ… w serwisie, aby pożyczyć znacznÄ… sumÄ™ pieniÄ™dzy. Każda kolejna spÅ‚acona pożyczka pozwala na zaciÄ…gniÄ™cie nastÄ™pnej, a po przekroczeniu pewnych progów podnosi siÄ™ limit dostÄ™pnego zadÅ‚użenia. Co tymczasem ma zrobić firma, która dopiero startuje ze swojÄ… dziaÅ‚alnoÅ›ciÄ… i nie ma historii kredytowej i historii dziaÅ‚ania?
- W serwisie social lending maÅ‚a firma może otrzymać dodatkowe wsparcie do poczÄ…tkowej inwestycji pod warunkiem, że maÅ‚y przedsiÄ™biorca wykaże siÄ™ kreatywnoÅ›ciÄ… i dobrym PR-em - pożyczkobiorców chÄ™tnych do wziÄ™cia pożyczki jest wiÄ™cej niż pożyczkodawców. Warto siÄ™ jednak zastanowić, czy to siÄ™ opÅ‚aca. Oprocentowanie pożyczek bankowych to ponad 20 proc. w skali roku. Nie liczyÅ‚em RSSO, ale doliczajÄ…c koszty weryfikacji, wychodzi ponad 25 proc. na serwisie SL. Nie jest to najtaÅ„szy pieniÄ…dz, ale czÄ™sto jedyny do uzyskania – komentuje SkarżyÅ„ski.
Czy rynek social lending jest przyjazny dla mikrofirm?
 |
Z miesiÄ…ca na miesiÄ…c przybywa osób, które sprzedajÄ… przez Internet. Niektórzy z nich handlujÄ… w tajemnicy przed UrzÄ™dem Skarbowym i ZUS. Przeczytaj:
Tak, jestem oszustem! |
Obecnie serwisy pożyczek spoÅ‚ecznoÅ›ciowych nie sÄ… zagrożeniem dla banków. Niemniej coraz wiÄ™cej osób, którym bank odmówiÅ‚ kredytowania, trafia wÅ‚aÅ›nie na takie platformy. Dotyczy to także przedsiÄ™biorców, którzy chcÄ… zaÅ‚ożyć wÅ‚asnÄ… firmÄ™: bank odmówiÅ‚ im kredytu, dotacji natomiast nie dostanÄ…, bo nie speÅ‚niajÄ… jednego z wymogów. W takiej sytuacji biznesmen może starać siÄ™ o pożyczkÄ™ spoÅ‚ecznoÅ›ciowÄ…. Dobrze jest jednak, gdy już wczeÅ›niej taki podmiot korzystaÅ‚ z platformy i ma na niej historiÄ™ kredytowÄ…. Może wówczas negocjować mniejsze oprocentowanie i wiÄ™kszÄ… sumÄ™.
- Rynek social lending stanie siÄ™ przyjazny dla mikrofirm w momencie, kiedy przyciÄ…gniÄ™ci zostanÄ… na niego naprawdÄ™ bogaci ludzie, którzy postawiÄ… sobie za cel pomoc raczkujÄ…cym firmom, a nie tylko zarabianie - na wzór anioÅ‚ów biznesu, ale w wersji mikro i bez caÅ‚ej otoczki startupowej. Obecnie serwisy SL można traktować raczej jako możliwość ciÄ…gÅ‚ego kredytowania dziaÅ‚alnoÅ›ci (Kokos.pl) lub ratunkowego dostÄ™pu do maÅ‚ych kwot (Finansowo.pl) w przypadku problemów z uzyskaniem Å›rodków z banków – twierdzi RafaÅ‚ SkarżyÅ„ski.
Przyszłość social lending w Polsce
W Polsce barierÄ… rozwoju idei social lending jest na razie niskie zaufanie do nowoÅ›ci, jakÄ… jest pożyczka spoÅ‚ecznoÅ›ciowa. Potencjalni użytkownicy obawiajÄ… siÄ™ również, że kapitaÅ‚obiorcy nie zwrócÄ… im zainwestowanych pieniÄ™dzy. Niestety, problemem jest także brak stabilnoÅ›ci prawnej w zakresie social lending. Z kolei zachÄ™tÄ… do skorzystania z omawianych portali jest chęć zarobienia oraz możliwość pomocy innym. NiewÄ…tpliwie internetowe serwisy pożyczkowe znalazÅ‚y w Polsce od dawna niewykorzystywanÄ… niszÄ™.
Jednak z racji tego, że serwisy te dopiero w Polsce raczkujÄ…, a pożyczkodawcy nie sÄ… przyzwyczajeni do tego typu dziaÅ‚alnoÅ›ci, portale social lending należy traktować raczej jako wsparcie niż gÅ‚ówne źródÅ‚o pozyskania caÅ‚ej potrzebnej kwoty na rozpoczÄ™cie dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej.
Komentuje Michał Kisiel, ekspert Bankier.pl:
Banki nadal traktujÄ… startujÄ…ce firmy z dużą dozÄ… podejrzliwoÅ›ci, sÅ‚usznie traktujÄ…c je jako szczególnie ryzykownego klienta. GÅ‚ównÄ… zaletÄ… pożyczek spoÅ‚ecznoÅ›ciowych, jako alternatywy wobec bankowych kredytów "na start", jest ich dostÄ™pność. O pożyczkÄ™ na portalach social lending staramy siÄ™ jako osoba fizyczna, a zatem jeÅ›li nasza historia kredytowa nie kryje niespodzianek, to stosunkowo Å‚atwo znajdziemy inwestorów gotowych pożyczyć Å›rodki na nasze przedsiÄ™wziÄ™cie. DostÄ™pność ma jednak także swoje konsekwencje - koszt prywatnej pożyczki bÄ™dzie wyższy niż przeciÄ™tnego bankowego kredytu. Pożyczkodawcy oczekujÄ… wynagrodzenia adekwatnego do branego na siebie ryzyka. Warto dodać, że od niedawna na niektórych portalach social lending (Zakra.pl) firmy mogÄ… być inwestorami - pożyczki spoÅ‚ecznoÅ›ciowe zatem to także sposób na pomnażanie finansowych nadwyżek.
Barbara Sielicka
Bankier.pl
b.sielicka@firma.bankier.pl